پایان نامه : بررسی رابطه ­ي نوع ساختار سازمانی دانشگاه و سرمایه­ي اجتماعی بخش­ها با رضایت تحصیلی دانشجویان دانشگاه شیراز ـ مدل معادله ساختاری

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته مدیریت آموزشی

عنوان : بررسی رابطه ­ي نوع ساختار سازمانی دانشگاه و سرمایه­ي اجتماعی بخش­ها با رضایت تحصیلی دانشجویان دانشگاه شیراز ـ مدل معادله ساختاری

دانشگاه شیراز

دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی

پایان نامه کارشناسی ارشد رشته­ ی مدیریت آموزشی

 

 

بررسی رابطه ­ي نوع ساختار سازمانی دانشگاه و سرمایه­ي اجتماعی بخش­ها با رضایت تحصیلی دانشجویان دانشگاه شیراز ـ مدل معادله ساختاری

استاد راهنما:

دکتر جعفر ترک­زاده

 

اساتید مشاور:

دکتر مهدی محمدی

دکتر رحمت­اله مرزوقی

 

بهمن ماه 1390

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

 

عنوان                                                                                                                صفحه

فصل اول: کلیات پژوهش

مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………………………………….2

1 ـ 1 ـ  بيان مساله. 16

1 ـ 2 ـ  ضرورت و اهميت پژوهش…. 19

1 ـ 3 ـ  اهداف پژوهش…. 21

1 ـ 3 ـ  1 ـ اهداف اصلی.. 21

1 ـ 3 ـ 2 ـ اهداف فرعی.. 21

1 ـ 4 ـ سؤالات پژوهش…. 22

1ـ 4 ـ 1 ـ سؤالات اصلی.. 22

1 ـ 4 ـ 2 ـ فرضیه های پژوهش…. 22

1 ـ 4 ـ3 ـ سؤالات فرعی.. 22

1ـ 5 ـ تعريف مفهومي و عملياتي متغيرها 23

1 ـ 5 ـ 1 ـ تعريف مفهومي.. 23

1 ـ 5 ـ 1 ـ 1 ـ  نوع ساختار سازماني.. 23

1 ـ 5 ـ 1 ـ 2 ـ سرمايه ي اجتماعي.. 24

1 ـ 5 ـ 2 ـ  تعريف عملياتي متغيرها 25

 

