پایان نامه رشته علوم اجتماعی – مقطع کارشناسی ارشد با موضوع : بررسي و مقايسة فعاليت‏هاي شغلي در ميان عشاير

متن کامل پایان نامه رشته علوم اجتماعی – مقطع کارشناسی ارشد

 با عنوان :بررسي و مقايسة فعاليت‏هاي شغلي در ميان عشاير اسكان ‏يافتة شهرستان مهر

در ادامه مطلب می توانید تکه هایی از ابتدای این پایان نامه را بخوانید

و در صورت نیاز به متن کامل آن می توانید از لینک پرداخت و دانلود آنی برای خرید این پایان نامه اقدام نمائید.

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی شود

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

فـهـرسـت مـطـالـب

صفحه

فـصـل اول : كـلـيـات  11
1ـ 1ـ  مـقـدمـه 12
2ـ 1ـ طـرح مسئـلـه 14
3ـ 1ـ سئوالات تحقيق 19
4ـ 1ـ  اهـمـيـت و ضرورت تـحـقـيـق 20
5ـ 1ـ اهداف تحقيق 22
6ـ1ـ زمان پژوهش 23
7ـ1ـ ابهامات و مشكلات تحقيق 23
8ـ1ـ انگيزة تحقيق 24
9ـ1ـ ابزار تحقيق 24
10ـ 1ـ  روش تـحـقـيـق 24
1ـ 10ـ 1ـ تكنيك های تحقيق 31
1ـ 1ـ 10ـ 1ـ مـشـاهـده  31
2ـ 1ـ 10 ـ 1ـ  مـصـاحـبـه 32
3ـ 1ـ10 ـ 1ـ  مـطـالـعـه اسـنـاد و مـدارك 33
4ـ 1ـ10ـ 1ـ  عـكـس 33
11ـ 1ـ چـارچـوب نـظـري 34
1ـ 11 ـ1 ـ نـظـريـة كاركردگـرايـي 34
1ـ 11ـ1 ـ نـظـريـة نوآوری 38
12ـ 1ـ پـيـشـيـنـه تحـقـيـق 43
13ـ1ـ مفاهيم و اصطلاحات 47
 

 

 

 

 

