پایان نامه ارشد : تأثیر به‌ کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر خلاقیت دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته تکنولوژی آموزشی ( M.A)

عنوان : تأثیر به‌ کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر خلاقیت دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد کرمانشاه

دانشکده تحصیلات تکمیلی

 

پایان‌نامه جهت دریافت درجه کارشناسی ارشد رشته تکنولوژی آموزشی (M.A)

 

 

عنوان:

تأثیر به‌ کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر خلاقیت دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول

استاد راهنما:

دکتر محمدجواد کرم افروز

تابستان 1393

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

چکیده 1

فصل اول: کلیات تحقیق

1-1. مقدمه 3

1-2. بیان مسأله 4

1-3. اهمیت و ضرورت پژوهش 6

1-4. اهداف پژوهش 9

1-4-1. هدف اصلی 9

1-4-2. اهداف جزیی 9

1-5. فرضیه‌های پژوهش 10

1-5-2. فرضیه‌های فرعی 10

1-6. تعاریف مفهومی و عملیاتی متغیرها 10

1-6-1. تعاریف مفهومی.. 10

1-6-2. تعاریف عملیاتی 11

فصل دوم: ادبیات و پیشینه تحقیق

2-1. شبیه‌سازهای آموزشی 14

2-1-1. تدریس و اصول یادگیری 14

2-1-2. رسانه‌های آموزشی 15

2-1-3. مزایای چندرسانه‌ای‌ها در آموزش و یادگیری 17

2-1-4. شیوه‌های استفاده از چندرسانه‌ای در آموزش 18

2-1-5 مفهوم شبیه‌سازی 18

2-1-6. انواع شبیه‌سازی 19

2-1-7. دلایل اهمیت شبیه‎سازی‎ 21

2-1-8. شبیه‌سازی‌های متکی بر کامپیوتر 22

2-1-9. نقش معلم در جریان شبیه سازی 23

2-1-10. ارتقاء خلاقیت و حل مسأله با استفاده از شبیه‌سازی‌های آموزشی 23

2-1-11. مبانی نظری به کارگیری شبیه‌سازی در آموزش 24

2-2. ساختن‌گرایی 29

2-2-1. مفهوم ساختن‌گرایی 29

2-2-2. شناخت گرایی 32

2-2-3. اصول و پیش‌فرض‎های ساختن‌گرایی و شناخت‎گرایی برای طراحی آموزشی 34

2-2-4. بهره‌گیری از نظریه ساختن‌گرایی در طراحی چندرسانه‌ای.. 37

2-3. خلاقیت 43

2-3-1. مفهوم خلاقیت 43

2-3-2. ابعاد خلاقیت 43

2-3-3. روند تحولی خلاقیت در کودکان 45

2-4. پیشینه پژوهش 46

2-4-1. پژوهش‌های داخلی 46

2-4-2. پژوهش‌های خارجی 48

2-5. مدل مفهومی پژوهش… 52

2-6. جمع‌بندی فصل دوم 58

فصل سوم: روش‌شناسی پژوهش

3-1. نوع و روش انجام پژوهش 61

3-2. طرح پژوهش و شیوه اجرا 62

3-3. جامعه آماري 65

3-4. روش نمونه‌گیری و حجم نمونه 66

3-5. متغیرهای پژوهش 66

3-6. ابزار اندازه‌گيري پژوهش 66

3-7. روش تجزيه و تحليل داده‌ها 68

فصل جهارم: تجزیه و تحلیل داده­ها

4-1. آمار توصیفی 70

4-2. آمار استنباطی 72

4-2-1. بررسی فرضیه اول پژوهش 72

4-2-2- بررسی فرضیه دوم پژوهش 73

4-2-3- بررسی فرضیه سوم پژوهش 74

4-2-4- بررسی فرضیه چهارم پژوهش… 75

فصل پنجم: بحث و تفسیر و جمع­بندی

5-1. خلاصه پژوهش 78

5-2. بحث و تفسیر فرضیه‌های پژوهش 80

5-3. نتیجه‌گیری 87

5-4. محدودیت‌ها 90

5-5. پیشنهادها 90

5-5-1. پیشنهادهای کاربردی 90

5-5-2. پیشنهادهای پژوهشی 91

 منابع و مأخذ 92

 پیوست‌ها 100

فهرست جداول

جدول 2– 1: مقایسه دیدگاه شناخت‌گرایی از دید ارتمر و نیوبای 36

جدول 2-2: نظریه‌های فرعی رویکرد شناخت‌گرایی از دید ارتمرد و نیوبای.. 37

جدول 2-3: نظریه‌پردازان مکتب روانشناسی یادگیری شناخت‌گرایی 37

 جدول 3-1: دیاگرام طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل 61

جدول 1-4: توزیع فراوانی گروه آزمودنی‌های مورد مطالعه 70

جدول2-4: شاخص‌های توصیفی نمرات گروه آزمایش در چهار مقیاس خلاقیت در پیش آزمون و پس آزمون. 71