فصل دوم: پیشینه پژوهش

مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………………………….19

2 ـ 1 ـ مباني نظري.. 27

2 ـ 1 ـ 1 ـ نوع ساختار سازماني.. 27

2 ـ 1 ـ 1 ـ 1 ـ تعریف ساختار سازماني.. 27

2 ـ 1 ـ 1 ـ 2 ـ ابعاد ساختار سازمانی.. 29

2 ـ 1 ـ 1 ـ 3 ـ  متغیرهای زمینه های اثرگذار بر ساختار سازمانی.. 30

2 ـ 1 ـ 1 ـ 4 ـ انواع ساختار سازمانی.. 31

2 ـ 1 ـ 1 ـ 5 ـ  ویژگیهای ساختار سازمانی تواناساز و بازدارنده 35

2 ـ 1 ـ 2 ـ  سرمايه ي اجتماعي.. 38

2 ـ 1 ـ 2 ـ 1 ـ تعریف  سرمايه ي اجتماعي.. 38

2 ـ 1 ـ 2 ـ 2 ـ ابعاد  سرمايه ي اجتماعي.. 39

2 ـ 1 ـ 2 ـ 3 ـ ديدگاه هايي پيرامون  سرمايه ي اجتماعي.. 42

2 ـ 1 ـ 2 ـ 4 ـ رويكردهايي پيرامون سرمايه ي اجتماعي.. 45

2 ـ 1 ـ 2 ـ 5 ـ سطوح سرمايه ي اجتماعي.. 47

2 ـ 1 ـ 3ـ رضايت تحصيلي.. 50

2 ـ 1 ـ 3ـ 1 ـ تعریف رضايت تحصيلي.. 50

2 ـ 1 ـ 3ـ 2 ـ ابعاد رضايت تحصيلي.. 51

2 ـ 1 ـ 3ـ 3 ـ  مدلهای رضايت تحصیلی.. 56

2 ـ 2 ـ پیشینه ي پژوهشی.. 61

2 ـ 2 ـ 1 ـ نوع ساختار سازمانی.. 61

2 ـ 2 ـ 1 ـ 1ـ پژوهش های خارجی.. 61

2 ـ 2 ـ 1 ـ 2 ـ پژوهش های داخلی.. 63

2 ـ 2 ـ 2 ـ سرمايه ي اجتماعي.. 64

2 ـ 2 ـ 2 ـ 1 ـ پژوهش های خارجی.. 62

2 ـ 2 ـ 2 ـ 2 ـ پژوهش های داخلی.. 62

2 ـ 2 ـ 3 ـ رضایت تحصیلی.. 67

2 ـ 2 ـ 3 ـ 1 ـ پژوهش های خارجی.. 67

2 ـ 2 ـ 3 ـ 2 ـ پژوهش های داخلی.. 71

2-3- جمع‏بندی.. 73

 

فصل سوم: روش­شناسی پژوهش

مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………………………… 76

3 ـ 1 ـ طرح تحقيق، بيان متغيرها و نحوه ي تغيير يا كنترل آنها…………………………………………77

3 ـ 2 ـ جامعه آماري، نمونه و روش نمونه گيري.. 78

3 ـ 3 ـ ابزار پژوهش…. 79

3 ـ 3 ـ 1 ـ  پرسشنامه ی نوع ساختار سازمانی.. 79

3 ـ 3 ـ 2 ـ  پرسشنامه ی سرمايه ی اجتماعی بخش ها 81

3 ـ 3 ـ 3 ـ مقياس رضايت تحصيلی دانشجويان.. 82

3 ـ 4 ـ روش اجرا 83

3 ـ 5 ـ روش تجزيه و تحليل اطلاعات… 84

 

فصل چهارم: یافته های پژوهش

مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………………85

4 ـ 1 ـ یافته های توصیفی.. 86

4 ـ 2 ـ سؤالات اصلی پژوهش…. 93

4 ـ 3 ـ  فرضیه های پژوهش…. 95

4 – 4 – سایر یافته های پژوهش …………………………………………………………………………………………..103

4 ـ 5 ـ جمع بندی.. 107

 

