پایان نامه ارشد رشته حسابداری : تاثير تركيب مالكيت و هيات مديره شركتها بر مسئوليت پذيري اجتماعي

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته حسابداری

با عنوان : تاثير تركيب مالكيت و هيات مديره شركتها بر مسئوليت پذيري اجتماعي

در ادامه مطلب می توانید تکه هایی از ابتدای این پایان نامه را بخوانید

و در صورت نیاز به متن کامل آن می توانید از لینک پرداخت و دانلود آنی برای خرید این پایان نامه اقدام نمائید.

دانشگاه آزاد اسلامي

واحد شاهرود

دانشكده علوم انساني، گروه حسابداري

پايان­نامه براي دريافت درجه كارشناسي ارشد « M.A »

گرايش: حسابداري

  عنوان:

تاثير تركيب مالكيت و هيات مديره شركتها بر مسئوليت پذيري اجتماعي شركتهاي پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران

استاد راهنما:

دکتر محمدرضا عبدلی

استاد مشاور:

دکتر علی اصغر محمودزاده

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی شود

تکه هایی از متن به عنوان نمونه : (ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

چکیده :

 پژوهش حاضر به بررسي رابطه بين تاثير تركيب مالكيت و هيات مديره شركتها بر مسئوليت پذيري اجتماعي شركتها در شركتهاي پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران مي پردازد. هدف از اين تحقيق شناسايي عوامل موثر بر ميزان رعايت مسئوليت پذيري اجتماعي به عنوان يك فاكتور موثر بر تصميمات سرمايه گذاران مي باشد.دوره زماني تحقيق بين سالهاي 88 الي 92 می باشد که از صنايع مختلف در بورس اوراق بهادار تهران لحاظ گردیده است .كه از روش رگرسيون ساده و چند متغیره مورد آزمون قرار گرفته است نتايج پژوهش حاكي از آن است كه از بين متغيرهاي مستقل متغير رتبه تمركز مالكيت و نسبت اعضاء موظف بيشترين تاثير را بر مسئوليت پذيري اجتماعي داشته است و از بين متغيرهاي كنترلي تنها متغير ميزان تحصيلات بر روي متغير وابسته كه همان مسئوليت پذيري اجتماعي شركتها مي باشد تاثير گذار است.

 واژه های کلیدی :تركيب مالكيت ، هيات مديره ، مسئوليت پذيري

مقدمه:

وجود بازارهای سرمایه، یکی از ابزارهای توسعه اقتصادی می باشد.بازارهای سرمایه ای و شرکت های سهامی این امکان را فراهم می آورند که تعداد زیادی از صاحبان سرمایه، با سرمایه های کوچک و بزرگ، در یک واحد اقتصادی مشارکت کنند وبه این ترتیب ، مشکل تأمین سرمایه های کلان برای ایجاد طرحهای صنعتی بزرگ برطرف می گردد. هر کشوری می تواند با ایجاد بازار بورس مطمئن وامن، سرمایه های سرگردان جامعه را جمع آوری کرده و آن را در مسیرهای تولید و ایجاد ارزش افزوده هدایت کند و از طریق این ارزش افزوده (حقوق، سود سهام و سهم دولت به عنوان مالیات و…) گامی به طرف توسعۀ اقتصادی کشور بردارد.

حسابداری دارای ماهیتی اجتماعی است که باتفکیک مالکیت از مدیریت، رشد و توسعه یافته و برحمایت از سرمایه گذاران بالفعل وبالقوه تأکید دارد. برای کنترل حسابداری ساختگی اکثر کشورها بر مفهوم افشا و شفافیت تأکید کرده اند. مبحث افشای اطلاعات مهمترین بخش ساختار مالکیت و حاکمیت شرکتی به شمار می آید. هر چه عملیات داخلی شرکت و جریان نقدینگی آن روشن تر باشد ودقیق تر گزارش شود زمینه های اختلاس و سوء مدیریت برای مدیران و سهامداران عمده محدودتر می شود. مهمترین مبحث در زمینه افشای اطلاعات آنست که همه عوامل مؤثر بر بهای سهام باید در زمان مناسب و با دقت کافی گزارش شوند. این اطلاعات در مرحله نخست عبارتست از : 1- صورت درآمدها 2- خرید و فروش دارایی ها 3- تغییرات هیئت مدیره 4- درصد مالکیت مدیران اجرایی 5- تغییر در مالکیت شرکت 6- سایر اطلاعاتی که در مرحله بعدی قابل افشا هستند عبارتند از : 7- مبلغ پاداش هیئت مدیره 8- راهبرد شرکت 9- تراکنش زیرخطر ترازنامه

