دانلود پایان نامه ارشد: تحليل نظريه مقداري پول از ديدگاه موريس اله

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته اقتصاد

گرایش : علوم اقتصادی

عنوان : تحليل نظريه مقداري پول (ديدگاه موريس اله)

دانشگاه اصفهان

دانشکده علوم اداري و اقتصاد

گروه اقتصاد

پايان نامه­ کارشناسي ارشد رشته­ علوم اقتصادي

عنوان:

تحليل نظريه مقداري پول (ديدگاه موريس اله)

استاد راهنما:

دکتر رحيم دلالي اصفهاني

استاد مشاور:

دکتر محمد واعظ برزاني

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب:

فصل اول: کليات پژوهش

1-1- مقدمه……………………………………… 1

1-2- شرح وبيان مسأله پژوهش……………………………………… 2

1-3- هدف پژوهش……………………………………… 4

1-4- فرضيه ­هاي پژوهش……………………………………… 4

1-5- اهميت و ارزش پژوهش……………………………………… 4

1-6- روش پژوهش……………………………………… 5

1-6-1- داده­ هاي استفاده­شده در پژوهش……………………………………… 6

1-6-2- ابزار گردآوري و تحليل داده ­ها………………………………….. 6

1-7- واژگان کليدي……………………………………. 7

1-8- جمع­بندي فصل……………………………………. 7

فصل دوم: مروري بر ادبيات موضوع و پيشينه پژوهش

مقدمه…………………………………… 8

2-1- رهيافت­هاي مختلف در تعريف پول…………………………………. 9

2-1-1- رهيافت­هاي نظري تعريف پول……………………………………. 9

2-1-2- رهيافت تجربي تعريف پول……………………………………. 13

2-2- وظايف پول……………………………………. 15

2-2-1- پول به عنوان وسيله مبادله…………………………………… 16

2-2-2- پول واحد حساب يا سنجش……………………………………… 16

2-2-3- پول به عنوان ذخيره ارزش……………………………………… 17

2-2-4- پول، وسيله­اي جهت پرداخت­هاي آتي………………………. 17

2-2-5- وظيفه و نقش پوياي پول…………………………………… 17

2-3- نظريه ­هاي پولي……………………………………. 18

2-3-1- نظريه کلاسيک­ها………………………………….. 18

2-3-1-1- نظريه مقداري پول کلاسيک­ها …………………………………..21

2-3-1-2- نظريه کمبريج……………………………………. 23

2-3-2- نظريه نئوکلاسيک­ها………………………………….. 26

2-3-3- پول­گرايي……………………………………. 27

2-3-4- موريس اله: بيان مجدد نظريه مقداري پول…………………… 30

فصل سوم: الگوي نظري پژوهش

مقدمه…………………………………… 32

3-1- اصل نسبيتي……………………………………. 33

3-2- اصل موروثي……………………………………. 35

3-3- اصل منطقي بودن……………………………………. 40

3-4- فرمول­بندي اصول موضوعه…………………………………… 41

3-5- تفسير اقتصادي نتايج حاصله…………………………………… 42

 فصل چهارم: تجزيه و تحليل الگو بر اساس مشاهدات تجربي

مقدمه…………………………………… 44

4-1- پارامترهاي ثابت الگو……………………………………44

4-1-1- توضيحاتي درباره نرخ بهره خالص…………………. 46

4-2- مقادير نظري و داده ­هاي تجربي……………………………. 47

4-3- معياري براي خوبي برازش…………………………………….. 58

4-4- جمع­بندي فصل……………………………………. 59

فصل پنجم: نتيجه ­گيري و پيشنهادها

5-1- مقدمه…………………………………… 62

5-2- نتايج پژوهش……………………………………… 63

5-3- آزمون فرضيه­ ها………………………………….. 64

5-4- محدوديت­هاي پژوهش……………………………………… 65

5-5- پيشنهادات …………………………………………… 65

5-5-1- پيشنهادات پژوهشي …………………………………… 65

5-5-2- پيشنهادات کاربردي ………………………………………. 65

پيوست……………………………………..66

منابع و مآخذ……………………………………. 71

چکیده:

حجم پول يکي از متغيرهاي مهم اقتصاد کلان و نيز يکي از ابزارهاي اصلي سياست­هاي کنترل تقاضا به­شمار مي­رود. با اين حال اختلاف ريشه­داري بين مکاتب اقتصادي در مورد نحوه به­کارگيري و ميزان تأثير بخشي آن برمتغيرهاي واقعي وجود دارد. در طول تاريخ اقتصاد، بسياري از انديشمندان در مورد معنا و مفهوم پول، وظايف، اهميت، انواع، عوامل تعيين­کننده تقاضا، و آثار آن بر متغيرهاي اقتصادي، تحقيقاتي نموده و نظريه­هاي مختلفي ارائه­کرده­اند. به جرأت مي­توان گفت نظريه مقداري پول، معروف­ترين نظريه­اي است که در اين زمينه توسط انديشمندان مختلف ارائه­شده­است، به­طوري که قبل از دهه 1930، نظريه مقداري پول، نظريه مسلط در اقتصاد کلان بود. هرچند مي­توان بزرگ­ترين و مهم­ترين پيام نظريه فوق را رابطه حجم پول و سطح قيمت­ها دانست، اما نوع، نسبت و اندازه اين رابطه، ثبات و متغير بودن آن و عوامل مؤثر بر آن، هرکدام توسط اقتصاددانان مذکور و طي ساليان درازي بيان و بررسي شده­است.

در اين پژوهش با تکيه بر مقاله « بيان مجدد نظريه مقداري پول » موريس اله (1966) سعي شده تا با بررسي عوامل موثر بر  تقاضاي پول، نسبت و اندازه رابطه حجم پول و رشد آن با تورم، و همچنين ثبات يا عدم ثبات اين نسبت در طول زمان مورد بررسي قرار گرفته است. به عبارت ديگر با توجه به پيام­هاي نظريه مقداري پول و همچنين روش اله براي بيان اين نظريه، تفاوت ديدگاه­ها در مورد تقاضاي پول، مسئله شکل­گيري ذهنيت، و ريشه تورم مورد بررسي قرار گرفته­است.

داده­هاي مورد استفاده در اين مطالعه، از اطلاعات سري زماني بانک مرکزي استخراج گرديده­است و از نرم افزار Excel براي محاسبات رياضي داده­ها و به­طور بسيار محدودي از نرم افزار MATLAB براي رسم نمودار استفاده­شده­است.

نتايج اين پژوهش نشان مي­دهد در هر زمان معين، يک رابطه نسبي بين سطح قيمت­ها و مقدار پول برقرار است. اما ضريب اين نسبت، ثابت نيست، بلکه مقدار آن در هر زمان به نرخ­هاي رشد مخارج اسمي کل گذشته بستگي دارد. سرعت گردش پول ثابت نمي­باشد، اما تابع ثابتي از نرخ رشد مخارج اسمي کل گذشته­است. بنابراين تنها در شرايط سکون[1]، نسبت  (ضريب کمبريج) ثابت است. رشد توليدات تأثيري مثبت بر سرعت گردش پول، و تاثيري منفي بر تقاضاي نسبي پول دارد. رشد قيمت­ها (نرخ تورم) تاثيري مثبت بر سرعت گردش پول و تأثيري منفي بر تقاضاي نسبي پول دارد. نرخ بهره خالص تأثيري مثبت بر تقاضاي نسبي پول و تأثيري منفي بر سرعت گردش پول دارد. هر­چه نرخ رشد مخارج اسمي در طول زمان، بزرگ­تر باشد، تأثير حجم پول بر سطح قيمت­ها بيشتر خواهد­بود.

فصل اول: کلیات پژوهش

1-1- مقدمه

قبل از دهه 1930، نظريه مقداري پول، نظريه مسلط در اقتصاد کلان بود. اما با انقلاب کينز، ديدگاه­ها در مورد روابط متغيرهاي کلان و همچنين تاثير پول بر اين متغيرها تغيير کرد، تا اينکه در اواخر دهه 1960 و با شکل­گيري مکتب پولي شيکاگو، نظريه مقداري پول مجدداً احيا شد.  اگرچه معادله مبادله ايروينگ فيشر-شکل کلاسيک نظريه مقداري پول- و مطالعه فريدمن –شکل نوين نظريه مقداري پول- معروف­ترين مطالعاتي هستند که در اين زمينه انجام شده­اند، اما از آنجا که مطالعات موريس اله در ادبيات اقتصادي داخل کشور، ناشناخته­بوده و همچنين مطالعه وي در زمينه نظريه مقداري پول، شامل نکات و پيام­هاي بسيار ظريفي مي­باشد، لذا اين پژوهش به بررسي و تحليل ديدگاه موريس اله در زمينه نظريه مقداري پول مي­ پردازد.