فـصـل دوم : ميدان تحقيق 51
1ـ 2ـ  اسـتـان فـارس 52
2ـ 2ـ شـهـرسـتـان مُهر 55
1ـ2ـ 2ـ مـوقـعـيـت جـغـرافـيـايـي 55
2ـ 2ـ 2ـ جـغـرافـيـاي انـسـانـي 58
1ـ2ـ2ـ2ـ تعداد و سير تحول جمعيت طي چهار دوره سرشمـاري 58
2ـ2ـ2ـ2ـ تـوزيـع جـمـعـيـت 60
3ـ2ـ2ـ2ـ تـراكـم جـمـعـيـت 63
4ـ2ـ2ـ2ـ وضـعـيـت سـواد 63
‌5ـ2ـ2ـ2ـ تـركـيـب سـنـي و جـنـسـي 65
3ـ2ـ2ـ اقـتـصـادي و انـرژي 65
3ـ2ـ عـشـايـر 67
1ـ3ـ2ـ‌وضعيت‌موجود در‌جامعة‌عشايري‌براساس‌سرشماري1377 70
2ـ3ـ2ـ سـرشـمـاري عـشـايـر كـوچـنـده سال 1377 72
3ـ3ـ2ـ توزيع‌جمعيت6ساله‌وبيشترعشايري‌كشوربرحسب‌وضع‌سواد 72
4ـ3ـ1ـ آمـار دام مـتـعـلـق بـه عـشـايـر 72
5ـ3ـ2ـ اراضـي زراعـي مـتـعـلـق بـه عـشـايـر 72
6ـ3ـ2ـ‌آمارجمعيتي‌عشايرداوطلب‌اسكان‌برحسب‌محل‌موردنظربراي‌اسكان 73
7ـ3ـ2ـ آمار جمعيتي عشاير بر حسب  علاقه به اسكان يا كوچ 73
8ـ3ـ2ـ جـامـعـه مـورد مـطـالـعـه (روستاي كريم آباد) 75
فـصـل سوم : فعاليت‏ها و ويژگي‏هاي اقـتـصادي عشاير مورد مطالعه قبل از اسكان 84
1ـ 3ـ فعاليت‏هاي اقتصادي 84
1ـ 1ـ 3ـ صـنـايـع دسـتـي و فـرش بـافـي 86
2ـ 1ـ 3ـ بـافـت سـيـاه چـادر 91
3ـ 1ـ 3ـ تـولـيـد مـحـصـولـات مـخـتـلـف لـبـنـي 92
4ـ1ـ3ـ فـعالـيت‏هاي‏مـبتني بـر نـگهـداري، پرورش، چـرا دام‏هـا 94
2ـ3ـ ويـژگـي‏هـاي فعالیت های شـغـلـي و اقـتـصـادي 96
1ـ2ـ 3ـ اقـتـصـاد نـيـمـه خـود كـفـا و تـقـريـبـاً خـود كـفـا 97
2ـ2ـ 3ـ اقـتـصـاد بـسـتـه مـعـيـشـتـي 97
3ـ2ـ3ـ تـولـيـد بـراي مـصـرف 98
4ـ2ـ 3ـ تكنـولوژي ابتدائي در تهيـه و ساخـت مـحـصـولات 99
5ـ2ـ 3ـ نـوع مـعـيـشـت غـالـب مـبـتـنـي بـر دامـداري 99
6ـ2ـ 3ـ زنـدگـي اقـتـصـادي پـر مـشـقـت 99
7ـ2ـ 3ـ رابـطـة كـاري خـانـوادگـي 99
فـصـل چهارم : دلايـل و ريشه‌هاي اسـكـان 101
1ـ4ـ خـلـع سـلاح و اسـكان عـشـايـر ايـران 105
2ـ4ـ اصـلاحـات ارضـي 108
3ـ4ـ  مـلـي كـردن جـنـگل هـا و مـراتـع 110
4ـ4ـ نـفـوذ سـاختـار شـهري 111
5ـ 4ـ بسط نهاد‌هاي فرهنگي جديد 112
6ـ4ـ عـدم تـوانـائـي مـالـي ، دسـت دادن دام هـا و فقر اقتصادي 113
7ـ4ـ دلايـل شـخـصـي 114
فـصـل پنجم : تـحـولات عـشـايـر مورد مطالعه پـس از اسـكـان 116
1ـ5ـ تغيير رفتارهاي گروهي 117
2ـ5ـ گسترش ارتباطات 119
3ـ5ـ تغيير اشكال معيشتي 120
4ـ5ـ روابط جديد با دستگاه‌هاي دولتي 123
5ـ5ـ نيازهاي جديد 124
6ـ5ـ افزايش نرخ با سوادي 125
1ـ 6ـ 5ـ بالا رفتن سطح آگاهي افراد 127
2ـ 6ـ 5ـ تأثـير بر پايـگاه اجتـماعي افـراد 128
3ـ 6ـ 5 ـ مهاجرت 128
4ـ 6ـ 5 ـ ايجاد هنجارهاي اجتماعي و الگوهاي رفتاري جديد 129
5ـ 6ـ 5 ـ تحول در ملاك هاي ازدواج 129
6ـ 6ـ 5 ـ شكاف ميان دو نسل 130
فـصـل ششم: فعاليت‏ها و ويژگي‏هاي اقتصادي پس از اسكان عشاير روستاي كريم‏آباد 131
1ـ 6ـ فعاليت‏هاي اقتصادي 132
1ـ1ـ 6ـ دامـداري و فـعـالـيـت هـاي وابـسـتـه 132
2ـ1ـ6ـ صنايع دستي 134
3ـ1ـ 6ـ بـاغـبـانـي 136
4ـ1ـ 6ـ فـعـالـيـت در شـركـت هـاي صـنـعـتـي 139
5ـ1ـ 6ـ پـرورش زنـبـور عـسـل 140
6ـ1ـ 6ـ مـشـاغـل خـدمـاتـي 142
7ـ1ـ 6ـ كـشـاورزي 143
2ـ6ـ ويژگي‏هاي اقتصادي 144
1ـ2ـ6ـ خانواده به عنوان اصلي ترين واحد توليد 144
2ـ2ـ6ـ  گـسـتـرش خـانـواده‏هـاي هـسـتـه‏اي و مـسـتـقـل 145
3ـ2ـ6ـ نوع معيشت غالب بر دامداري 146
فـصـل هفتم : تفاوت يكجانشيني عشاير با يكجانشيني روستايي در شهرستان مُهر 147
1ـ7ـ كشاورزي 148
1ـ نوع محصول توليد شده 148
2ـ كشاورزي به عنوان يك شغل و فعاليت اقتصادي 149
3ـ سابقة كشاورزي متفاوت 149
2ـ7ـ دامـداري 150
1ـ سـابـقـة دامـداري 150
2ـ دامداري به عنوان شغل و فعاليت اصلي 151
3ـ نوع دام‏ها 152
4ـ نوع تغذية دام‏ها 153
ـ نتيجه‏گيري 155
ـ فـهـرسـت مـنـابـع 161

 

 

 

ـ فهرست عكس‏ها

شمارة عكس موضوع عكس
عكس شمارة (1) كوچ عشاير قشقايي 27
عكس شمارة (2) چهرة يك مرد قشقايي 27
عكس شمارة (3) زوج كهنسال عشايري در شهرستان مُهر 28
عكس شمارة (4) خانوادة عشايري در زير سياه چادر 29
عكس شمارة (5) استفاده از چادرهاي جديد در ميان عشاير 35
عكس شمارة (6) سياه‌چادر درميان‌عشايرمنطقه به‌مانندگذشته كارايي‌چنداني ندارد 36
عكس شمارة (7) قبرستان تاريخي فال 56
عكس شمارة (8) آسياب آبي خوزي 56
عكس شمارة (9) حمام وراوي 57
عكس شمارة (10) استودان‏هاي خوزي 57
عكس شمارة (11) بخش انرژي شهرستان مُهر 66
عكس شمارة (12) پالايشگاه در حال ساخت 67
عكس شمارة (13) تابلو روستاي كريم‏آباد 75
عكس شمارة (14) نماي كلي روستاي كريم‏آباد 78
عكس شمارة (15) نمايي از يك خانه در روستاي كريم‏آباد 80
عكس شمارة (16) نمايي از درون يك خانه در روستاي كريم‏آباد 82
عكس شمارة (17) راه‏سازي به روستا 82
عكس شمارة (18) لوله‏كشي آب به روستا با سرمايه و هزينة روستائيان 83
عكس‏هاي شمارة

(19 و 20)