فصل پنجم: بحث و نتیجه گیری

مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………112

4 ـ 1 ـ یافته های توصیفی.. 111

5 ـ 2 ـ  سؤالات اصلی پژوهش…. 118

5 ـ 3 ـ فرضیه های پژوهش…. 121

5 ـ 4 ـ سایر یافته های پژوهش…. 128

5 ـ 5 ـ نتیجه گیری نهایی.. 132

5 ـ 6 ـ محدودیت های پژوهش…. 136

5 ـ 6 ـ 1 ـ محدودیت های پژوهشی.. 136

5 ـ 6 ـ 1 ـ محدودیت های اجرایی.. 136

5 ـ 7 ـ پیشنهادهای پژوهش…. 136

5 ـ 7 ـ 1 ـ پیشنهادهای پژوهشی.. 136

5 ـ 7 ـ 1 ـ پیشنهادهای کاربردی.. 137

10 ـ 1 ـ فهرست منابع فارسی.. 141

10 ـ 2 ـ فهرست منابع لاتین.. 146

فهرست جداول

عنوان صفحه
جدول شماره 1: ویژگی­های ساختار سازمانی تواناساز و بازدارنده …………………………………………………………….. 27
جدول شماره 2: ابعاد سرمایه اجتماعی ……………………………………………………………………………………………………… 35
جدول شماره 3: شباهت­ها و تفاوت­های میان دیدگاه بوردیو، کلمن و پوتنام پیرامون سرمایه اجتماعی … 38
جدول شماره  4: فراوانی و درصد فراوانی اساتید به تفکیک مرتبه علمی ـ گروه آموزشی ………………………. 77
جدول شماره  5: فراوانی و درصد فراوانی دانشجویان به تفکیک جنسیت ـ گروه آموزشی …………………….. 78
جدول شماره  6: روایی و پایایی پرسشنامه نوع ساختار سازمانی …………………………………………………………….. 79
جدول شماره  7: تحلیل عامل تأییدی ابعاد انواع ساختار سازمانی …………………………………………………………… 80
جدول شماره  8: روایی و پایایی پرسشنامه سرمایه  اجتماعی …………………………………………………………………. 81
جدول شماره  9: تحلیل عامل تأییدی ابعاد سرمایه  اجتماعی ………………………………………………………………… 81
جدول شماره  10: روایی و پایایی مقیاس رضایت تحصیلی دانشجویان …………………………………………………… 82
جدول شماره  11: تحلیل عامل تأییدی ابعاد رضایت تحصیلی دانشجویان ……………………………………………… 83
جدول شماره 12: میانگین، انحراف استاندارد، بیشینه، کمینه و کشیدگی نوع ساختار سازمانی ……………. 85
جدول شماره 13: میانگین، انحراف استاندارد، بیشینه، کمینه و کشیدگی سرمایه اجتماعی ………………….. 86
جدول شماره 14: میانگین، انحراف استاندارد، بیشینه، کمینه و کشیدگی رضایت تحصیلی ………………….. 87
جدول شماره 15: ضریب همبستگی رابطه بین ابعاد انواع ساختار سازمانی با ابعاد رضایت تحصیلي­

دانشجویان ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………

 

90

جدول شماره 16: ضریب همبستگی رابطه بین ابعاد ساختار سرمایه اجتماعی با ابعاد رضایت تحصیلی

دانشجویان ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………

 

92

جدول شماره 17: ارزیابی نوع ساختار سازمانی دانشگاه ……………………………………………………………………………. 93
جدول شماره 18: ارزیابی مطلوبیت سطح سرمایه­ی اجتماعی بخش­ها ……………………………………………………. 93
جدول شماره  19: ارزیابی مطلوبیت رضایت تحصیلی دانشجویان …………………………………………………………… 94
جدول شماره  20: ارزیابی مطلوبیت ابعاد رضایت تحصیلی دانشجویان …………………………………………………… 94
جدول شماره 21: مقایسه ابعاد رضایت تحصیلی دانشجویان ……………………………………………………………………. 103
جدول شماره 22: آزمون تعقیبی بونفرونی تفاوت بین میانگین­های ابعاد رضایت تحصیلی دانشجویان ….. 104
جدول شماره 23: تحلیل واریانس یک­طرفه مقایسه دیدگاه اساتید در گروه­های مختلف آموزشی در

خصوص نوع ساختار سازمانی دانشگاه ………………………………………………………………………………………………………..

 

105

جدول شماره 24: تحلیل واریانس یک­طرفه مقایسه دیدگاه اساتید در گروه­های مختلف آموزشی در

خصوص مطلوبیت سرمایه اجتماعی ……………………………………………………………………………………………………………

106
جدول شماره 25: مقایسه رضایت تحصیلی دانشجویان در گروه­های مختلف آموزشی ……………………………. 106
جدول شماره 26: آزمون تعقیبی شفه جهت مقایسه میانگین رضایت تحصیلی دانشجویان در گروه­های

مختلف آموزشی …………………………………………………………………………………………………………………………………………..

 

107

 

 

 

فهرست اشکال و تصاویر

عنوان صفحه
 

شکل شماره 1: چارچوب مفهومی رابطه بین متغیرهای پژوهش ………………………………………………………..

 

8

شکل شماره 2: چارچوب مفهومی رابطه بین متغیرهای پژوهش ……………………………………………………….. 74
شکل شماره 3: رابطه بین نوع ساختار سازمانی دانشگاه و رضایت تحصیلی دانشجویان …………………… 97
شکل شماره 4: رابطه بین سرمایه اجتماعی بخش­ها و رضایت تحصیلی دانشجویان ………………………… 99
شکل شماره 5: رابطه تعاملی نوع ساختار سازمانی دانشگاه و سرمایه اجتماعی بخش­ها با رضایت

تحصیلی دانشجویان ……………………………………………………………………………………………………………………………..

 

102

 

 

پیوست­ها

عنوان صفحه
 

پیوست شماره  1: پرسشنامه نوع ساختار سازمانی دانشگاه ………………………………………………………………..