 جدول3-4: شاخص‌های توصیفی نمرات گروه کنترل در چهار مقیاس خلاقیت در پیش آزمون و پس آزمون  71

 جدول 4-4 : نتایج آزمون t مستقل بین نمرات مقیاس سیالی دانش‌آموزانی که در دو گروه آزمایش و کنترل در پیش آزمون و پس‌آزمون 72

 جدول 4-5 : نتایج آزمون t مستقل بین نمرات مقیاس انعطاف‌پذیری دانش آموزانی که در دو گروه آزمایش و پژوهش در پیش‌آزمون و پس آزمون 73

 جدول 4-6: نتایج آزمون t مستقل بین نمرات مقیاس بسط و گسترش دانش آموزانی که در دو گروه آزمایش و پژوهش در پیش‌آزمون و پس آزمون 74

جدول 4-7 : نتایج آزمون t مستقل بین نمرات مقیاس اصالت و ابتکار دانش آموزانی که در دو گروه آزمایش و پژوهش در پیش آزمون و پس آزمون 75

 جدول 4-8: جمع‌بندی از نتایج پژوهش 76

 

 

فهرست اشکال

 شکل 2-1: اقدام برای برنامه‌ریزی مداخلات مناسب بر اساس اصول نه‌گانه گانیه 39

 شکل 2-2: مدل مفهومی پژوهش نظریه‌های توجیه‌کننده استفاده از شبیه‌سازی‌ها در آموزش 57

 شکل 2-3: مدل مفهومی پژوهش بر اساس فرضیه‌های پژوهش 57

 شکل 3-1: مراحل انجام پژوهش 62

فهرست پیوست­ها

طرح درس براساس روش ساختن گرایی 101

 پرسشنامه سنجش خلاقیت تورنس 107

 

 

چکیده

هدف اين پژوهش بررسي تأثير به‌کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر خلاقیت دانش‌آموزان در درس ریاضی متوسطه اول بود. در اين پژوهش روش تحقيق از نوع شبه آزمايشي بود. جامعه آماري پژوهش6200  نفر از
دانش آموزان دختر متوسطه اول شهر اسلام‌آباد در سال تحصيلي 92-93 بودند. روش نمونه‌گيري، نمونه‌گیری گروه های در دسترس و تعداد نمونه نيز 40 نفر بودند که 20 نفر در گروه آزمايش و 20 نفر در گروه کنترل قرار داشتند. سپس برای گروه آزمایش برنامه مداخله‌ای آموزش به روش شبیه‌سازی در محیط ساختن‌گرایی اجرا گردید و گروه کنترل به شیوه سخنرانی آموزش دیدند. در اين پژوهش جهت جمع‌آوري داده‌ها از پرسشنامه استاندارد خلاقیت تورنس استفاده شد. جهت تجزيه و تحليل داده‌هاي به دست آمده از آزمون تي مستقل استفاده شد. نتايج اين تحقيق نشان داد که بين گروه آزمايش و کنترل از نظر مؤلفه‌هاي خلاقیت ( سیالی، انعطاف‌پذیری، بسط و گسترش و اصالت و ابتکار) در سطح 05/0 تفاوت معني داري وجود دارد .

کلید واژه‌ها: شبیه‌سازی، خلاقیت، ساختن‌گرایی.

 

 

1-1. مقدمه

امروزه شرايط آموزش در مدارس ما بر اساس نظريه‌هاي جديد يادگيري مهيا نيست ولي بايد توجه داشت كه با علم به سطح آگاهي دانش‌آموزان ، انگيزه‌ها و شرايط جديد جامعه، تأكيد روي روش‌هاي قديمي تدريس و استفاده‌ي محض از روش‌هاي سنتي نيز مؤثر نيست. اين سخن به معناي اين است كه دانش‌آموزان امروزي را نمي‌توان با شيوه‌هاي قديمي تدريس به صورت منفعل در كلاس نشاند و براي آنان مفاهيم رياضي را تدريس كرد، تجربه و تحقيق نشان داده است كه يادگيري در اين روش سطحي بوده و قابل اعتماد نيست.  كتب رياضي با اين هدف فعاليت‌ها را در خود گنجانده‌اند، هدف اصلي فعاليت كشف مفهوم جديد توسط خود دانش‌آموزان است. بهترين شرايط ايجاد اين موقعيت كار در گروه‌هاي كوچك دانش‌آموزي است البته فعاليت‌هايي كه جنبه خلاقيت دارند بهتر است به صورت فردي حل شوند.