درچند سال اخير امكاناتي به روستائيان اختصاص يافته است كه از آن جمله مي‏توان به برق و تلفن اشاره نمود 83
عكس شمارة (21) دام‏هاي عشايري 85
عكس شمارة (22) طرح فرش عشايري و وسائل بافت آن 87
عكس شمارة(23) فرش عشايري 88
عكس شمارة(24) بافت جاجيم 91
عكس شمارة (26) سياه‏چادرهاي مورد استفاده در ميان عشاير 92
عكس شمارة(27) تهية كشك در ميان عشاير روستاي كريم‏آباد 93
عكس شمارة(28) زن عشايري در حال تهية ماست 94
عكس شمارة (29) كودك عشايري در حال چراي دام‏ها 95
عكس شمارة(30) چوپانان عشايري 96
عكس شمارة (31) دبستان ابتدايي در روستاي كريم آباد 127
عكس شمارة(32) دامداري در روستاي كريم‏آباد 132
عكس شمارة(33) دامداري امروزه به مانند گذشته در ميان عشاير صورت نمي‏گيريد 133
عكس شمارة(34) به دست آوردن كره از شير گوسفندان براي تغذيه 134
عكس شمارة(35) تمامي اعضاء خانواده در بافت فرش كمك مي‏كنند 135
عكس شمارة(36) فرش يكي ازصنايع معمول در ميان عشاير روستاي كريم‏آباد 136
عكس شمارة(37) باغ مركبات متعلق به روستائيان 137
عكس‌هاي شمارة

(38 و39)

اشتغال عده‏اي از عشاير روستاي كريم‏آباد به عنوان باغبان در باغات 138
عكس‌شمارة (40) شروع به ساخت پالايشگاه گاز در شهرستان مُهر (پارسيان) 140
عكس‌شمارة (41) شروع به كار پالايشگاه گاز عسلويه (پارس جنوبي) 140
عكس‏هاي‌شمارة

(42 و 43)

مشاغل جديد در ميان عشاير اسكان يافتة شهرستان مُهر (پرورش زنبور عسل) 141
عكس شمارة(44) رانندگي يكي از مشاغل جديد در ميان عشاير روستا 142
عكس شمارة(45) زمين‏هاي زير كشت عشاير 143
عكس شماره(46) دامداري در روستاي كريم‏آباد 151
عكس شمارة(47) دامداري در خانة روستاهاي شهرستان مُهر 152
عكس شمارة(48) محل نگه‏داري دام‏ها در روستاي كريم‏آباد 154

 

 

ـ فهرست نقشه ‏ها

شمارة نقشه موضوع نقشه
نقشة شمارة (1) نقشة ايران 53
نقشة شمارة (2) نقشة استان فارس 59
نقشة شمارة (3) نقشة شهرستان مُهر 62

 

 

ـ فهرست جداول

شمارة جدول موضوع جدول
جدول شماره (1) تعداد بخش ها ، شهرها و دهستان هاي كشور برحسب استان و شهرستان در پايان اسفند 1381 54
جدول شماره (2) ناحيه مورد مطالعه در سرشماري 1345 58
جدول شماره (3) ناحيه مورد مطالعه در سرشماري 1355 58
جدول شماره (4) ناحيه مورد مطالعه در سرشماري 1365 58
جدول شماره (5) ناحيه مورد مطالعه در سرشماري 1375 60
جدول شماره (6) ويژگي هاي جمعيتي شهرستان مُهر در سال 1380 60
جدول شماره (7) توزيع جمعيت بر حسب بخش به تفكيك جنس در سال1380 61
جدول شماره (8) توزيع جمعيت نقاط روستائي  بر حسب بخش به تفكيك 61
جدول شماره (9)

 

توزيع جمعيت نقاط روستايي بر حسب بخش به تفكيك جنس در سال 1380 61
جدول شماره (10) تعداد آبادي هاي داراي سكنه شهرستان‏بر حسب بخش و به تفكيك تعداد خانوار 61
جدول شماره (11) جمعيت و مساحت به تفكيك بخش در سال 1380 63
جدول شماره (12)

 

درصد جمعيت 6 ـ 24 ساله در حال تحصيل بر حسب‏گروه‏هاي عمده سني به تفكيك نقاط شهري و روستايي به صورت درصد 64
جدول شماره (13) درصد باسوادان در جمعيت 6 ساله و بيشتر بر حسب گروه هاي سني به تفكيك سن و جنس به درصد
جدول شماره (14) تخمين جمعيت عشايري در كتاب گنج شايگان 69
جدول شماره (15) تخمين جمعيت عشايري در كتاب آشنايي با جامعه عشايري ايران 70
جدول شماره (16) خانوار و جمعيت ايل ها و طايفه‎هاي مستقل بيش از  20 خانوار و استان هاي محل استقرار آنها 71
جدول شماره (17) تـوزيـع جـمـعـيـت 6 سـالـه و بـيـشـتـر عـشـايـري كـشـور بـر حـسـب وضـع سـواد 71
جدول شماره (18) آمـار دام مـتـعـلـق بـه عـشـايـر 72
جدول شماره (19) اراضـي زراعـي مـتـعـلـق بـه عـشـايـر 72
جدول شماره (20)

 

آمـار جـمـعـيـتـي عـشـايـر داوطـلـب اسـكـان بـرحـسـب مـحـل مـورد نـظـر بـراي اسـكـان 73
جدول شماره (21) آمـارجـمـعـيـتـي عـشـايـر بـرحـسـب عـلاقـه‌بـه اسـكان يـا كـوچ 73

 

جدول شماره (22)

 