در فصل اول پس از بیان مسئله تحقیق، به بیان اهمیت و ضرورت تحقیق می پردازیم. همچنین اهداف تحقیق را در قالب اهداف کلی و ویژه بیان می کنیم. چارچوب نظری تحقیق که بنیان اصلی طرح سئوال و موضوع تحقیق بوده است در این فصل آورده شده و در ادامه به مدل تحقیق و فرضیه های تحقیق نیز اشاره شده است. در پایان این فصل تعاریف واژه ها و اصطلاحات آمده است.

1-2 بیان مسئله

مسئوليت اجتماعي شركتها [1]موضوع حساسيت برانگيز و روبه توجه در سالهاي اخير بوده و عامل اساسي بقاياي هر سازماني محسوب مي شود و سازمانهاي سرآمد به عنوان سازمانهايي پاسخگو، براي شفافيت و پاسخگويي به ذينفعان خود در قبال عملكردشان بايد تعهدات خود به مسئوليت اجتماعي را از طريق ارزشهاي خويش ابراز دارند و اطمينان حاصل كنندكه اين تعهدات در سراسر سازمان جاري مي شوند، به جرات مي توان گفت يكي از معدود متغيرهاي بسيار مهم كه با مسئوليتهاي اجتماعي شركتها سنجيده نشده و همچنان مبهم و ناشناخته مي باشد ساختار مالكيت در شركتها مي باشد. ساختار مالكيت در ادبيات شركتي داراي يك جايگاه هسته اي و مشخص است. تعيين نوع ساختار و تركيب سهامداران شركت يك ابزار كنترل و اعمال حكمراني در شركتهاست. اين بعد از حاكميت در قالب ابعاد مختلف تعيين كننده نوع مالكيت شركت نظير توزيع مالكيت، تمركز مالكيت، وجود سهامداران عمده جزئی و اقليت در تركيب مالكيت شركت و درصد مالكيت آنها قابل بررسي است. يكي از گروههاي استفاده كننده از صورتهاي مالي سهامداران هستند از اين رو عموما اين گونه تصور مي شود كه ساختار مالكيت شركتها ممكن است به تغيير رفتار شركت ها منجر شود اين امر از فعاليت هاي نظارتي كه سرمايه گذاران مختلف در اين ساختار انجام مي دهند، نشات مي گيرد.

با توجه به مطالب فوق هدف اصلي اين پژوهش بررسي رابطه مسئوليت اجتماعي شركتها با ساختار و تركيب مالكيت در شركتهاي پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران مي باشد. از جمله عوامل دیگر موثر بر میزان رعایت مسولیت پذیری اجتماعی از سوی شرکتها مدیریت ارشد شرکتهامی باشد نوع نگاه مدیریت به نقش و وظیفه شرکت در جامعه می تواند بر این نقش شرکتها موثر باشد اگر مدیران نسبت به این موضوع بی تفاوت باشندو صرفا منافع کوتاه مدت خود و سهامداران را مدنظر داشته باشند مسولیت پذیری اجتماعی کمتری از خود نشان خواهد داد. در این تحقیق بر آن هستیم تا این دوعامل – ترکیب سهامداران و ترکیب مدیران – بر میزان مسولیت پذیری اجتماعی شرکتها مورد بررسی قرار گیرد. در اين صورت سوال مطرح اين است كه آيا متفاوت بودن ساختار مالكيت شركتها بر مسئوليت پذيري اجتماعي شركتها تاثير دارد؟ يعني اگر مالكان شركتها را گروههاي مختلف، مانند دولت، موسسات مالي، بانكها و شركتهاي ديگر تشكيل دهند، مسئوليت پذيري آنها چگونه خواهد بود ؟و وجود كدام يك از اين تركيب هاي متفاوت مالكيت موثرتر است.