هنگامي كه دانش‌آموزان مشغول حل فعاليت هستند با پاسخ به سؤالات هدايت شده بايد با استفاده از دانسته‌هاي قديم خود دانش جديد را توليد كرده و در حقيقت مفهوم جديد را به مفاهيم موجود در ذهن خود پيوند بزنند.و نكته‌ي مهم براي درگير كردن و غرق كردن دانش‌آموز در علم رياضي در كلاس درس و نشان دادن مساله كاربردي و حل آن به كمك تكنولوژي‌هاي جديد كارگاهي و روش‌هاي جديد حل مسأله است. روش‌هاي جديد تدريس با كمك گرفتن از مواد جديد آموزشي و ict توانسته است رياضيات انتزاعي را به صورت ملموس در بياورد و دانش‌آموز كنجكاو را غرق در كاربردها و رياضيات كاربردي در آورد.

امروزه تحقق توسعه و جامعه مبتني بر دانش بيش از هر مؤلفه‌اي وابسته به آموزش با كيفيت است. شواهد حاكي از آن است كه يكي از عوامل مؤثر در ارتقاء كيفيت فرايند يادگيري ، استفاده صحيح، مؤثر و كارآمد فناوري‌هاي آموزش است (ثمری و آتشک، 1388: 101). شناخت و كاربست فناوري آموزشي از آن روي اهميت دارد كه از طريق تسهيل يادگيري دانش‌آموزان و هم چنين كارآمد و اثربخش نمودن فرايند ياددهي- يادگيري معلمان به بهبود كيفيت فرايند يادگيري مي‌انجامد (همان).

استفاده از شبیه‌سازی‌های کامپیوتری برای بهبود تدریس کلاسی مربیان بسیاری را در حوزه‌های مطالعه و پژوهش علاقه‌مند کرده است هم‌چنان که کاربرد نرم‌افزارها پیچیده‌تر می‌شود معلمان فرصت‌های بیشتری برای مطالعه پیدا می‌کنند که دانش‌آموزان را واقع‌گرایانه‌تر می‌کند تا آن چه را که در آموزش یاد گرفته‌اند به کار ببرند. به دلیل استفاده از انیمیشن، صدا، و عناصر ویدئویی که می‌تواند به کاربر خاصی بازخورد دهد به عنوان ابزارهایی به مربیان داده شده است که می‌توانند به وسیله آن‌ها محیط‌های پیچیده‌ای ایجاد کنند که شرایط زندگی واقعی را همانندسازی می‌کنند. در نتیجه این موجب درگیری بیشتر شاگرد با محیط و هم‌چنین دریافت بازخورد به خود می‌شود که می‌تواند موجب اصلاح رفتار خود شود (زمانی، 1389: 1).

از آن جا که هدف فناوری آموزشی تسهیل یادگیری و بهبود عملکرد است در این راستا شبیه‌سازی‌های آموزشی می‌توانند به عنوان تکنیک و یا رسانه‌ای موجب تحقق این هدف شوند. کاربرد شبیه‌سازی در زمینه‌های مختلف در سال‌های اخیر رو به افزایش بوده است و یکی از مهم‌ترین کاربرد آن در زمینه آموزش و یادگیری بوده است. در این پژوهش سعی شده است تا میزان تأثیر آن در یادگیری ریاضی و مؤلفه‌های خلاقیت شامل سیالی، انعطاف‌پذیری، بسط و گسترش و اصالت و ابتکار بررسی شود.