جمعيت عشايري در استان هاي كشور به ترتيب تعداد خانوار ييلاقي و قشلاقي 74
جدول شماره (23) تركـيـب سـنـي و جـنسـي روسـتـاي كـريـم‌آبـاد 77
جدول شماره (24) فعاليت اقتصادي در ميان عشاير كريم‌آباد 81
جدول شمارة (25) مقايسة ‌خانوارهاي‌ كوچ‌رو ايل‌قشقايي در سال‌هاي 1353و1361 103

 

 

فـصـل اول

 

 

 

 

 

 

ـ مـقـدمـه

ـ طـرح مسئله

ـ سئولات تحقيق

ـ اهـمـيـت تـحـقـيـق

ـ اهداف تحقيق

ـ انگيزة تحقيق

ـ ابزار تحقيق

ـ جامعة مورد مطالعه

ـ مبهمات و مشكلات تحقيق

ـ زمان پژوهش

ـ روش تـحـقـيـق

ـ چـارچـوب نـظـري

ـ پـيـشـيـنـه تحـقـيـق

ـ مفاهيم و اصطلاحات

 

1ـ1ـ مـقـدمـه

تاريخ ايران در طول قريب 2500 سال و حتي بيشتر (قريب 2800 سال) و تا زمان سلسله پهلوي، همواره حكومت ايلات و قبايل بوده است. يك ايل، مثلاً قاجار‏ها، روي كار مي‏آمدند و پس از مدتي به دلايل مختلف از عرصه حكومت حذف مي‌شد و جاي خود را به ايل ديگر  مي‌دادند. اين آمدن و رفتن‌ها پس از استقرار اسلام در ميان مردم ايران نيز تداوم يافت تا به عصر پهلوي رسيد.

 در دوره پهلوي و در زمان حكومت رضاشاه بود كه اولين سلسله حكومتي كه پاية ايلي و قبيله‏اي نداشت در ايران روي كار آمد. با توجه به ساختار اجتماعي و سياسي و قدرت رؤساي ايلات و قبايل ايران و نيز اينكه اغلب ايلات و عشاير ايران به خصوص در اواخر عصر قاجار مسلح بودند، رضا شاه همواره از قدرت ايلات و حركت آنان نگران بود، تصميم گرفت كه به اسكان آنان اقدام نمايد.

اسكان يك ايل، عشيره و يا يك قبيله به نوعي شكستن ساختار اجتماعي و خرد كردن بافت قدرت در آنان تلقي مي‌شد و به اين ترتيب دولت مي‌توانست آسان‌تر بر ايلات و قبايل غلبه يافته و با سهولت بيشتري آنان را خلع سلاح نموده و آنان را در كل آسان‌تر در كنترل خود درآورد.

طرح اسكان عشاير كه با شيوه زندگي آنها علي‏الاصول، مغايرت فراواني داشت با مقاومت اغلب آنان مواجه گرديد ولي دولت مركزي به تدريج اين مقاومت‏ها را در هم شكست و كم و بيش بر قدرت عشاير فايق آمد.

پس از انقلاب اسلامي به رغم آنكه حدود 50 سال از اولين طرح‌هاي اسكان عشاير و مقامت ايلات و قبايل مختلف مي‌گذشت و شرايط در اين زمان بسيار تغيير كرده بود، دولت باز هم به دلايل مختلفي كه بيشتر مي‌توان به دلايل امنيتي و اقتصادي در آنها در اولويت باشد موضوع اسكان عشاير را در برنامه خود قرار داده كه آخرين آنها نيز لايحة برنامة چهارم توسعه است كه به آن اشاره و پرداخته شده است.

كوچندگي ظاهراً قديمي‌ترين شيوه‌هاي زيست در ايران بوده است و به نظر مي‌رسد در دوراني بسيار قديم، قبايل كوچندة عشايري بيشتر جمعيت ايران را تشكيل مي‌دادند. اما با توجه به كوچندگي و در حال كوچ بودن اين جمعيت به صورت گسترده و دائم، تقريباً تخمين زدن آمار و ارقام مربوط به اين جمعيت بسيار مشكل به نظر مي‌رسد. با توجه به تغيير و تحولات اخير در جامعة ايران و حتي با تاثيرپذيري از از تحولات جهاني، تعداد اين عشاير كوچنده بسيار كاهش يافته است و امروزه به حدود 2% رسيده است. 

با توجه به پتانسيل‌هاي موجود عشاير كشور در جهت توليد مواد مصرفي و صنايع مورد نياز مردم و همچنين جاذبه‌هاي فرهنگي و مردم‌شناسي آنان، تاكنون اين ظرفيت‌ها از سوي مسؤولان ناديده گرفته شده به گونه‌اي كه عشاير در حال حاضر داراي مشكلات بي‌شماري هستند.

مطالعه و پژوهش‏هاي اقتصادي در جوامع سنتي و عشايري كه اساس اقتصادي آن بر پاية دامداري بوده است و امروزه با تغييراتي كشاورزي و ساير مشاغل در كنار آن قرار گرفته‏ است، از جمله موضـوعات مهم در مردم‏شناسي است كه اين امر، باب جـديدي را در مطالعة اين جوامع، علاوه بر مردم‌شناسي ايلات و عشاير، گشوده است كه آن مردم‏شناسي اقتصادي عشاير است كه به تجديد نظر در برخي از مفاهيم اقتصادي در ميان عشاير مي‏پردازد. از جملة اين مفاهيم مي‏توان به «اقتصاد تأمين بقاء» (طبيبي، 1371 :165) اشاره نمود. چنين اقتصادداناني كه از نظر وي اين اصطلاح را به كار برده‏اند در برخورد با پژوهش‏ها و تحقيق‏هاي انسان‏شناسانه به اين امر واقف گشته‏اند كه نيازهاي معنوي نيز در اقتصاد اين جوامع بسيار تأثيرگذار هستند.