 

163

پیوست شماره 2: پرسشنامه سرمایه اجتماعی بخش­های آموزشی …………………………………………………….. 166
پیوست شماره 3: مقیاس رضایت تحصیلی دانشجویان ………………………………………………………………………. 169

مقدمه

 

از سال­های آخر قرن بيستم، سازمان­ها از جمله دانشگاه­ها و مؤسسات و مراكز آموزش­عالي در معرض تغييرات شديد محيطي ناشي از پيشرفت­هاي علمي، فناوري و تحولات سياسي و اقتصادي جهان قرار گرفتند، كه منجر به دگرگوني بسياري از مفاهيم از جمله مشتري و نقش آن در سازمان گرديد (يمني، 1382؛ محمدي، 1382؛ جانسون،گاستيفسون، اندرسون، لِرويک و چا[1]، 2001). در چنين شرايطي آنچه براي دانشگاه­ها و مؤسسات و مراكز آموزش­عالي ارزش مي­آفريند، ايجاد ارتباط مستمر با مشتريان از طريق پاسخگويي به نيازها، خواسته­ها و نظرات آنها است (اسكات[2]، 1998).

زماني­كه دانشجويان به دانشگاه مي­پيوندند، مجموعه­اي از خواسته­ها، نيازها و تجربيات گذشته كه انتظارات آنها را از دانشگاه را تشکيل می­دهد، با خود به همراه مي­آورند. عكس­العمل و پاسخ­هايي كه دانشگاه در مقابل خواسته‌هاي آنها فراهم مي­آورد، تعيين­كننده­ي نگرش مثبت يا منفي آنها نسبت به دانشگاه و ميزان رضايت يا نارضايتي آنان خواهد بود (ويلم، بولنز و جانگه[3]، 2007). بر اين اساس، توجه به خواسته­ها و انتظارات دانشجويان از طريق ايجاد بستر مناسب، از اصلي­ترين مأموريت‌هاي دانشگاه­ها و مؤسسات و مراكز آموزش­عالي به شمار مي­آيد. یکی از مهم­ترین عواملی که می­تواند در تحقق این بستر مناسب نقش داشته باشد، سرمايه­ي اجتماعي[4] است كه از آن به عنوان كيفيت روابط بين ذي­نفعان آموزشي، گروه­ها و نهادهاي رسمي و غيررسمي ياد­ مي­شود (سلطاني و جمالي، 1387).

سرمايه­ي اجتماعی مجموعه­ای از هنجارها، شبکه­ها و اعتماد اجتماعی موجود در يك سيستم (دانشگاهي) است كه همچون يک نيروی ارتباطی قوی كل سيستم و عناصر آن را به هم مرتبط و از طريق تسهيل همياري بين گروه­ها و كاهش هزينه­هاي مبادله، به تقويت رفتارهاي هميارانه، نشر دانش و نوآوري، توسعه­ي مسئوليت­پذيري و در نهايت جلب رضايت دانشجويان از جنبه‌هاي مختلف آموزشي و دانشگاهي منجر مي­گردد (كميسيون بهره­وری استراليا، 2003؛ فوكوياما[5]، 1998). با اين وصف، امروزه سرمايه­ي اجتماعي نقشي بسيار مهمتر از سرمايه­هاي فيزيكي و انساني در سازمان­ها و مراكز آموزش­عالي ايفا مي­كند، به نحوي كه در غياب آن، نه تنها ساير سرمايه­ها اثربخشي خود را از دست مي­دهند، بلكه پيمودن راه­هاي توسعه و تكامل سازماني نيز ناهموار و دشوار مي­گردد (بيكر[6]، 1382).