1-2. بیان مسأله

در مدارس ما، نمره ریاضی، ملاک شناخت دانش‌آموزان ضعیف و قوی است و در پژوهش مولیس[1]  (2001) نتایج به دست آمده از شرکت کشور ایران در سومین مطالعه جهانی ( تیمز[2]) ضعف دانش‌آموزان ما را در تجزیه و تحلیل مفاهیم ریاضی بر ملا ساخت. جمهوری اسلامی ایران از بین 41 کشور شرکت کننده در پایه دوم راهنمایی در درس ریاضیات، رتبه 37 و در پایه سوم راهنمایی، رتبه 38 را کسب کرد. هشتاد درصد آموخته‌های حاوی حقایق در مدت یک سال از یاد می‌روند. زیرا این اطلاعات به صورت مجزا تدریس می‌شوند و بدون این که دانش‌آموزان کاربرد مطالب آموخته شده را در زندگی واقعی درک کنند، چون اطلاعات حفظ می‌شوند و بعد از پشت سر گذاشتن آزمون نهایی فراموش می‌شوند (ترجمه: بهزاد، 1381، به نقل از رستگارپور و همکاران، 1388: 76).

با توجه به این مسأله مهم و اساسی برای رفع این مشکل می‌توان به استفاده از فناوری‌های نوین در یادگیری این درس اشاره نمود. استفاده از فناوري‌ها به فرد يادگيرنده اين امكان را مي‌دهد كه به جاي واكنش‌هاي منفعلانه در فرايند يادگيري، ابتكار عمل را به دست گرفته، با انتخاب مواد آموزشي مناسب يادگيري هدفمند و معنادار داشته باشد. کدیور (1388) معتقد است: «محتواهاي الكترونيكي اين فرصت را براي فراگيران فراهم مي‌كنند تا در مواردي مانند شركت در يادگيري، روش به كارگيري ابزار، زمان لازم براي يادگيري، ميزان و سطح يادگيري، محل يادگيري و فرد ياددهنده تصميم بگيرند و به اين دلايل انگيزه بالايي براي يادگيري دارند.

در تأیید این مطلب می‌توان به پژوهش کلمنتس[3] (2000)، با عنوان «از تمرین‌ها و وظایف تا نقش‌پروژه‌ها و مسائل منحصر به فرد رایانه برای آموزش ریاضیات نوآورانه و ابتکاری»، به بررسی نقش محتوای الکترونیکی در ریاضیات پرداخته است، اشاره نمود. نتایج پژوهش وی نشان داد که فناوری‌های چندرسانه‌ای در ارائه بازخورد سریع، بالا بردن استقلال، اتصال کل به جزء، تأکید بر فهم مسأله با شبيه‌سازي‌هاي رايانه‌اي به دانش‌آموز در انديشيدن به راه‌حل‌هاي گوناگون و پيداكردن بهترين راه‌حل كمك مي‌كند. در خلال كار با رايانه، دانش‌آموز بر فرايند يادگيري خويش نظارت داشته، و با آگاهي از مهارت‌هاي فراشناختي مي‌تواند مديريت راهبردهاي انگيزشي و شناختي را به دست گيرد و از منابع بيروني (زمان، تعامل با دیگران و کمک‌طلبی) را برای رسیدن به اهداف آموزشی بهره‌مند شود (نیامی و لیونن[4]، 2010). خلاقیت در یادگیری، به فرد یادگیرنده فرصت تفکر و ارزیابی منطقی از کار و پیشرفت تحصیلی را می‌دهد و به وی در تصمیم‌گیری برای ادامه یادگیری کمک می‌کند و این مسأله در یادگیری‌های چندرسانه‌ای و برخط و الکترونیکی که حضور فیزیکی استاد کمتر یا اصلاً وجود ندارد، اهمیتی دو چندان دارد.

مطالعات ديگر نشان مي‌دهند كه استفاده از فناوري‌هاي نوين در آموزش سنتي ، به افزايش اثربخشي يادگيري مي‌انجامد: از جمله تغييرات ايجاد شده در آموزش‌هاي سنتي تلفيق شده با فناوري مي‌توان از تغيير نگرش دانش‌آموزان، افزايش مشاركت و تعامل، و هم‌چنین بالا رفتن اعتماد به نفس دانش‌آموزان یاد کرد ( دامنز[5]، 2003).