در مطالعة جوامع عشايري مي‏توان پيوستگي ميان ارزش‌‏هاي اقتصادي را با ساير ارزش‏هاي اجتماعي، سياسي و فرهنگي را مشاهده نمود و از سويي ديگر نتايج اجتماعي، سياسي و فرهنگي را در سيستم توليد و فعاليت‏هاي اقتصادي مختلف مؤثر دانست.

يكي از مهمترين بحث‏هايي كه در رابطه با عشاير مي‌توان عنوان نمود بحث اسكان عشاير است. در گذشته در شهرستان مُهر تعداد عشايري كه قشلاق خود را در اين شهرستان مي‏گذراندند بسيار فراوان بوده‏اند، اما امروزه فقط تعداد اندكي از اين عشاير زمستان‏ها را در اين منطقه به سر مي‏برند و تعداد آنها سال به سال در حال كاهش است. در شكل وسيع‏تر آن، اين مسأله در ساير نقاط نيز قابل مشاهده است.

در قرن نوزدهم جمعيت عشايري بين 25 تا 50 درصد از كل جمعيت ايران را تشكيل مي‏داده است. اين تعداد در اوائل قرن نوزدهم به 2/30 درصد از كل جمعيت ايران را شامل مي‏شده است (صفي‏نژاد، 1375 :41) تعداد كل عشاير ايران در سرشماري سال 1355 به 14 درصد مي‏رسد. در آخرين سرشماري عشاير كوچندة كشور اين آمار كمتر از 2 درصد بيان شده است (بلوكباشي، 1382 : 39) . اين كاهش جمعيت عشايري ايران در اين سال‏ها را مي‏توان نتيجة مستقيم اسكان عشاير دانست. در تحقيق حاضر سعي بر آن است به جنبه‏هاي ويژه‏اي از اين اسكان در شهرستان مُهر در ميان دسته‏اي از عشاير قشقايي بپردازيم. 

2ـ1ـ طـرح مـسـالـه

دربند «ي» مادة 30 برنامة چهارم توسعة اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي اسكان عشاير به عنوان يكي از راه‏حل‏هايي كه مي‏تواند براي جمعيت عشايري سودمند و مفيد واقع شود، مطرح گرديده است. در اين بند اسكان عشاير به اين صورت پيشنهاد شده است: «سامان‏دهي اسكان عشاير از نظر اقتصادي، معـيشتي و اشـتغال با حـفظ توانمندي هاي توليد مسكن، ايـجاد امـكانات زير بنايي و خدمات رساني به ميزان حداقل پنجاه درصد (50%) از جمعيت عشاير». (مهاجر،1382)

در اين بند چنين به نظر مي‏آيد كه سياست گام به گام و تدريجي اسكان عشاير به صورتي در نظر گرفته شده است كه براي نيمي از آنها كارايي دارد و از اين رو مسائلي مانند مسكن، خدمات عمومي و زيربنايي مد نظر واقع شده است. همچنين بايد در نظر داشت كه اينكه به جمعيت اسكان داده شده خدماتي داده شود يك امر است و اينكه اصولاً جمعيت عشايري را به اجبار اسكان دهند يك امر ديگر.

امـا اصـولي‏تريـن سـئوالاتـي كه در رابـطه با ايـن مطلـب قابل بيان مي‏باشـد به شـرح ذيل است:

· عشاير كه علي‏الاصول كوچنده و دامپرور هستند، با اسكان و تغيير شيوة زندگي‏شان امكان تداوم زندگي دارند؟

· اصولاً اسكان و يكجانشيني بر توليد و زندگي اين گروه تاثير منفي نمي‏گذارد؟

· اينكه اساساً اسكان و يكجانشيني در كل به سود آنها بوده است و آنها از اين امر راضي هستند يا نه؟

نكتة ديگر اينكه طبق قانون نمي‌توان افراد به سكونت در جايي و يا عدم امكان اقامت مجبور ساخت (مگر در موارد استثنايي). در مورد اين مطلب بايد عنوان شود كه در بين مسير‌هايي كه عشاير از آنها كوچ مي‏كردند، معمولاً برخي از عشاير از مسير‏هايي عبور مي‏كردند كه خسارات و آسيب‏هاي فراواني از سوي دام‏هاي عشايري به مزارع و زمين‏هاي كشاورزي اطرافشان وارد مي‏آوردند كه در بسياري از موارد باعث نزاع و درگيري اين كوچندگان و يكجانشينان آسيب ديده مي‏شد.

حال بايد پرسيد كه آيا عشاير اصولاً علاقه به اسكان دارند؟ به ويژه آنكه بسياري از آنان سرزمين‏هاي بسـيار وسيعي را از دسـت مي‏دهنـد و به زندگي در زمـين كوچك محدود مي‏شوند . لذا بايد از آنها در مورد اين مسأله تحقيق و بررسي شود و ميزان رضايت آنان در مورد اسكان از خلال اين گونه تحقيقات حاصل آيد.