علاوه بر سرمايه­ي اجتماعي كه از طريق تسهيل روابط و افزايش سطح اعتماد بين ذي‏نفعان آموزشي، به ايجاد بستر مناسب جهت افزايش ميزان رضايت تحصيلي دانشجويان كمك خواهد كرد، نوع ساختار سازماني دانشگاه كه از آن به عنوان كالبد اصلي سازمان ياد مي‏شود، بر ميزان رضايت دانشجويان از تحصيل مؤثر خواهد بود. ساختار سازماني از طريق ارائه­ي الگوهايي از روابط رسمي و غيررسمي بين افراد در سازمان (دانشگاه)، از يك سو بر كيفيت و سطح سرمايه‏ي اجتماعي دانشگاه تأثير خواهد­گذاشت، و از سوی ديگر بر ميزان خلاقيت، نوآوري، توانمندي، تعهد و رضايت ذي­نفعان آموزشي مؤثر خواهد بود (پاول[7]، 2002). البته این تأثیرات بسته به نوع و ویژگی­های کارکردی ساختار سازمانی، می­تواند تواناساز[8] یا بازدارنده[9] باشد. ساختار تواناساز ترکیبی از اقتدار و اختیار است که در آن افراد هم احساس اعتماد می­کنند و هم برای استفاده از قدرت در نقش خود توانمند هستند. در مقابل در ساختار بازدارنده، سلسله‏مراتب و قوانین و رویه­ها به نحوی است که مانع خلاقیت و نوآوری است و مدیران از قدرت خود جهت کنترل و دستوردهی به مرئوسین استفاده می­کنند (هوی و سوئيتلند[10]، 2000 و 2001؛ هوی و ميسکل[11]، 2008).

بر اساس شواهد پژوهشي، تعاملات سازماني كه نقش تبادل اطلاعات را در درون و بيرون سازمان بر عهده دارند، نيروی حياتي سازمان به شمار مي­آيند. به­ نحوي­كه اگر اين الگوي ارتباطات بر قوانين منعطف، مشاركت، نوآوري و ايجاد جوّي از اعتماد بين اعضا مبتني باشد، به بقاي سازمان، افزايش ميزان كارايي و اثربخشي آن و در نهايت به جلب رضايت ذي­نفعان آموزشي از دانشگاه كمك خواهد­كرد (گايزر و سايمسيك[12]، 2005). لذا انتظار می­رود ساختار سازمانی تواناساز با توسعه­ی قوانین و فرایندهای منعطف، جلب مشارکت، خوش­بینی و تعهد افراد، شفاف­سازی اهداف و رسالت­های علمی و دانشگاهی و همچنین حمایت از افراد در فضایی مملو از اعتماد، زمینه­ی توسعه­ی عملکرد افراد و همچنین جلب رضایت فراگیران که به عنوان اصلی­ترین مخاطبان و مشتریان دانشگاه محسوب می­شوند را فراهم آورد. در مقابل در ساختار بازدارنده به دلیل تاکید بیش از حد بر ارتباط یک­طرفه (از بالا به پایین)، عدم پذیرش تفاوت­ها، توسعه­ی جوّی از بی­اعتمادی و استفاده از سلسله­مراتب اداری جهت کنترل، نظارت و نظم­دهی به افراد و زیردستان زمینه­ی نارضایتی افراد (اساتید و دانشجویان) و ضعف عملکرد آنها فراهم می­آید. بنابراین، با نظر به آنچه گفته شد و با توجه به نقش ساختار سازمانی تواناساز در جلب رضایت افراد و به خصوص دانشجویان از دانشگاه و نیز نقشی که در زمینه­سازی برای عملکرد مطلوب دانشگاه دارد، مدیران و برنامه­ریزان دانشگاهی باید با توسعه­ی ساختار سازمانی مناسب و سوق دادن آن به سمت ساختار سازمانی تواناساز، به ایجاد بستر مناسب جهت اثربخشی و حفظ و بقای خود در محیط پررقابت کنونی یاری رسانند.

با اين وصف، نظر به اينكه نوع ساختار سازماني و نيز ميزان و كيفيت سرمايه­ي اجتماعي در جلب رضايت تحصيلي دانشجويان مؤثر خواهد بود، بررسي رابطه­ي بين اين متغيرها و نتیجه­ی حاصل از آن، می­تواند در اصلاح و بهبود راهبردها و برنامه‌ريزي­های دانشگاهی جهت جلب رضایت دانشجویان ـ به عنوان مخاطبان و مشتریان اصلی دانشگاه ـ یاری رساند. به علاوه از طریق فراهم آوردن اطلاعاتی پیرامون ویژگی­های ساختار سازمانی دانشگاه و کیفیت سرمایه‏ی اجتماعی حاکم در بخش­ها، می­تواند در توسعه­ و بهبود این دو متغیر به عنوان دو عامل مؤثر بر انسجام درونی و اثربخشی دانشگاه، به ارتقای سلامت سازمانی و در نتیجه افزايش موفقيت دانشگاه و بهبود وجهه­ي آن در جامعه نیز یاری رساند.

