دانلود پایان نامه ارشد : بررسی اثرمحلول پاشی نانواکسید آهن و روی بر عملکرد و درصد پروتئین ماش

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته کشاورزی 

گرایش : زراعت

عنوان :  بررسی اثرمحلول پاشی نانواکسید آهن و روی بر عملکرد و درصد پروتئین ماش

دانشگاه آزاد اسلامي

واحد ياسوج

دانشكده کشاورزي، گروه زراعت

پايان نامه براي دريافت درجه کارشناسي ارشد مهندسي کشاورزي «M.Sc.»

گرايش: زراعت

عنوان :

بررسی اثرمحلول پاشی نانواکسید آهن و روی بر عملکرد و درصد پروتئین ماش

(Vigna radiate L.)رقم پرتو درمنطقه چرام

استاد راهنما:

دکتر محمدمهدی رحیمی

استاد مشاور:

مهندس محمدکاظم شفازاده

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

 فهرست مطالب
عنوان صفحه
چکید 1
مقدمه 2
فصل اول: کليات 4
1-1- اهميت و خواص حبوبات 5
1-1-1-محتويات دانه ماش شامل 7
1-2- تاريخچه و پيدايش ماش 7
1-3-فيزيولوژی ماش 8
1-4 -منشا و پراکندگي جغرافيايي ماش 9
1 -5- سطح زيرکشت و ميزان توليد ماش درجهان 10
1-6- خصوصيات مورفولوژيکي ماش 11
1-7- سازگاری ماش 12
1-8- خصوصيات رشد 13
1-9- خصوصيات جوانه زني 13
1-10- مشخصات اکولوژيکي و زراعي ماش 14
1-11- رطوبت 15
1-12- درجه حرارت 16
1-13- فتوپریود (طول روز) 17
1-14- عرض جغرافیایی 17
1-15- نياز کودي 17
1-16-تناوب زراعی 18
1-17-  عملکرد 19
1-18- عمليات زراعي   19
1-18-1 -تاریخ کاشت 19
1-18-2-روش کاشت و میزان بذر 19
1-18-3- تراکم و الگوی کاشت 20
1-18-4 –داشت 21
1-18- 5 -آفات و بیماریها 21
1-18-6- علف هاي هرز 22
1-18-7-برداشت 22
1-19- سطح زیر کشت ماش در ایران 23
1-20-ارقام ماش در ايران 24
فصل دوم: بررسي منابع 25
2- بررسی منابع 165
مروری بر تحقیقات انجام گرفته 26
فصل سوم: مواد و روش ها 34
3-1- مشخصات طرح آزمايشی 35
3-2- فاكتورهاي آزمايش 35
3-3- تیمارهای آزمایش 35
3-3-1- زمان و محل اجراي آزمايش 36
3-4- خصوصيات اقليمي منطقه چرام 36
3-5- مشخصات خاک محل 37
3-6- آماده سازي زمين و کاشت 37
3-7- عمليات داشت 38
3-8- عمليات برداشت 38
3-9- اندازه گيری صفات 39
3-9-1-عملکرد اقتصادی 39
3-9-2- عملکرد بیولوژی 39
3-9-3- وزن هزار دانه 39
3-9-4- تعیین در صد پروتئین 39
3-9-5- تعیین ارتفاع بوته 39
3-9-6- تعداد بذر در غلاف 39
3-9-7- تعداد گره در ساقه اصلی 39
3-9-8- تعداد غلاف در بوته 39
3-10- تجزيه های آماری 39
فصل چهارم: نتیجه گیری و بحث 41
4-نتایج و بحث 42
4 -1- اثر تيمارها بر ارتفاع بوته 43
4– 1 – 1 – اثر سطوح مختلف نانواکسید آهن بر ارتفاع در بوته 43
4 – 1 – 2 – اثر سطوح مختلف نانواکسید روی  بر ارتفاع بوته 44
4 – 1 – 3 – اثر متقابل سطوح مختلف نانواکسید آهن و روی بر ارتفاع بوته 44
4 -2- اثر تيمارها برتعداد غلاف در بوته 45
4-2-1 اثر سطوح مختلف آهن بر تعداد غلاف در بوته 45
4-2-2- اثر سطوح مختلف روی بر تعداد غلاف در بوته 46
4 – 2– 3 – اثر متقابل سطوح مختلف نانواکسید آهن و روی برتعداد غلاف بوته 47
4 -3- اثر تيمارها برتعداد  دانه در غلاف 48
4-3-1 -اثر سطوح مختلف آهن بر تعداد دانه در غلاف 48
4-3-2-اثر سطوح مختلف نانواکسیدروی بر تعداد دانه در غلاف 49
4 –3– 3 – اثر متقابل سطوح مختلف نانواکسید آهن و روی برتعداد دانه در غلاف 50
4 -4- اثر تيمارها بر عملکرد بیولوژیکی 51
4-4-1- اثر سطوح مختلف نانواکسید آهن بر عملکرد بیولوژیکی 51
4-4-2- اثر سطوح مختلف نانواکسید روی بر عملکرد بیولوژیکی 52
4 –4– 3 – اثر متقابل سطوح مختلف نانواکسید آهن و روی بر بیولوژیکی بوته 53
4 -5- اثر تيمارها بر بر وزن هزار دانه 54
4-5-1- اثر سطوح مختلف آهن بر وزن هزار دانه 54
4-5-2- اثر سطوح مختلف روی بر وزن هزار دانه 55
4 –5– 3 – اثر متقابل سطوح مختلف نانواکسید آهن و روی بروزن هزار 56
4 -6- اثر تيمارها بر تعداد گره در بوته 57
4-6-1-اثر سطوح مختلف آهن بر تعداد گره در بوته 57
4-6-2-اثر سطوح مختلف روی بر تعداد گره در بوته 58
4 –6– 3 – اثر متقابل سطوح مختلف نانواکسید آهن و روی برتعداد گره درساقه 59
4 -7- اثر تيمارها بر عملکرد دانه در متر مربع 60
4-7-1-اثر سطوح مختلف آهن بر عملکرد دانه در متر مربع 60
4-7-2-اثر سطوح مختلف روی بر عملکرد اقتصادی 61
4-7-3- اثر متقابل سطوح مختلف نانواکسید آهن و روی برعملکرد دانه در متر مربع 62
4-7-4- اثر سطوح مختلف آهن بر میزان پروتئین 63
4 –7– 5- اثر متقابل سطوح مختلف نانواکسید روی برمیزان پروتئین 64
4-8-6-  اثر متقابل سطوح مختلف نانواکسید آهن و روی برمیزان پروتئین 65
4-8-آنالیز واریانس یک طرفه متغییر در سطوح مختلف نانواکسید آهن وروی 67
4-9- نتيجه گيري 68
4-10- پيشنهادات 68
فصل پنجم : منابع 70
5- فهرست منابع 71

