دانلود پایان نامه ارشد : مقدمه، تصحيح انتقادي و تعليق نسخه‌ی‌ خطي سوگ نامه‌ی‌ فاجعه‌ی‌ كربلا

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبيات فارسي

گرایش : زبان و ادبيات فارسي

عنوان : مقدمه، تصحيح انتقادي و تعليق نسخه‌ی‌ خطي سوگ نامه‌ی‌ فاجعه‌ی‌ كربلا  

دانشگاه آزاد اسلامي

واحد ياسوج

دانشکده ادبیات و علوم انسانی، گروه ارشد زبان و ادبیات فارسی

پایان‌نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد«M. A. »

گرایش: زبان و ادبیات فارسی

 عنوان:

مقدمه، تصحيح انتقادي و تعليق نسخه‌ی‌ خطي سوگ نامه‌ی‌ فاجعه‌ی‌ كربلا اثر «ويلهلم ليتن آلماني»

استاد راهنما:

دكتر محمدرضا ملک

استاد مشاور:

محمدرضا معصومی

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

عنوان                      صفحه

چكيده 1

مقدمه  2

فصل اول: كليات   

1-1- هدف   4

1-2- پيشينه‌ي تحقيق  5

1-3- روش كار وتحقيق  6

فصل دوم: تعزيه‌ي عاشورايي  

2-1- مقدمه  7

2-2- معني تعزيه  7

2-3- تاريخچه‌ي تعزيه  9

2-4- انواع تعزيه  12

2-4-1- تعزيه‌ي دوره 12

2-4-2- تعزيه‌ي زميني  13

2-4-3- تعزيهي زنانه  13

2-4-4- تعزيهي مضحك   14

2-5- موسيقي در تعزيه  15

2-6- ويژگي‌هاي تعزيه نامه‌ها 16

2-6-1- منظوم و غنايي بودن  17

2-6-2- تراژيك يا حزن انگيز بودن  17

2-6-3- فراواني و تنوع وزنها و بحرها 17

2-6-4- دراماتيك بودن تعزيهها 18

فصل سوم: ترجمه‌ي مقدمه‌ي كتاب   

3-1- پيش گفتار 19

3-2- مقدمه  21

فصل چهارم: مجالس    

4-1- مجلس اول: درآمدي بر قرباني كردن حضرت اسماعيل توسط حضرت ابراهيم  32

4-1-1- پيش درآمد مجلس اول  32

4-1-2- اشعار مجلس اول  36

4-2- مجلس دوم: مجلس عاق والدين، به حجره رفتن پيغمبر، در به روي خود بستن  46

4-2-1- پيش در آمد مجلس دوم  46

4-2-2- اشعار مجلس دوم  48

4-3- مجلس سوم: مجلس مهلت خواستن جناب سيدالشهداء از كوفيان بي حيا در زمين كربلا در شب عاشورا از شمر والدالزنا 68

4-3-1- پيش در آمد مجلس سوم  68

4-3-2- اشعار مجلس سوم  71

4-4- مجلس چهارم: در كيفيت شهادت وهب و وداع نمودن اهل بيت خود را و شهيد شدن آن  111

4-4-1- پيش درآمد مجلس چهارم  111

4-4-2- اشعار مجلس چهارم  113

4-5- مجلس پنجم: مجلس شهادت حضرت عباس علي ارواحنا فداك   123

4-5-1- پيش درآمد مجلس پنجم  123

4-5-2- اشعار مجلس پنجم  125

4-6- مجلس ششم: شهادت جناب سيد الشهداء ( صلوات الله عليه) در صحراي كربلاي معلي  151

4-6-1- پيش درآمد مجلس ششم  151

4-6-2- اشعار مجلس ششم  154

4-7- مجلس هفتم: مجلس مرغي كه آمد به مدينه بر سر ديوار خانه‌ي فاطمه و شفا يافتن دختر يهودي از خون بال مرغ و مسلمان شدن هفتاد نفر از يهودي  189

4-7-1- پيش درآمد مجلس هفتم  189

4-7-2- اشعار مجلس هفتم  192

4-8- مجلس هشتم: خولي سر امام را به تنور نهادن و نزول پيامبر و فاطمه (س) 207

4-8-1- پيش درآمد مجلس هشتم  207

4-8-2- اشعار مجلس هشتم  209

4-9- مجلس نهم: زن نصراني و آمدن او به زمين كربلاي معلي و معجزات چند ديدن و مسلمان شدن او به دست فاطمه عليها السّلام  221

4-9-1- پيش در آمد مجلس نهم  221

4-9-2- اشعار مجلس نهم  223

4-10- مجلس دهم:سليمان اعمش و شبيخون زدن به لشكر ابن زياد عليه اللعنه والعذاب و بردن سرها را به دير 240