 

 

1 ـ 1 ـ  بيان مسأله

 

مأموريت دانشگاه­ها، مؤسسات و مراكز آموزش­عالي علاوه بر انتقال دانش، كمك به رشد و بهسازي همه جانبه­ي دانشجويان مي­باشد (آستين[13]، 1993). از جمله اقداماتی كه به مراكز دانشگاهي جهت انجام احسن اين مأموريت ياري مي­رساند، گردآوري اطلاعاتي پيرامون رضايت­ تحصيلي دانشجويان مي­باشد، كه از آن به عنوان يك پيامد (آستين، 1993ب؛ سندرز و چن[14]، 1996) يا ابزار طراحي­شده جهت بهبود كيفيت تجارب دانشجويان (هاروي، پليمر، مونو گيِل[15]، 1997؛ آلدريج و رولي[16]، 1998) ياد ­­مي­شود. بر اساس يافته­های پژوهشي رضايت تحصيلي دانشجويان هم به افزايش تعهد آنها نسبت به يادگيري مستمر و بهبود عملكرد تحصيلي آنها منجر می­شود (واكر، شلتون و اسکرودر[17]، 2010)؛ و هم از طريق تاثيرگذاري بر كيفيت و اثربخشي دانشگاه به ارائه­ي تصوير مطلوبی از دانشگاه به محيط بيروني و موفقيت­هاي بعدي آن نيز كمك خواهد­ نمود (راكِرت[18]، 1992؛ دِشپَند، فارلی و وِبستِر[19]، 1993؛ دي[20]، 1994؛ دِشپَند و فارلِي[21]، 1998الف؛ تسه و ويلتون[22]، 1998). البته تحقق اين امر، منوط به فراهم آوردن بستر مناسب، از جمله وجود شبكه­هايي گسترده از روابط مثبت و مشاركتي بين ذي­نفعان آموزشي مي­باشد كه از آن به عنوان سرمايه‌ي اجتماعي ياد مي­شود.

سرمايه­ي اجتماعي به عنوان ذخيره­اي از حس اعتماد، همكاري و مشاركت در بين افراد يك گروه يا جامعه محسوب مي­شود كه همانند يك نيروی ارتباطی مؤثر اجتماعي، اعضاي يك گروه يا اجتماع را به هم متصل مي­كند و در عين حال نظير يك مايع اجتماعي، مبادلات ميان آنها را سريع، راحت و كم­هزينه مي­نمايد (رناني و مؤيدفر، 1387). مطالعات انجام شده پيرامون سرمايه­ي اجتماعي نشان می­دهد، سيستم­ها يا گروه­ها و جوامعی كه از سرمايه­ي اجتماعي بالايي برخوردار مي­باشند، نه تنها ميزان تعهد و مسئوليت­پذيري، انعطاف­پذيري و مديريت مناسب كنش جمعي در آن­ها، در سطح بالايي قرار دارد (بولينو، ويليام و جيمز[23]، 2002)، بلكه كاهش فقر و توسعه­ي اقتصادي (پوتنام[24]، 2000)، تسهيل مبادله و هماهنگي فعاليت­ها (شجاعي باغيني، 1387 :241)، توسعه­ي ميزان مشاركت و تعلق اجتماعي (كاسارد و جانويتز[25]،1986)، پيشرفت تحصيلي و در نهايت تأمين رضايت تحصيلي دانشجويان (كلمن[26]، 1990، ازرايل، بايليو و هِرتلِس[27]، 2000) از ديگر پيامدهاي آنها مي­باشد.