در اين تحقيق سعي خواهد شد با شناخت زمينه‏هاي سنتي و تاثيرات تحولات جديد بر ساخت‏هاي سنتي، ساخت سياسي، اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و . . . عشاير مورد بررسي واقع شود. همچنين آنچه در اين جا حائز اهميت جلوه مي‏كند، ميزان و نوع پذيرش اين تحولات از سـوي اين عشاير، طي اين تحولات و نوآوري‏ها و در طول زمان و روند اسكان آنان است.

همچنين براي بررسي بهتر سعي خواهد شد مقايسه‌اي ميان اوضاع و احوال عشاير و ايلات در زمينه‌هاي مختلف صورت پذيرد و قواعـد[1] كلـي زندگي آنها قبل و بعد از اسكان مورد بررسي واقع شود. به دليل آنكه كلية جنبه‌هاي زندگي عشايـر، همراه با يكجانشـين شدن آنان دستخوش تغيير شده به گونـه‌اي، صورت‌هاي مختـلف زندگي آنها نيز متحول شد، شناخت اين تغيير و تحولات مي‌تواند ما را با زندگي و روند نوآوري، پيشـرفت و توسعة عشاير آشنا سازد. مهمترين مسأله‌اي كه در اينجا مي‌تواند مورد شناسايي واقع شود، ميزان و نوع رابطه‌اي است كه ايلات و عشاير با روستانشينان و شهرنشينان اطراف خود دارند. به دليل متفاوت بودن فرهنگ زندگي و معيشت عشاير و ايلات با شهر نشينان و روستائيان، تلاقي و برخورد اين دو فرهنگ و اين دو دسته در نوع خود بسيار حايز اهميت است، هرچند كه ممكن است ديگر امروزه نتوانيم عشاير و ايلات يكجانشين را در فرهنگي خارج از فرهنگ روستايي جاي دهيم، اما به دليل متفاوت بودن پايه‌هاي اوليه و اساسي فرهنگي اين اقوام و اين دسته‌ها و آداب و رسوم و نوع معيشت و ديگر زمينه‌هاي اجتماعي، اقتصادي، فرهنگي و سياسي اين دو دسته، باز هم، تفاوت‌هاي عميقي در سراسر زندگي آنان قابل مشاهده است، يكي از اساسي‌ترين مباحث تحقيق، پرداختن به اين جنبه‌هاي مختلف زندگي عشاير و ايلات يكجانشين با روستاهاي اطراف و نوع برخورد و تماس اين دو دسته با يكديگر خواهد بود كه با اين وجود بسياري از ابهامات مختلف براي ما روشن خواهد شد.

در زندگي روزمره ما، آنچه كه بيش از هر عامل ديگري در شكل دادن به جنبه‏هاي مختلف آن تاثير دارد فرهنگ است. فرهنگ درون يك جامعه يك جريان تاريخي است كه از نسل‏هاي پيشين به ما رسيده است و جنبه تاريخي بودن آن كاملاً محرز است، زيرا دائماً در حال حركت است و پيوسته در حال دگرگون ساختن خود‌، اعضايش، محيطش و ساير فرهنگ‏هايي كه با آنها در ارتباط است از آنجا كه چنين دگرگوني هايي باعث تغييرات در روابط اجتماعي بين انسان‌ها مي‌گردند بررسي آنها امري ضروري است.

«همة جوامع در هر زمان و در هر حال در كشاكش نسبي تنش‌هاي مخصوص خود هستند هر جامعه را مي‌توان به صورت صحنة رويارويي و تأثيرات متقابل دو نيرو فرض كرد. يكي نيرويي كه مردم را به طرف تغيير مي‌كشاند ديگري نيرويي كه آنان را به حفظ وضع موجود وامي‌دارد نيروي اول تلاش مي‌كند كه براي استقرار خود توازن نيروي دوم را به هم بزند و دومي سعي دارد، تا اولي را از رسيدن به مقصود باز دارد. از آن جا كه گرايش به تغيير، اصل بنيادين فرهنگ است هميشه نيروي نوآور با كنار زدن تدريجي يا سريع نيروهايي كه حافظ وضع موجود هستند جايي براي خود باز مي‌كنند و موجب تغيير مي‌گردد» (فاستر، 1378: 45).

هم چنين «بررسي هاي انسان‌شناسي و جامعه‌شناسي حاكي از آن است كه عوامل مختلفي چون اختراعات، اكتشافات، نوآوري‌هاي (مادي يا ايدئولوژيكي)، افزايش جمعيت، تحولات اكولوژيكي، جنگ، تماس فرهنگ‌ها و غيره همگي در تغييرات فرهنگي دخالت دارند، روي هم رفته عوامل تغيير و تحول يا داخلي‌اند يا از خارج سرچشمه گرفته و در نتيجه تماس بين جوامع به فرهنگ هاي ديگر راه مي‌يابند اصولاً تجربه نشان داده است كه جوامع داراي تكنولوژي پيشرفته، ديگر جوامع را تحت تأثير قرار مي‌دهند» (امان‌الهي، 1362: 103).

بنابراين مي‌توان گفت انقلاب تكنولوژيكي جرياني است كه از دو قرن پيش تاكنون، تغييرات عميقي در جامعه غربي و در دنيا بوجود آورده است، جريان صنعتي شدن، رشد شهرنشيني، افزايش توليد و سرعت در وسايل ارتباطي و حمل و نقل و غيره، تنها تظاهرات خارجي يا پديده‌هاي ظاهري انقلاب صنعتي محسوب مي‌گردند و در حقيقت مجموعة حيات اجتـماعي و انسـاني از اين انقـلاب مـتأثر گرديـده اسـت. زنـدگي خـانـوادگـي، زندگـي مذهـبي، ادبيات، هنر، پوشاك و غيره همه و همه عميقاً و سريعاً در مدت زمان بسيار كوتاهي دستخوش دگرگوني قرار گرفته‌اند و امروزه نيز انقلاب تكنولوژيك ادامه دارد.