نتایج پژوهش ذاکری (1380) نشان داد عملکرد دانش‌آموزانی که به وسیله نرم‌افزار آموزشی آموزش دیده‌اند، در مقایسه با دانش‌آموزانی که به شیوه سنتی آموزش دیده‌اند، در آزمون پیشرفت تحصیلی به طور قابل ملاحظه‌ای بهتر بوده است. با توجه به نقش فناوری‌های نوین در دنیای امروز که توانسته است، فرصت‌های بیشتری برای تعلیم و تربیت فراگير محور ايجاد كند و تأكيد را از آموزش معلم‌محوري به يادگيرنده‌محوري منتقل كند ، موضوع اصلي اين است كه چگونه و با چه رويكردهايي مي‌توان ضمن ايجاد يادگيري پايدار و مؤثر در دانش‌آموزان، آنان را به سوي يادگيري‌هاي خلاق كه در آن فعاليت فرد در تعامل با امكانات و ابزارهاي تسهيل كننده تقويت و به پيشرفت تحصيلي مناسب و مطلوبي منتهي شود ، كشاند . از سويي، چگونه مي‌توان از فناوري‌هاي نوين به شيو‌هاي مطلوب بهره گرفت؟ تلفيق فناوري جدید مانند شبیه‌سازی‌ها در محیط ساختن‌گرا يكي از رويكردهاي جديد براي تحقق اهداف بالا در آموزش است.

از آنجا كه تلفيق فناوري‌های نوین آموزشی مانند شبیه‌سازی‌ها در برنامه درسي به امكانات گوناگوني نظير سخت‌افزار، نرم‌افزار و نيروي انساني ماهر و متخصص نياز دارد، لذا پيش از تلفيق چندرسانه‌ای‌ها در برنامه درسي ، لازم است پژوهش‌های بيشتري درباره مزايا و معايب اين رسانه‌ها در آموزش صورت گيرد. نتايج مطالعات تطبيقي دربارة برنامه درسي نظام‌هاي آموزشي كشورهاي مختلف نشان مي‌دهد كه دروس رياضي به دلايل مختلف ، بهترين زمينه براي تلفيق فناوري محسوب مي‌شوند: مهم‌ترين مسأله وجود نرم‌افزارهاي وارداتي است ، زيرا در ساير رشته‌ها، به دلايل فرهنگي ورود نرم‌افزار از ساير كشورها (مشكل زبان، عدم تطابق برنامه درسي) امكان‌پذير نیست، ولی در دروس ریاضی مشکلات فرهنگی کمتر است (زمانی[6]، 1996؛ زمانی، 2010؛ زمانی و قلی‌زاده، 2009؛ زمانی و همکاران، 1389). از سوي ديگر، درس رياضي در دهه‌هاي كنوني اهميت بسياري پيدا كرده‌ است ولي تحقيقات نشان داده است كه هم‌چنان دانش‌آموزان در تمام مقاطع تحصيلي از اين درس گريزانند. از جمله مشكلات موجود كه سبب افت تحصيلي در اين رشتة درسي شده، ضعف در دانش پايه رياضي دوره‌هاي ابتدايي و راهنمايي، اضطراب و بي‌انگيزگي در يادگيري درس رياضي، عدم آمادگي ذهني و رواني و ناآگاهي از نقش و تأثير درس رياضي در موفقيت تحصيلي دانش‌آموزان است (علم‌الهدی، 1381).

با توجه به پیشینه پژوهش، هدف اصلی این پژوهش، بررسی تأثير به‌کارگیری روش شبیه‌سازی در محیط ساختن‌گرایی بر خلاقیت دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه متوسطه اول شهر اسلام‌آباد می‌باشد.

1-3. اهمیت و ضرورت پژوهش

مطالعه‌ي عوامل مؤثر بر پيشرفت تحصيلي و انگیزش در درس رياضي، طي سه دهه‌ي اخير بيش از پيش مورد توجه متخصصان تعليم و تربيت قرار گرفته است . يافته‌هاي تحقيقات متعدد نشان داده است که پيشرفت تحصيلي در درس رياضي نه تنها از ساختارهاي دانش و فرايندهاي پردازش اطلاعات تأثير مي‌پذيرد بلكه به عوامل انگيزشي از جمله باورها، نگرش‌ها، ارزش‌ها و اضطراب‌ها نيز مربوط مي‌شود (بسانت[7]،1995، به نقل از رضویه و همکاران، 1384: 10). توبیاس[8] (1993) گزارش داده است که تاکنون میلیون‌ها نفر فرصت‌های تحصیلی و شغلی خود را به این سبب از دست داده‌اند که از ریاضی و کارکرد ضعیف خود در این زمینه هراس داشته‌اند. آنان در دوران مدرسه تجاربی منفی با یادگیری ریاضی داشته‌اند که خاطره آن در سال‌های بعدی زندگی نیز حفظ شده است (همان: 11).