شايان ذكر است که تحقق انتظارات مشتريان و توسعه­ي سرمايه­ي اجتماعي در سازمان‏ها و به­ ويژه در دانشگاه­ها، تحت تأثیر عوامل چندی قرار می­گیرد كه از مهم­ترين آن نوع ساختار سازماني تواناساز يا بازدارنده می­باشد. بر اساس نظر هوي، بلازوسکی و نیولند[28] (1983) در ساختار سازماني بازدارنده به­دليل تأكيد بر كنترل متمركز امور، اجراي دقيق استانداردها و عدم توجه به انتظارات و خواسته‌هاي فراگيران، نه تنها بستر مناسب جهت توسعه­ي سرمايه­ي اجتماعي فراهم نمي­گردد، بلكه به­دليل مهم­بودن اهداف دانشگاه، به تأمين رضايت تحصيلي دانشجويان نيز توجهي نمي‌شود. حال آنكه بر اساس يافته­های پژوهشی، چنانچه ساختار سازماني از نوع تواناساز باشد، به­دليل تأكيد بر قوانين و فرايندهاي پويا و منعطف، هم زمينه­ي ارتقاء ميزان اعتماد، انگيزش و وفاداري اعضا به سازمان فراهم مي­گردد (هوي و سوئيتلند، 2001؛ آدلر و بورايز[29]، 1996؛ هوي و ميسكل، 2008) و هم بستر مناسب برای افزايش رضايت (ميكائيل، کرون، رابينِسکی و جوچيم استالر[30]، 1988)، افزايش نوآوري (دامنپور[31]، 1991؛ كرايج[32]، 1995)، كاهش تعارض نقش (سناترا[33]، 1980) و كاهش احساس بيگانگي در محيط‏هاي آموزشي (جكسون و اسكولر[34]، 1985) را فراهم مي­آورد.

چنانچه ساختار سازماني از نوع سلسله مراتبي، ايستا و بازدارنده باشد، نه تنها باعث از بين رفتن سرمايه­ي اجتماعي مي­شود، بلكه از طريق الزام افراد به پيروي از قوانين و فرايندهاي تعيين شده و تأكيد صرف بر نتايج، زمينه­ي بي­اعتمادي اعضاء نسبت به يكديگر را فراهم مي‏آورد. از طرفي، چنانچه افراد در يك سازمان نسبت به يكديگر بي­اعتماد باشند، حتي اگر ساختار سازماني به نحوي باشد كه آنها را به مشاركت، همكاري و تبادل اطلاعات تشويق و ترغيب نمايد، افراد نه تمايلي به برقراري ارتباط با يكديگر دارند و  نه از تبادل اطلاعات خود با ديگران احساس امنيت و راحتي مي­كنند. بدين ترتيب تعامل اين دو مفهوم با يكديگر، جوّي را به وجود خواهد­آورد كه از طريق تأثيرگذاري بر نگرش اعضاء و ذي­ربطان آموزشي هم عملكرد آنها و كيفيت خدمات آموزشي و پژوهشي را تحت تأثير قرار خواهد داد و هم بر ميزان رضايت يا نارضايتي تحصيلي دانشجويان مؤثر خواهد­بود.

نوع ساختار سازماني
سرمايه­ی اجتماعي
رضايت تحصيلي

بر اين اساس، با توجه به مفهوم نوع ساختار سازماني و سرمايه­ي اجتماعي و وجود نوعی هم­پایانی ميان اين دو متغیر در توسعه يا جلوگيري از شكل‌گيري جوّي تؤام با اعتماد، مشاركت، صميميت، مسئوليت­پذيري و …، و همچنين با توجه به تأثير مستقيم و تعاملي هر دو مفهوم در ايجاد بستر مناسب جهت تأمين و جلب رضايت تحصيلي دانشجويان، در تحقيق حاضر تلاش خواهد شد، با ارائه­ي چارچوبي (شكل 1) به بررسي رابطه­ي اين سه متغير پرداخته شود. لذا در حالي­كه سرمايه­ي اجتماعي داراي سه بعد پنهان شبكه­ي اجتماعي، هنجار اجتماعي و اعتماد و نوع ساختار سازماني نيز داراي دو بعد پنهان توانمندساز و بازدارنده مي‏باشد، ضمن بررسي رابطه­ي مستقيم هر يك از اين متغيرها با رضايت تحصيلي دانشجويان كه داراي شش بعد[35] مي­باشد، به بررسي رابطه­ي تعاملي هر دو متغير جهت پيش‌بيني ميزان رضايت تحصيلي دانشجويان پرداخته شده است.

تعداد صفحه : 167

قیمت : 14700 تومان

———–

——-

پشتیبانی سایت :               serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  --