1-3 ضرورت و اهميت انجام تحقيق

یکی از مهمترین هدفهای واحدهای تجاری، به حداکثر رسانیدن حقوق صاحبان آن است (حداکثر کردن ارزش سهام شرکت) اگرچه امروزه، ملاحظات اجتماعی نیز می تواند هدف عمده واحدهای انتفاعی محسوب شود.

مثلاً صرفه جویی درانرژی یا حداقل کردن آلودگیهای محیط زیست یا تأمین نیازهای جامعه، از جمله هدفهای اجتماعی قلمداد می گردند. خط مشی های یک واحد انتفاعی، استراتژیهایی است که برای دستیابی به هدفها انتخاب و به کار گرفته می شود (شباهنگ، 1387 ،4).

از لحاظ تئوریک، هدفها و خط مشی های یک شرکت سهامی توسط صاحبان آن (سهامداران) از طریق هیأت مدیره انتخابی توسط مجمع عمومی صاحبان سهام تعیین می شود. اما ، با توجه به اختیارات عمده ای که به مدیریت سطح بالای شرکت ها داده می شود، هدفها و خط مشی ها عملاً توسط مدیریت تعیین می گردد. به ویژه این تحقیق، اولین تحقیق جهت بررسی این موضوع است که آیا ترکیب مالکیت و هیات مدیره شرکتها می تواند بر مسئولیت پذیری اجتماعی سازمانها تاثیرگذار باشد یا خیر؟

اهميت اين تحقيق آن است كه به گونه اي تجربي يه تحليل گران مالي، سرمايه گذاران مديران و استفاده کنندگان اطلاعات حسابداري نشان مي دهد كه مسئوليت پذيري شركتها را چگونه از ساختار مالکيت آنها ارزيابي نمايند.

 1-4 اهداف تحقیق

هدف کلی :

شناسایی و تبیین عوامل موثر بر میزان رعایت مسولیت پذیری اجتماعی به عنوان یک فاکتور موثر بر تصمیمات سرمایه گذاران در بورس اوراق بهادار.

اهداف خاص این تحقیق:

  • شناسایی وجود رابطه بین ترکیب سهامداران بر میزان مسولیت پذیری اجتماعی شرکتها
  • شناسایی وجود رابطه بین ترکیب هیات مدیره با میزان مسولیت پذیری اجتماعی شرکتها

هدف كاربردي:

  • سرمايه گذاران از اطلاعات مورد استفاده در اين پايان نامه استفاده نمايند تا برنامه ريزي و تصميم گيري هاي بهتري انجام دهند.

1-5 سوالات تحقیق

  • آیا بين رتبه تمرکز مالکیت شرکتها با میزان مسئوليت پذیری اجتماعي شركتها رابطه معناداري وجود دارد؟
  • آیا بين نوع مالکیت شرکتها با میزان مسئوليت پذیری اجتماعي شركتها رابطه معناداري وجود دارد؟
  • آیا بين نسبت هیات مدیره موظف شرکتها با میزان مسئوليت پذیری اجتماعي شركتها رابطه معناداري وجود دارد؟
  • آیا بين نقش دوگانه رئیس هیات مدیره با میزان مسئوليت پذیری اجتماعي شركتها رابطه معناداري وجود دارد؟
  • آیا بين نسبت تغییرات هیات مدیره شرکتها با میزان مسئوليت پذیری اجتماعي شركتها رابطه معناداري وجود دارد؟

-6 مدل تحقیق

 1-6-1 فرضیه های تحقیق

فرضیه 1. بين رتبه تمرکز مالکیت شرکتها با میزان مسئوليت پذیری اجتماعي شركتها رابطه معناداري وجود دارد

فرضیه 2. بين نوع مالکیت شرکتها با میزان مسئوليت پذیری اجتماعي شركتها رابطه معناداري وجود دارد

فرضیه 3. بين نسبت هیات مدیره موظف شرکتها با میزان مسئوليت پذیری اجتماعي شركتها رابطه معناداري وجود دارد