برای نشان دادن اهمیت این پژوهش، می‌توان به نمونه‌‌هایی از پژوهش‌های انجام شده در مورد تأثير استفاده از چندرسانه‌اي‌ها در آموزش بر خلاقیت و عملكرد تحصيلي اشاره کرد. انگرلید و ترسی بورن[9] (2002) در گزارش خود بيان مي‌كنند كه بهره‌گيري از فناوري اطلاعات و ارتباطات بر پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان و بر خودكارآمدي آن‌ها، تأثيري مثبت دارد و سبب مي‌شود كه دانش‌آموزان از مهارت‌هاي فراشناختي بهتر استفاده كنند (زارع‌زاده، 1386: 44). علاوه بر اين، نتايج مطالعات زمانی، قصاب‌پور و جبل‌عاملی، (1389)؛ زمانی و همکاران، (1389) نشان مي‌دهد كه كاربرد آموزش مبتني بر رايانه در دانش‌آموزان احساس بهتري نسبت به موفقيت در مدرسه ايجاد مي‌كند و دانش‌آموزاني كه در مدارس فناوري‌محور آموزش مي‌بينند ، نسبت به دانش‌آموزان مدارس عادي از عزت نفس و اعتماد به نفس بيشتري برخوردارند و از نظر دبيران و مديران، اين نوع مدارس از پرستيژ و جايگاه اجتماعي بالاتري در جامعه و نزد والدين برخورداند.

در زمینه اهمیت استفاده از شیوه‌های نوین آموزشی در تدریس و یادگیری می‌توان به پژوهش‌هاي حوزه آموزش و پرورش اشاره کرد که آن چه مورد توجه قرار گرفته، كيفيت تدريس است (گيوين[10] و همكاران 2005؛ گود و بروفی[11]، 1984، 1986 و 2000؛ کلارک[12]، 2004) و در نتايج بسياري از این  پژوهش‌ها با بهبود كيفيت تدريس ميزان پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان افزایش می‌یابد (اللهياري، 1380 ؛ سامونز و همکاران[13]،1995؛ عارفی، 1369؛ کاتون[14]، 1995؛ کدخدا، 1385؛ کرامتی، 1370؛ کریمرز[15]، 1994؛ کلامی، 1375 و والبرگ و هیرتل[16]، 1992، به نقل از بیرمی‌پور، 1388: 51).

حال منظور از کیفیت تدریس چیست؟ در اغلب اين پژوهش‌ها متغيرهايي كه در زمينة كيفيت تدريس مورد بررسي قرار گرفته اند، عبارت‌اند از: فرصت‌هاي يادگيري، زمان آموزش و يادگيري، مديريت كلاسي، جو كلاسي، آموزش، متناسب‌سازي تدريس، رويكردهاي ياددهي- يادگيري، نظارت بر پيشرفت تحصيلي و فعاليت‌هاي يادگيري فراگيران در فرایند تدریس، معلم در این زمینه نقش مهمی را ایفا می‌کند. به عبارتی، این معلم است که باید با طراحی آموزشی مناسب خود و استفاده از ابزارهای مناسب آموزشی چون شبیه‌سازی‌ها، دانش‌آموزان را در جهت هدف تعیین شده هدایت کند.

با توجه به مطالب ارائه شده اهمیت پژوهش حاضر اين است كه با توجه به عملكرد نسبتاً پايين دانش‌آموزان ايراني در درس‌هاي رياضي و علوم (تيمز) چگونه مي‌توان عملكرد و خلاقیت دانش‌آموزان را در دوره‌هاي آتي ارتقاء بخشيد؟

البته باید به این نکته اساسی در اهمیت پژوهش حاضر اشاره نمود که با وجود پیشرفت‌های واقعی که در آموزش ریاضی روی داده است، تغییرات بسیار اندکی در کلاس درس ریاضی اتفاق افتاده است. بیش از چندین دهه از حضور فناوری آموزشی در آموزش ریاضی می‌گذرد، اما هنوز جایگاه خود را نیافته است. اين مسئله اهميت توجه به كيفيت ، تدريس درس رياضي را بيش از پيش آشكار مي‌سازد.

هدف فناوری آموزشی تسهیل یادگیری و بهبود عملکرد آن است. در این راستا، شبیه‌سازی‌های آموزشی می‌توانند به عنوان تکنیک و یا رسانه‌ای موجب تحقق این هدف شوند، زیرا یکی از مهم‌ترین کاربرد آن‌ها در زمینه آموزش و یادگیری است.