اين فصل به کليات پژوهش خواهد پرداخت و در اين زمينه به بيان مسأله پژوهشي، اهميت و ارزش پژوهش، اهداف و فرضيه­هاي پژوهش، روش تحقيق، ابزار گردآوري و تحليل داده ­ها، داده­هاي استفاده­شده در پژوهش و در نهايت به بيان تعريف کليد واژه ­ها مي­پردازد.

2-1- شرح و بیان مسئله پژوهشی

در طول تاريخ دانش اقتصاد، بسياري از انديشمندان در مورد معنا و مفهوم پول، وظايف، اهميت، انواع، عوامل تعيين کننده تقاضا، و آثار پول بر متغيرهاي اقتصادي، تحقيقاتي نموده و نظريه­هايي ارائه کرده­اند. به جرأت مي­توان گفت نظريه مقداري پول، معروف­ترين نظريه­اي است که در اين زمينه توسط انديشمندان مختلف ارائه شده­است. نطفه نظريه مقداري پول را مي­توان در کتاب ژان بدن جستجو کرد. او اين کتاب را در سال 1568 نوشت و در آن مسئوليت ترقي قيمت­ها را به عهده هجوم طلاي خارجي انداخت. اين ديدگاه در مورد ترقي قيمت­ها در نيمه دوم قرن هفدهم نيز توسط برخي ديگر از انديشمندان بيان شد، که از ميان آنان مي­توان به بريسکوئه(1694) اشاره کرد. هيوم نيز در مقاله مهم خود، « در مورد پول»(1752) اشاره­اي آشکار به اين قضيه داشته­است. در طي ساليان طولاني اين قضيه همچنان در ذهن انديشمندان مختلف بوده و بسياري از آنان آن را مورد بازبيني و تغيير و تحول قرار داده­اند. از ميان آنان مي­توان به ريکاردو، پتي، لاک، کانتيلون، ميل، مارشال، فيشر، پيگو، هايک و حتي کينز اشاره کرد. مثلا پتي، لاک و کانتيلون هر کدام در مورد مفهوم سرعت گردش پول بحث کرده­اند. نتيجه کار نيوکامب و فيشر، رابطه معروف مبادله فيشر است که توسط اقتصاددانان کمبريج همچون پيگو مورد بازبيني قرار گرفت و رويکرد ديگري از اين نظريه را تحت عنوان رويکرد کمبريج ارائه داده­اند.(شومپيتر، 1375و قديري اصلي، 1334).

در واقع اين انديشمندان تلاش کرده­اند تا ويژگي­هايي را مشخص کنند که به کمک آن­ها برابري جرياني از پرداخت­هاي پولي را با جرياني از مبادلات کالاها و خدمات بيان کنند. هرکدام از آن­ها تمرکز خود را بيش­تر بر روي يکي از متغيرهاي معادله متوجه ساخته­اند (فرهنگ پالگريو[1]). از آخرين اقتصادداناني که هرکدام به طريقي متفاوت به بيان اين نظريه پرداخته­اند مي­توان به فريدمن، موريس اله و کاگان اشاره کرد. هرچند مي­توان بزرگ­ترين و مهم­ترين پيام نظريه مقداري پول را رابطه حجم پول و سطح قيمت­ها دانست، اما نوع، نسبت و اندازه اين رابطه، ثبات و متغير بودن اين نسبت و عوامل مؤثر بر آن توسط اقتصاددانان مذکور و طي ساليان درازي بيان و بررسي شده­است.

اين موضوع که يک رابطه تابعي باثبات بين تقاضاي مانده­هاي حقيقي و تعداد محدودي از متغيرهاي تعيين­کننده آن وجود دارد، نکته اصلي رويکرد نظريه مقداري جديد به تحليل اقتصاد کلان مي­باشد. اگر تابع تقاضاي پول باثبات باشد، آن­گاه سرعت گردش پول نيز باثبات خواهد بود و اگر بعضي از اين متغيرهاي محدود تغيير نمايند، مي­توان تغييرات متناظر را پيش بيني کرد. فريدمن نظريه مقداري پول را چنين توصيف مي­کند:« تعميم نتيجه تجربي آن است که مانده­هاي حقيقي مطلوب (در تقاضاي پول) معمولا به کندي و به تدريج حرکت مي­کند يا معمولا ناشي از مجموعه وقايعي است که سلسله­وار به دنبال تغيير اوليه در عرضه پول به­وجود­مي­آيند، در حالي که تغييرات عمده در عرضه اسمي مانده­هاي حقيقي مي­تواند مستقل از هر تغييري در تقاضا به­وجود­آيد و غالبا چنين است. نتيجه اين است که تغييرات عمده در قيمت­ها يا درآمد اسمي تقريباً نتيجه تغييرات عرضه اسمي پول است ( راهنماي نوين اقتصاد کلان،ترجمه خليلي عراقي و سوري، 1383).