4-10-1- پيش درآمد مجلس دهم  240

4-10-2- اشعار مجلس دهم  242

4-11- مجلس يازدهم مجلس درة الصدف   263

4-11-1- پيش درآمد مجلس یازدهم  263

4-11-2- اشعار مجلس يازدهم  264

4-12- مجلس دوازدهم: ظهري در مدينه عروسي كردن  288

4-12-1- پيش درآمد مجلس دوازدهم  288

4-12-2- اشعار مجلس دوازدهم  290

4-13- مجلس سيزدهم: قانيا پادشاه فرنگ   310

4-13-1- پيش درآمد مجلس سیزدهم  310

4-13-2- اشعار مجلس سيزدهم  311

4-14- مجلس چهاردهم امير تيمور 334

4-14-1- پيش در آمد مجلس چهاردهم  334

4-14-2- اشعار مجلس چهاردهم  335

4-15- مجلس پانزدهم: امام جعفر صادق  342

4-15-1- پيش درآمد مجلس پانزدهم  342

4-14-2- اشعار مجلس پانزدهم  344

فصل پنجم: فرهنگ اعلام 

5-1- فرهنگ اعلام  357

فصل ششم: نتيجه گيري و پيشنهادات   

6-1- نتيجه گيري  362

6-2- پيشنهادات   365

منابع و مآخذ  366

  چكيده

 

قيام امام سوم شيعيان به همراه خاندان و دوستدارنش وشكل گيري واقعه‌ي عظيم عاشورا در صحراي تفتيده‌ي كربلا، در گذر قرنهاي متمادي تأثيري بس شگرف وعميق در ادبيات ملل مسلمان به ويژه ادبيات فارسي ايران زمين پديد آورد و باعث به وجود آمدن گونه ي خاصي از روايت و نمايش به نام تعزيه شد ؛ گرچه تعزيه از ديرباز در ادبيات و ميان مردم ايران به شكلي متفاوت وجود داشته است اما چند سال پس از حادثه‌ي كربلا، تعزيه نامه در ادبيات منظوم فارسي زبانان جايگاه ويژه اي يافت . تعزيه گونه اي نمايشي وآهنگين است كه در طي آن افرادي با پوشش ويژه وقايع دهه‌ي اول محرم را كه با اسطوره وافسانه درآميخته شده است؛ به نمايش مي گذارند.

 اين رساله كه تحت عنوان « مقدمه ، تصحيح انتقادي و تعليق نسخه‌ي خطي سوگنامه‌ي فاجعه‌ي كربلا» ارائه شده است تصحيح نسخه‌ي گردآوري شده توسط ليتن است كه طي 15 مجلس وقايع عاشورا را در قالب تعزيه بيان مي‌نمايد ؛ ودر پي آن است تا جايگاه ويژه‌ي تعزيه وتعزيه سرايي را كه در طي دوران ( آل بويه تا اواخر قاجاريه ، احمد شاه قاجار) نمود آشكارتري داشته است؛ نشان داده وضمن پيش درآمدهايي كه در ابتداي هر مجلس تعبيه شده توضيحات لازمه‌ي همان مجلس را بيان مي دارد كه شامل معرفي شخصيت هاي بارز، تفكيك افسانه ، اسطوره وحقيقت، بيان اوزان قطعات نخستين ، گوشه هاي استفاده قالبهاي شعري، شرح لغات وابيات مشكل، فرهنگ اعلام و انتقادات مربوطه است .

واژه هاي كليدي: امام حسين(ع) حضرت زينب(س) ، حضرت عباس(ع) ، شهادت ، تعزيه .

مقدمه

خداوند متعال از ميان خلقش پيامبران و اوليايي را برگزيد، و از ميان آن بندگان صالحش ذبيح‌هايي براي خود انتخاب كرد؛ به گواهي سخنان اهل عصمت، حضرت يحيي فرزند زكريا (ع)، حضرت اسماعيل فرزند حضرت ابراهيم(ع)، عبدالله بن عبدالمطلب پدرخاتم پيامبران و حضرت ابا عبدالله الحسين (ع) فرزند حضرت علي (ع) از جمله‌ي اين قربانيان هستند؛ لكن از ميان اين قربانيان بريده شدن سر تنها براي حضرت يحيي و حضرت امام حسين (ع) مقدر شد و آسمان نيز چهل روز براي اين دو ذبيح گريست.

اما بريده شدن سر سيد و سالار شهيدان حسين بن علي(ع) با لب‌هاي خشكيده و عطشان در صحراي سوزان كربلا از چنان عظمتي برخوردار است؛ كه هم قبل از شهادتش پيامبران و اوصياي پيشين را در ماتم خود نشانده است، و هم بعد از شهادتش تا قيامت اشك را برديدگان همه‌ي ائمه (ع) و مؤمنان و دوستداران آن حضرت جاري ساخته است.