شبیه‌سازی‌ها توانایی به تصویر کشیدن فرآیندهای مختلف طبیعی و انسانی در یک محیط مجازی برای یادگیرندگان را دارا می‌باشند. بنا بر پژوهش‌های روتن و همکاران[17] (2011) آلنسو و همکاران[18] ( 2011) اسلات و هربرت[19]( 2008)  « یک شبیه‌سازی کامپیوتری برنامه‌ای است شامل مدلی از یک سیستم ( طبیعی، مصنوعی؛ مانند تجهیزات) یا یک فرآیند». هم‌چنین، شبیه‌سازی‌ها اجازه می‌دهند تا هنگامی که داده‌های تجربی کم هستند و یا دست‌‌یابی به آن‌ها مشکل است، مدل‌های مختلفی را تجربه کرد. استفاده از شبیه‌‌سازی‌ها می‌تواند یادگیرندگان را در یادگیری تجربی و آزمایشی درگیر کند. که این می‎تواند فرصتی فراهم کند تا درباره‌ی روش‌های دانش و مهارت‌هایی که در حال استفاده از آن‌ها هستند، تفکر کنند. هم‌چنین، فرآیند شبیه‌سازی به کاربران اجازه می‌دهد تا تأثیر انتخاب‌هایشان را بدون پیامدهای فوری که تأثیر مستقیمی بر عمل واقعی داشته باشند مشاهده کنند ( نیلی احمدآبادی و همکاران، 1391: 13).

در برنامه‌های آموزشي جدید ، استفاده از روش‌های تدریس مبتنی بر ساختن‌گرایی و فرآیند حل مسئله و مهارت‌های تفکر نسبت به گذشته اهمیت بیشتری یافته است. بر اساس این دیدگاه، برنامه‌ریزان در محتوای برنامه ‌‌درسي به طرح موقعیت‌های حل مسئله‌ای می‌پردازند. در این موقعیت‌ها دانش‌آموزان راهنمایی می‌شوند تا در مسیر حل مسئله، به دانش‌ها، مهارت‌ها و نگرش‌های تازه دست یابند (بدريان و همکاران، 1389: 56).

هم‌چنين در اجراي برنامه‌هاي درسي جديد ، از معلم خواسته می‌شود تا تدریس خود را به شیوه گروهی سازمان‌دهی کند، به نحوی که خود نیز به عنوان عضوی از گروه دانش‌آموزان درآید. در این روش‌ها بر تعامل میان معلم و دانش‌آموزان و دانش‌آموزان با یکدیگر بیش از حد تأکید می‌شود، زیرا تجربه نشان داده‌است که تعامل و تبادل تجربیات دانش‌آموزان با یکدیگر نقش عمده‌ای در یادگیری آنان دارد. افزون بر این، فعالیت‌های گروهی موجب توسعه مهارت‌های اجتماعی از قبیل احترام به حقوق دیگران، همکاری گروهی، حق و مسئولیت قائل شدن برای دیگران، مشارکت در تصمیم‌گیری‌های گروهی، سعه صدر و … در دانش‌آموزان می‌شود (پرويزيان، 1384: 67).

مي‌توان گفت امروزه اهميت مهارت‎ خلاقیت بر كسي پوشيده نيست.  اهميت آن به ويژه در دنياي مدام در حال تغيير امروز بيشتر هم شده است. فراگيران هر چقدر كه به مراحل بالاتر يادگيري از جمله آموزش عالي نزديك‌تر مي‌شوند بايد مهارت‌هاي يادگيري و حل مسائل خود را به طور مستقل به دست بياورند تا از وابستگي آن‌ها به استاد كاسته شود (بوکارتس[20]، 1997، به نقل از: راستگو و همکاران، 1389: 4). مهارت خلاقیت افراد، با تمركز آن‌ها بر مسأله و خودارزيابي مرتبط است (هپنر، بومگاردنر و جکسون[21]، 1985، همان). اگر مهارت خلاقیت يك فعاليت شناختي است، پس بهبود بخشيدن مهارت خلاقیت از طريق آموزش بايستي هدف ارزشمندي باشد (سيمنارا[22]، 1996، همان) و براي رسيدن به اين اهداف استفاده از فناوري‌هاي نوين مي‌تواند مثمرثمر باشد چنان چه امروزه فناوري‌هایي مانند شبيه سازي‌ها توانايي ارتقاء مهارت‎هايي مانند خلاقيت و حل مسأله را دارا مي‌باشند. با توجه به اهمیت وجود استانداردها در ابعاد مختلف نظام آموزشی، و استفاده از شبيه‌سازها در يادگيري کار قابل ملاحظه‌ای در ایران در این زمینه انجام نگرفته است و لذا نتايج حاصل از اين تحقيق مي‌تواند دستاوردهاي زیادی را به همراه داشته باشد.