از آن­جا که مطالعات موريس اله در ادبيات اقتصادي داخل کشور، ناشناخته­بوده و همچنين مطالعه وي در زمينه نظريه مقداري پول، شامل نکات و پيام­هاي بسيار ظريفي مي­باشد، لذا اين پژوهش به بررسي و تحليل ديدگاه موريس اله در زمينه نظريه مقداري پول مي­پردازد. در اين پژوهش با تکيه بر مقاله « بيان مجدد نظريه مقداري پول » موريس اله (1966) سعي شده تا از طريقي متفاوت با کارهاي ديگر، به بيان اين نظريه و بازبيني پيام­هاي آن، تفاوت ديدگاه­ها در مورد تقاضاي پول، مسئله شکل­گيري ذهنيت، و ريشه تورم پرداخته­شود. در واقع با بررسي عوامل موثر بر  تقاضاي پول و به­دست­آوردن روابط رياضي بين اين متغيرها، نسبت و اندازه رابطه حجم پول و رشد آن با تورم، و همچنين ثبات يا عدم ثبات اين نسبت در طول زمان مورد بررسي قرار مي­گيرد.

موريس اله به دنبال مقاله­هاي پيشين خود، در مقاله مذکور، با وارد کردن چند اصل روان­شناسي در اقتصاد و به­ويژه در حوزه اقتصاد پولي، نظريه مقداري پول را معرفي کرد، آن­گاه تفاوت­هاي اين نظريه را با ديگر نظريات پولي در چارچوب نظريه مقداري پول مقايسه کرد. اصول روان­شناسي فوق عبارت­اند از: اصل موروثي، اصل نسبيتي زمان، و اصل منطقي.

1-اصل موروثي[2]: تقاضاي واقعي پول در هر دوره، تابعي از ميانگين وزني نرخ­هاي رشد درآمد ملي اسمي است.

2-اصل نسبيتي[3]: با عنايت به­وجود دو مقياس زماني فيزيکي و روان­شناختي، مقياس زماني روان­شناختي تابعي از مقياس زماني فيزيکي مي­باشد؛ به­طوري که اگر  بيان­گر مقياس زماني روان­شناختي و t مقياس زماني فيزيکي باشد، رابطه زير برقرار است:

(1-1)                                                                                            

به عبارت ديگر درک ذهني افراد از زمان، تابعي از واقعيت فيزيکي زمان است.

3-اصل منطقي[4]: تقاضاي واقعي پول، تابع لاجيت (لجيستيک)[5]  از ميانگين وزني نرخ رشد درآمد ملي اسمي است.

نتايج حاکي از اين است که در هر زمان معين، يک رابطه نسبي بين سطح قيمت­ها و مقدار پول برقرار است. اما ضريب اين نسبت ثابت نيست، بلکه مقدار آن در هر زمان به نرخ­هاي رشد مخارج اسمي کل گذشته بستگي دارد. همچنين سرعت گردش پول ثابت نمي­باشد، اما تابع ثابتي از نرخ رشد مخارج اسمي کل است.

3-1- اهداف پژوهش

اهداف اين پژوهش عبارت ­اند از:

1- تحليل تقاضاي پول از نظر موريس اله.

2- تحليل سرعت گردش پول از نظر موريس اله.

3- مقايسه مقادير حجم اسمي پول و تقاضاي واقعي پول به­ دست­ آمده از طريق الگوي نظري با مقادير مشاهده­شده حجم اسمي پول و تقاضاي واقعي پول در اقتصاد ايران.

4-1- فرضیه ها (سوالات پژوهش)

1- تقاضاي واقعي پول تابع نرخ رشد مخارج اسمي کل است.

2- سرعت گردش پول تابع نرخ رشد مخارج اسمي کل است.

3- مقادير حجم اسمي پول و تقاضاي واقعي پول به­دست­آمده از طريق الگوي نظري بيش­تر از مقادير مشاهده­شده حجم اسمي پول و تقاضاي واقعي پول در اقتصاد ايران مي­باشد.

[1] Palgrave dictionary

[2] Hereditary Postulate

[3] Relativistic Postulate

[4] Logistic Postulate

[5] Logistic Function

[1] . Stationary

تعداد صفحه : 87

قیمت : 14700 تومان

———–

——-

پشتیبانی سایت :               serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  --