 عشاير ايران از جمله اقشار مختلف ايران هستند كه در چند دهه اخير به دلايل فرهنگي، اقتصادي، اجتماعي و سياسي گوناگون در ميان آنها تغييرات و نوآوري‌هاي شديدي در زمينه‏هاي مختلف به وقوع پيوسته است كه زندگي آنان را دگرگون كرده است. با اشاعة نوآوري‌ها و ورود تكنولوژي‌‌هاي مدرن كه پس از اجراي اصلاحات ارضي و وقوع انقلاب اسلامي رخ داد، از جمله گسترش وسايل ارتباط جمعي، ابزار و وسايل تكنولوژيكي، تأسيس مدارس نوين، احداث جاده‌ها، تأسيس ادارات دولتي و انتقال قدرت به دولت، تغييراتي عمده در حوزه‌هاي مختلف پديدار گشته است .

تغيير و تحولاتي كه در زندگي عشاير ايران به صورت كلي شكل گرفته است، همزمان با چندين عامل اساسي بوده است كه برگرفته از دلايل سياسي است كه توسط حكومت‌ها رخ داده است. از مهمترين اين دلايل به قدرت رسيدن رضاخان است كه با طرح اسكان عشاير، تحولاتي را در رابطه با عشاير ايران به وجود آورد كه اين مسئله تنازعاتي را ميان عشاير با دولت مركزي شكل داده بود.

 در زمان پهلوي دوم، هر چند كه دوباره تا حدودي رؤسا و خوانين عشاير توانستند نظام‏هاي ايلي را دوباره به وجود آورند، اما اصلاحات ارضي در اين زمان در جنبه‏هاي متفاوتي تحولات عشاير را دامن مي زد. اصلاحات ارضي به دليل تغيير در تقسيم‌بندي زمين‏هاي مالكان بزرگ كه از خوانين شهرستان بودند، با زير و رو كردن ساخت‌هاي سنتي همراه شد كه همين امر تنازعاتي را براي خوانين، اربابان و مالكان عمده با دولت مركزي به همراه داشت. روي هم رفته اين تنازعات در زندگي عشاير تغييرات عميقي را شكل داده بود. در آخرين مرحله نيز همزمان با انقلاب ايران در سال 1357 هجري خورشيدي تغييرات بي‌سابقه‏اي در ايلات و عشاير ايران به وجود آمد كه بيشتر اين تحولات برخواسته از نيازهاي عشاير نيز ادعاهاي مسؤولين انقلاب در توجه به مناطق محروم بود.

3ـ1ـ پـرسـش هـاي تـحـقـيـق

·                        آيا يكجانشين شدن عشاير منطقه به لحاظ اقتصادي به سود آنها بوده است؟

·                        چه تفاوت‌هاي اساسي در مشاغل و فعاليت‏هاي اقتصادي عشاير منطقه در دو دوره قبل و بعد از اسكان صورت گرفته است؟

·                        پس از اسكان جامعه عشايري مورد مطالعه، چه تشابهاتي با يكجانشينان منطقه پيدا كرده است؟

·                        تغييرات اقتصادي چه تحولاتي در زندگي عشاير منطقه به وجود آورده است؟

 

 

4ـ1ـ اهـمـيـت و ضـرورت تـحـقـيـق

ضرورت و اهميت هر پژوهش به نتايج و فوائد نظري و عملي آن برمي‌گردد يعني از يك طرف به پيشرفت تفكر علمي و از طرف ديگر به شناخت واقعيت‏ها مربوط مي‌شود تا با توجه به شرايط خاص هر جامعه بتوان برنامه‌ها و طرح‌هاي مفيدي جهت بهبود و اصلاح آن برنامه‌ريزي و طراحي كرد.

بنابراين با توجه به اين موارد بيان شده، نكات اساسي و حائز اهميت در اين بررسي به شرح زير مي‏باشد:

هر جامعه اي بر اساس شرايط منحصر به فردي كه دارد، داراي ويژگي‏هاي اجتماعي، اقتصادي، فرهنگي و . . . است كه با ساير جوامع و محيط‏هاي اطرافش جدا مي‏شودكه همين تفاوت‏ها به گونه اي هويت آن جامعه را در زمينه هاي مشخص شكل مي دهد. به عبارتي ديگر، همين تفاوت‏هايي كه در خصيصه‏هاي اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و. . . وجود دارد، هويت ويژة آن جامعه است. از آنجايي كه در اين مطالعه شناخت فعاليت‏هاي اقتصادي جامعة مورد بررسي مد نظر ما است، مطالعه و شناخت هويت اقتصادي اين جامعه مي‏تواند رهنمودي مفيد براي ما در اين راه باشد. تفاوت در نوع معيشت در ميان عشاير مورد مطالعه با ديگر جوامع اطراف خود، از اين جمله‏اند. دامداري در ميان عشاير همواره از اصلي‏ترين راه هاي امرار معاش بوده است، در صورتي كه دامداري به شكلي كه در بين عشاير مورد مطالعه قابل مشاهده است، هيچ‏گاه در ميان يكجانشينان اطرافشان قابل رؤيت نيست.