اهمیت انجام پژوهش حاضر در این است که در بسیاری از موضوعات یادگیری در محیط‌های یادگیری چندرسانه‌ای، فرایندهای شناختی انسان نادیده گرفته شده است. لذا، یادگیری بهینه صورت نمی‌گیرد و طراحان محیط‌های یادگیری چندرسانه‌ای، باید اصولی را برای طراحی به کار گیرند که از تحمیل اضافه بار به یادگیرنده جلوگیری به عمل آورد و یادگیری او را تسهیل نماید. هم‌چنین از محدودیت‌های مطالعات انجام شده در گذشته این است که تمام آن‌ها به آموزش‌های چندرسانه‌ای در میزان یادگیری و انگیزش تحصیلی و … پرداخته بودند و پژوهشی که به بررسی شبیه‌سازها بر خلاقیت پرداخته باشد کار نشده است. بنابراین پزوهش حاضر به بررسی تأثیر شبیه‌سازها در محیط یادگیری شناخت‌گرایی بر خلاقیت دانش‌آموزان در درس ریاضی می‌پردازد.

 

1-4. اهداف پژوهش

1-4-1. هدف اصلی

تأثیر به‌ کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر خلاقیت دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول.

1-4-2. اهداف جزیی

  1. تأثیر به‌ کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر میزان سیالی دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول.
  2. تأثیر به‌ کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر میزان انعطاف‌پذیری دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول.
  3. تأثیر به‌ کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر میزان بسط و گسترش دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول.
  4. تأثیر به‌ کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر میزان اصالت و ابتکار دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول.

 

1-5. فرضیه‌های پژوهش

1-5-1. فرضیه اصلی

به ‌کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر خلاقیت دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول تأثير دارد.

1-5-2. فرضیه‌های فرعی

  1. به‌ کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر میزان سیالی دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول تأثیر دارد.
  2. به ‌کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر میزان انعطاف‌پذیری دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول تأثیر دارد.
  3. به ‌کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر میزان بسط و گسترش دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول تأثیر دارد.
  4. به ‌کارگیری روش شبيه‌سازي در محیط ساختن‌گرایی بر میزان اصالت و ابتکار دانش‌آموزان در درس ریاضی پایه اول متوسطه اول تأثیر دارد.

 

1-6. تعاریف مفهومی و عملیاتی متغیرها

1-6-1. تعاریف مفهومی   

شبيه‌سازي: شبيه‌سازي نسخه‌اي از بعضي وسائل حقيقي يا موقعيت‌هاي کاري است و تلاش دارد تا بعضي جنبه‌هاي رفتاري يک سيستم فيزيکي يا انتزاعي را به وسيله‌ي رفتار سيستم ديگري نمايش دهد که در بسياري از متون شامل مدل‌هاي سيستم طبيعي و سيستم‌هاي انساني است. هم‌چنين آن نمايش مجدد يا خلق مجدد يک شيء يا موضوع واقعي يا موقعيت مي‌باشد اگر چه اين تکنيک همانند آينه واقعيات را همانندسازي مي‌کند اما احتمال وارد آمدن صدمه يا آسيب به شرکت کنندگان وجود ندارد ( زماني، 1389: 2).

خلاقیت: توانایی اندیشیدن درباره امور، اندیشیدن به راه‌های تازه و غیرمعمول و رسیدن به راه‌حل‌های منحصر به فرد برای ارائه مسایل. (حسینی، 1381).

سيالی[23]: توانايي برقراری رابطه معنادار بین فکر و اندیشه و بیان است که بر اساس تعداد افکار و بیان راه‌حل‌ها در یک زمان مشخص اندازه‌گیری می‌شود ( حسینی ، 1381).

انعطاف پذيري[24]: توانایی تفکر به راه‌های مختلف برای حل یک مسأله‌ی جدید است (حسینی، 1381).

بسط و گسترش: توانایی توجه به جزئیات در حین انجام یک فعالیت است ( حسینی، 1381).

اصالت و ابتکار[25]: توانایی تفکر به شیوه‌ی غیر متداول و خلاف عادت رایج است، که همراه با جواب‌های غیرمعمول، عجیب و زیرکانه است (حسینی، 1381).

تعداد صفحه : 130

قیمت : 14700 تومان

———–

——-

پشتیبانی سایت :               serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  --