فرضیه 4. بين نقش دوگانه رئیس هیات مدیره با میزان مسئوليت پذیری اجتماعي شركتها رابطه معناداري وجود دارد

فرضیه 5. بين نسبت تغییرات هیات مدیره شرکتها با میزان مسئوليت پذیری اجتماعي شركتها رابطه معناداري وجود دارد

1-6-2 روش هاي تعیین متغیر های مستقل

رتبه تمرکز مالکیت شرکتها: به کمک مدل هرفیندال – هیرشمن اندازه گیری خواهد شد که در زیر توضیح داده شده است:

براي مشخص نمودن وجود سهامدار عمده يا نهادي در شركت كافي است رتبه تمركز مالكيت شركت را محاسبه نمائيم هرچه اين شاخص بزرگتر باشد تمركز سهامداران بيشتر است

تمركز مالكيت عبارت است از چگونگي توزيع سهام بين سهامداران شركتهاي مختلف .هر چه تعداد سهامداران كمتر باشد، مالكيت متمركزتر خواهد بود در اين تحقيق به منظور محاسبه نسبت تمركز مالكيت از شاخص “هرفيندال– هيرشمن” استفاده شده است شاخص مزبور از مجموع مجذور درصد سهام متعلق به سهامداران شركت ها بدست مي آيدشاخص به موازات افزايش ميزان تمركز مالكيت افزايش پيدا كرده و در شرايطي كه كل سهام متعلق به يك نفر باشد، بيشترين ارزش را به خود اختصاص داده و معادل 10000 واحد محاسبه مي شود در صورتي كه ساختار مالكيت پراكنده بوده و كليه سهامداران داراي نسبتهاي مساوي باشند شاخص HHI كمترين ارزش را پيدا كرده و معادل 10000/ N محاسبه مي شود

HHI = ∑ (pi /p *100 )2

نوع مالکیت شرکتها : اگر بر اساس تعریف قانون محاسبات عمومی اگر شركت دولتی تلقی شد عدد 1 و در غیر اینصورت عدد 0 داده خواهد شد . (قانون محاسبات عمومی کشور،ماده 4)

نسبت هیات مدیره غیر موظف : تعداد اعضای غیر موظف هیات مدیره تقسیم بر تعداد کل هیات مدیره شرکتها

نسبت تغییرات هیات مدیره : تعداد هیات مدیره جابجا شده شرکتها در بين سالهاي 88 الي 92

نقش دو گانه هیات مدیره : اگر رئیس هیات مدیره همان مدیر عامل باشد عدد 1 و در غیر اینصورت عدد 0 داده خواهد شد .

1-7 روش تعيين متغير وابسته

مسولیت پذیری اجتماعی شرکتها : تعداد جملات و عبارات توضیحی استفاده شده توسط شرکتها در گزارش فعالیت سالیانه انها برای توضیح میزان مسئولیت پذیری اجتماعی عملکرد خود استفاده شده به عنوان مبنای اندازه گیری مسئولیت پذیری اجتماعی انها استفاده شده است (عایشه، شیخ ابو . رشید ، امیر 20011)[2]

.این فعالیتها شامل اقدامات عام المنفعه شرکت و کمک به سازمانها و اشخاص و اقدامات زیست محیطی و هدایا به افراد نیازمند بوده است .

1-8 متغیر های کنترل :

تعداد سنوات تداوم فعالیت شرکتها: در اولین یادداشت صورتهای مالی شرکتها افشا می گردد

میزان تحصیلات دانشگاهی کارکنان: در گزارشات سالیانه فعالیت شرکتها افشا می شوند (ذبيح منش،1391)

نسبت اهرمی: جمع بدهیها به جمع دارائیهای شرکتها می باشد. (عرب صالحی ، همکاران ،1392)

نسبت بازده دارائیها: سود خالص شرکتها تقسیم بر جمع دارائیهای شرکتها (خواجوی،شکرالله،بایزدی،انور،جبارزاده کنگرلویی،سعید 1390).