 در مورد اسكان ايلات و عشاير مختلف موجود در سطح كشور تاكنون تحقيقات مختلفي صورت گرفته است كه اغلب به بررسي همين امور پرداخته‌اند. در اين تحقيقات بيشتر به سطح رضايت‏مندي و پيامدهاي مختلف اسكان از ديدگاه عشاير و ايلات اسكان‌يافته شده پرداخته‏اند كه اين امر تحولات و پيامد هاي اسكان را به جوامع مورد مطالعه كه عشاير هستند و نيز به جامعه دانشگاهي انعكاس مي‏دهد. از سويي ديگر چنين تحقيقاتي مي‏تواند به مسئووليني كه در صدد كمك و تجهيز اين دسته از عشاير هستند مي‏تواند بسيار سودمند و مثمر ثمر واقع گردد و آنان را در اين امر ياري رساند. 

در چند دهة اخير تغيير و تحولات فراواني به به وقوع پيوسته است كه در بسياري از موارد موجب نوآوري‏هايي در ساخت‏هاي اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و سياسي گرديده است و از سويي ديگر، زمينه‏هايي در اين ساخت‌ها موجب تغيير و دستخوش شده‌اند و جنبه‏هايي نيز به كلي از بين رفته‏اند و ديگر كارايي گذشته را ندارند. به عنوان نمونه، دامداري يكي از اساسي‏ترين راه‌هاي امرار معاش در ميان عشاير همواره به چشم مي‏خورده است، اما امروزه به مانند گذشته چنين فعاليت‏هايي ديده نمي‏شود و تغييرات اساسي در اين شكل و قالب كلي اين فعاليت‏ها رخ داده است و دامداري به صورت دامپروري درآمده است كه در روستاي كريم‏آباد به خـوبي قابـل مشـاهده اسـت. بـنابرايـن با توجه به به اين تغييرات و از بين رفتن بسياري از زمينه‏هاي اقتصادي در ميان عشاير، بايد به جمع آوري اين ميراث كـهن و در حال نابودي بپردازيم .

با چنين بررسي‏هايي مي‏توان از مشكلات و نابساماني‏هاي جوامع عشايري تا حدودي آگاه شويم و يا اينكه تغييرات به وجود آمده در آن جوامع را بهتر بشناسيم كه در اين ميان يكي از جنبه‏هايي كه در آن چنين تغييراتي رخ داده است، فعاليت‏هاي اقتصادي و معيشتي است. اين شناخت و آگاهي مي‏تواند زمينه را براي برنامه‌ريزي مؤثرتر در مورد عشاير فراهم آورد. همان‏گونه كه مي‏دانيم اين گونه برنامه‌ريزي‏ها بايد با نياز‏ها، ارزش‏ها و هنجار‏هاي جامعة مورد نظر منطبق باشد. در صورت انطباق است كه چنين برنامه‌هايي مورد پذيرش و قبول اين افراد واقع مي‏شود. زندگي به صورت كوچندگي در گروه‏هاي مختلف از جمله ابتدايي‏ترين اشكال زندگي بشر در طول تاريخ بيان شده است و قدمتي چند هزار ساله دارد. جوامع كوچنده و گله‏دار نوعي از جوامعي‏اند كه با محيط زيست سازگاري دارند. در اين گونه جوامع چهارپايان از اصلي‌ترين منابع امرار معاش محسوب مي‏شوند و ابعاد گله‏ها، ميزان قدرت آنان را نشان مي‏دهد. گرايشي مردسالارانه در اين جوامع ديده مي‏شود كه ناشي از ماهيت متحرك و پر جنب و جوش زندگي شباني آنان است و علاوه بر آن فعاليت‌هاي عمدة اقتصادي در ميان اين جوامع خصلتي مردانه دارد[1]. بنابراين اين گروه‌هاي كوچنده، فرهنگ و سنت طولاني را به همراه خود به دنبال مي‏كشند. از اين توقف چنين حركاتي در قالب اسكان در يك زمان به اين فرهنگ چند هزار‏ ساله خاتمه مي دهد. بنابراين ثبت اين گونه زندگي و استفاده از فرهنگ آنها براي اشكال بعدي زندگي آنان مي‏تواند در شكل‏دهي آسان‏تر زندگي آينده آنان بسيار به كار آيد.

5ـ1ـ اهـداف تـحـقـيـق

ـ هـدف كـلـي

ـ بررسي و مقايسة نوآوري‏هاي شغلي در ميان عشاير اسكان‌يافتة شهرستان مُهر

ـ اهـداف جـزئي

ـ بررسي رابطة ميان يكجانشيني با توسعة فعاليت‏هاي شغلي در ميان عشاير منطقه

ـ مقايسة دو دوره قبل از اسكان با دوره پس از اسكان به لحاظ فعاليت‏هاي اقتصادي و شغلي در ميان عشاير منطقه

ـ بررسي رابطة ميان عشاير مورد مطالعه با روستاييان اطراف در ارتباط با تبادلات اقتصادي در دو دورة قبل و پس از اسكان در شهرستان مُهر

1ـ براي اطلاعات بيشتر ر ك به: نولان، پاتريك و گرهارد لنـسكي، 1380، جامـعه‌هاي انساني، مقدمه‌اي بر جامعه‌شناسي كلان، ترجمة ناصر موفقيان، تهران، نشر ني

***ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد

یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود است***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

چون فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به طور نمونه)

ولی در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود است

تعداد صفحه : 251 به همراه عکس ها

14700 تومان

 

 

پشتیبانی سایت :        ------        serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  --