 توجه به اين نكته كه امام حسين (ع) فرد بي يار و مظلومي بوده كه براي بخشيده شدن امت گناهكار به درگاه خداوند باري به شهادت رسيده است همه‌ي ساحت عاشورا نيست؛ بلكه عاشورا سرشار از حماسه، زيبايي، عقلانيت، تدبير و انديشه‌‌ي سرور جوانان اهل بهشت و يارانش و عاطفي‌ترين صحنه‌هاي بارش عشق و ايمان و ايثار است.

در كنار اعجاز اولياء و مصيبت‌هاي وارد شده بر ساير ائمه (ع)، واقعه‌ي عاشورا در گذر قرن‌هاي متمادي تأثيري بس شگرف در ادبيات ملل به ويژه ملل مسلمان و ادبيات فارسي داشته است؛ كه خود باعث به وجود آمدن گونه‌ي خاصي از روايت و نمايش به نام تعزيه شد و اكنون تنها نمايش جدي جهان اسلام است. اشاعه‌ي‌ فرهنگ عاشورايي و گسترش مفاهيم كربلايي مهمترين عامل به وجود آمدن تعزيه نامه‌ها و ادبيات نمايشي در ايران زمين بوده است؛ به گونه‌اي كه كربلا در تعزيه‌ها مكاني از پيش انتخاب شده است؛ مكاني كه از ازل كاركرد آن روشن است.

آن چه نگارنده را برآن داشت تا به تصحيح نسخه‌ي گردآوري شده توسط ليتن آلماني بپردازد پي بردن به هدف مشخص و سياست معين حضرت ابا عبدالله الحسين (ع) در آن حادثه‌ي بزرگ و نهضت عظيم بوده است؛ در عين حال كه امام (ع) به خوبي از پايان كار خود و همراهانش آگاهي داشته است؛ باز هم زنان و كودكان را در اين سفر پر مخاطره با خود همراه كرده است؛ موضوع قابل بررسي ديگر در اين اثر تفكيك افسانه، اسطوره و حقيقت ماجراهاي كربلا در تعزيه‌ها است.

به منظور دريافت اين مهم مقدمه‌ي كتاب ترجمه گرديد، نسخه‌ی خطي تصحيح و براي ارائه‌ي تصويري گوياتر از واقعه‌ي كربلا براي هر مجلس يك پيش در آمد نگاشته شد؛ با توجه به وقايعي كه در كربلا اتفاق افتاده است؛ مجلس‌هاي كتاب از نظم خاصي برخوردار نبوده اند؛ با توجه به وقايع، تنظيم و طبقه بندي گرديدند؛ براي پي بردن به اوزان هر مجلس با توجه به ضيق وقت چون امكان تقطيع همه‌ي ابيات وجود نداشت به تقطيع دوبيت اول از هر مجلس بسنده گرديد؛ در فصل پنجم براي معرفي شخصيت‌ها فرهنگ اعلام نگاشته شد.

قالب غالب در سرودن اين اشعار مثنوي بوده است؛ موارد محدودي كه به جز قالب مثنوي بوده؛ ضمن اشعار به آن اشاره شده است.

 نقش تعزيه‌ها در حفظ و حراست از موسيقي انكار ناپذير است و با توجه به اين كه غنا در اسلام پذيرفته نيست؛ تعزيه مطمئن‌ترين سنگري بوده كه موسيقي اصيل ايراني را حراست نموده است؛ پس در هر مجلس غالب دستگاه‌ها و مايه‌ها و گوشه‌هاي موسيقي ايراني مورد بررسي قرار گرفت.

«ذکر این نکته لازم است اشعاری که در بعضی از جاهای پایاننامه در میان مجالس نیامدهاند و یا ناقص میباشد به این دلیل است که در خود نسخه خطی نیامده بودند و تعداد انگشت شماری از کلمات نیز برای این حقیر قابل خواندن نبودند»

نهايتاً اين رساله در شش فصل تنظيم گرديده است:

فصل 1- مقدمه و كليات

فصل 2- تعزیه‌ی عاشورایی

فصل 3- ترجمه‌‌ي مقدمه‌‌ي كتاب

فصل 4- مجالس كتاب

فصل 5- فرهنگ اعلام

فصل 6- نتيجه گيري و پيشنهادات.

1-1- هدف

هدف از گردآوري رساله، در مرحله ي اول، تصحيح نسخه‌ي خطي است كه در مبحث تعزيه 15 مجلس منظوم را جمع آوري نموده و براي مدتي طولاني و طي سالهاي گذشته در كشور آلمان مضبوط بوده است.

پس از اين به محتواي نسخه‌ي خطي مي‌پردازد. كه وقايع محرم سال 61 هجري را در قالب تعزيه بيان مي‌نمايد.