نوع اظهار نظر حسابرس مستقل: اگر مقبول بود عدد 1 و در غیر اینصورت عدد 0 داده خواهد شد                (رحمان خان ، بدرالمتكين[3]2012)

مدل ریاضی تحقیق:

سایر متغیر های کنترل β+ ترکیب هیات مدیره β+ ترکیب سهامداران β + α = مسولیت پذیری            اجتماعی شرکتها

1-9 قلمرو تحقیق

قلمرو پژوهش به سه بخش قلمرو موضوعی ،قلمرو زمانی وقلمرو مکانی تقسیم می شود .

قلمرو موضوعی: این تحقیق در ارتباط با ترکیب مالکیت و هیات مدیره شرکتها با مسئولیت پذیری اجتماعی در شركتهاي پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران مورد مطالعه قرار می گیرد.

قلمرو زمانی: قلمرو زمانی تحقیق نیز از ابتدای سال 1388تا پایان سال 1392 یعنی برای یک دوره 5 ساله     می باشد

قلمرو مکانی : اطلاعات مورد نیاز پژوهش از صورتهای مالی شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران که ملزم به ارائه ی صورتهای مالی سالانه به بورس اوراق بهادار می باشند بدست امده است .بنابراین قلمرو مکانی پژوهش محدود به شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می باشد.    

1-10جامعه اماری (N)

از آنجاکه هدف پژوهش حاضر،تاثیر ترکیب مالکیت وهیات مدیره شرکتها بر مسئولیت پذیری اجتماعی شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است ،جامعه اماری این تحقیق ،کلیه شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می باشد.

1-11نمونه اماری (n)

در این پژوهش به کمک روش حذف سیستماتیک به انتخاب نمونه اماری تحقیق پرداخته شده است .

  • سال مالی شرکتها منتهی به 29اسفند باشد .
  • معاملات سهام شرکت ها به طور مداوم در بورس اوراق بهادار تهران صورت گرفته باشد وتوقف معاملاتی بیش از یک ماه نداشته باشد
  • شرکت های نمونه جزءشرکت های سرمایه گزاری ،بانک هاونهادهای مالی نباشند
  • کلیه اطلاعات مربوط به شرکتها در طول دوره تحقیق در دسترس باشد
  • صورتای مالی انها توسط حسابرس مستقل حسابرسی شده باشد
  • قلمرو زمانی: قلمرو زمانی تحقیق نیز از ابتدای سال 1388تا پایان سال 1392 یعنی برای یک دوره 5 ساله می باشد .

1-12 تعاریف عملیاتی

ساختارمالکیت :ساختار مالکیت یا ترکیب سهامداری به معنی نحوه توزیع سهام وحقوق مالکیت به لحاظ حق رای وسرمایه به علاوه ماهیت وموجودیت مالکان سهام است . (اُه و همكاران[4] 2011)

حاکمیت شرکتی :مجموعه روابطی بین سهامداران ،مدیران وحسابرسان شرکت است که متضمن برقراری نظام کنترلی به منظور رعایت حقوق سهامداران جزء و اجرای درست مصوبات مجمع وجلوگیری از سوء استفاده های احتمالی می باشد .این قانون برمبنای نظام پاسخگویی ومسئولیت اجتماعی استوار بوده وشامل مجموعه ای از وظایف ومسئولیت هایی است که باید توسط ارکان شرکت صورت گیرد تا موجب پاسخگویی وشفافیت گردد. (رحمان خان و بدرالمتكين[5] 2012)

مسئولیت اجتماعی : مسئولیت اجتماعی ،مجموعه وظایف وتعهداتی است که سازمان بایستی در جهت حفظ ومراقبت و کمک به جامعه ای که در آن فعالیت می کند ،انجام دهد .(امیدوار، 1384، 175)

بورس اوراق بهادار :یک بازار فعال سرمایه است که در یک چار چوب مشخص برای مبادله سهام وسایر اوراق بهادار که یکی از ارکان اصلی بازار سرمایه می باشد ،فعالیت نموده وبه عنوان اهرمی با هدف متمر کز کردن سرمایه ها وقرار دادن ان در خدمت اهداف مالی مورد نیاز سرمایه گذاری های جدید بنگاه های تولیدی می باشد.

تعداد صفحه :123

14700 تومان

پشتیبانی سایت :        ------        serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  --