واقعه‌اي تاريخ ساز كه طي آن خاندان عصمت و زادگان پاكي و تقوا در برابر فاسقان زورگوي زمان صف آرايي كرده و با قلت نيرو در برابر درياي كفر شيطان صفتان از ايمان خود دفاع كرده و نام خود را بر بلنداي تاريخ ثبت نمودند.

يزيديان بي دين كه نقاب دينداري چهره‌ي مزدورشان را براي چند صباحي پوشانيد اما در گذر زمان نقاب‌هايشان فرو افتاد و فطرت حقيقت جوي انسان‌هاي آينده بر ارزش‌هاي برخاسته از حادثه‌ي عاشورا صحه نهاد و در اين ميان روي يزيديان براي هميشه سياه و پليد شد.

شاعراني كه از بطن اجتماع مسلمين برخاستند و برفطرت حقيقت جوي خود اعتماد كرده و توانستند حق هميشه حقيقت را از كفر هميشه باطل تشخيص دهند يكي از راه‌هاي اشاعه‌ي فرهنگ عاشورايي و گسترش مفاهيم كربلايي را در سرايش شعر و به تبع آن در اجراي تعزيه يافتند، تا با مدد از اين شيوه، مردم يا عوام را در جهت عزاي بر امام حسين (ع) كه باعث زنده ماندن اسلام ناب مي‌شود تشويق نمايند.

حال سعي اين رساله بر آن بوده تا ضمن تصحيح مجالس تعزيه‌ي نسخه ليتن، پيشينه‌‌ي تعزيه و سوگواري برسيدالشهداء (ع) را شناسايي نموده و با نگاهي انتقادي كه به اين نسخه داشته، آن را به عنوان منبعي در اختيار دوستداران شعر و شيعه قرار دهد.

1-2- پيشينه‌ي تحقيق

درباره‌ي پيشينه‌ي تحقيق و سوابق مربوط به موضوع رساله، به طور كلي و در ابعاد مختلف مانند انواع تعزيه، تاريخچه‌ي تعزيه، موسيقي در تعزيه، ويژگي‌هاي تعزيه كتب و مقالاتي به رشته‌ي تحرير و تأليف در آمده است.

در آثار ذيل، اشارتي در حد كم و بيش به تعزيه و ويژگي‌هاي آن شده است:

1- صادق، همايوني، (1380)، تعزيه در ايران، شيراز، انتشارات نويد.

اين اثر در 1016 صفحه به چاپ رسيده است كه به پيشينه، انواع، ويژگي‌ها، دستگاه‌هاي موسيقي و همه‌ي ابعاد تعزيه به طور مفصل پرداخته است.

2- ناصربخت، محمدحسين،(1388) دفتر تعزيه، جلد9، تهران، انتشارات نمايش، اين اثر داراي يك مقدمه و چهار مجلس تعزيه است: در مقدمه‌ي كتاب به نام چند مجلس از مجلس‌هاي نسخه‌ي ليتن اشاره‌اي گذرا داشته است.

3- فتحعلي بيگي، داوود،(1380) دفتر تعزيه، جلد 4، تهران، انتشارات نمايش.

نويسنده در اين اثر اشاره‌اي مختصر به چگونگي شكل گيري تعزيه داشته است و اشعاري از سه مجلس تعزيه را بيان كرده است.

4- سنايي، رستگار،(1379)، سوگ سروده‌هاي عاشورايي، كيهان فرهنگي،

 دكتر رستگار فسايي در اين مقاله تاريخچه‌ي تعزيه را از ابتدا تا رسيدن به فاجعه‌ي كربلا و بعد از آن مورد بررسي قرار داده است.

5- مجله‌ي نمايش، سال دوازدهم، آذر و دي 1389، نشر قطره، تهران

در اين مجله، حدود هشت مقاله از استادان بزرگ تعزيه،1- دكتر محمدحسين ناصربخت 2- دكتر احمد جولايي 3- استاد داوود فتحعلي بيگي 4- عبدالرضا فريدزاده 5- افق ايرجي 6- علي‌رضا ميرشكاري 7- جهان‌شير ياراحمدي 8- علي‌رضا حنيفي: ارزش ادبي، نسخ تعزيه، منابع و مآخذ قصص و روايات تعزيه نامه‌ها و ساير ويژگي‌هاي تعزيه‌ها مورد بررسي قرار گرفته است.

ذكر اين مطلب لازم است؛ كه در زمينه‌ي تصحيح نسخه‌ي خطي ويلهلم ليتن آلماني تا جايي كه بنده اطلاع دارم؛ و منابع را مورد بررسي قرار داده‌ام؛ تحقيق مستقل و مبسوطي انجام نگرفته است؛ و كار رساله به اين گستردگي و دقت نخستين بار اجرا شده است.

تعداد صفحه :465

قیمت : 14700تومان

———–

——-

پشتیبانی سایت :               [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  --