چکیده

       به منظور بررسی اثر محلول­پاشی نانوذرات آهن و روی بر عملکردو درصد پروتئین گیاه ماش (Vigna radiate L.)رقم پرتو آزمایشی بصورت فاكتوريل با طرح پايه بلوک های کامل تصادفی در 3 تکرار در کرت هایی به ابعاد 4×5 متر یا20 متر مربع درسال 1391در منطقه چرام انجام شدفاکتورهای آزمایش شامل4سطح نانوذرات اکسیدآهن (ppm750،500 ،250،0)ونانوذرات اکسیدروی سه سطح (ppm 0،20،50)بود .محلول پاشی در دو مرحله ساقه دهی وگل دهی صورت گرفت ومراقبت های لازم در طول دوران داشت بعمل آمد نتایج تجزیه واریانس  نشان داد که اثر محلول­پاشی آهن بر تعداد دانه در غلاف، تعداد غلاف در بوته، وزن هزار دانه وعملکرد اقتصادی و میزان پروتئین دانه، عملکرد بیولوژیکی، تعدادگره در ساقه اصلی در سطح احتمال1  % معنی دارشد وبر ارتفاع بوته درسطح 5  % معنی دار گردید. محلول پاشی با سطوح مختلف روی برعملکرد بیولوژی، تعداد دانه درغلاف، وزن هزاردانه ومیزان پروتئین در سطح 1 % معنی دار و ارتفاع بوته وتعداد غلاف در بوته در سطح 5  % معنی دار گردیدند و برتعداد گره اثر معنی داری مشاهده نگردید. اثر متقابل سطوح مختلف نانو اکسید آهن و روي بر عملکرد بیولوژیکی، تعداد غلاف در بوته وعملکرد اقتصادی در سطح احتمال يک درصد معني دار بوده وبر ارتفاع بوته وتعداد دانه درغلاف در سطح 5  % معنی دار گردیدند و میزان پروتئین، تعدا گره درساقه و وزن هزار دانه  تأثير معني داري نداشت. بيشترين عملکرد  مربوط به تيمار Fe3 Zn2 و کمترین عملکردمربوط به تیمار Fe0  Zn0  داشت. از لحاظ میزان پروتئین تیمار Fe500 Zn50 بیشترین میزان و تیمار  Fe0 Zn20کمترین میزان را داشتند.

کلمات کلیدی:محلول پاشی، نانوذرات آهن و روی، عملکرد، درصد پروتئین، ماش

مقدمه

    افزایش جمعیت جهان قبل از هر چیز به معنای افزایش تقاضا برای مواد غذایی است. به خصوص که سه چهارم جمعیت جهان در کشورهای در حال توسعه یافته زندگی می‌کنند که تولید مواد غذایی تنها، اندکی با رشد جمعیت همراه و همگام است. قسمت اعظم مواد غذایی که بشر مصرف می کند، از طریق گیاهان( 80  %) تامین می‌شود و در این میان حبوبات از اهمیت ویژه ای برخوردارند. افزایش تولید محصولات کشاورزی برای هماهنگی با تقاضای روزافزون منابع غذایی اجتناب ناپذیر است. حبوبات بعد از غلات مهمترین منبع غذایی بشر بخصوص از نظر پروتئین به شمار می آیند و ازجمله مهمترین گیاهان زراعی و غنی از پروتئین هستند که در دنیا کشت می شوند و به شرایط مختلف آب وهوایی از معتدل تا گرم سازگار شده اند (مجنون حسینی، 1383).

    ماش به علت دوره رشد و نمو کوتاه‌، قابلیت تثبیت نیتروزن هوا، تقویت زمین وجلوگیری از فرسایش خاک بر سایر گیاهان به منظور کشت دوم برتری دارد. دانه ماش به واسطه داشتن 25 درصد پروتئین و340 کالری انرژی که از 100گرم دانه خشک آن حاصل می شود از منابع مهم تامین کننده پروتئین گیاهی برای انسان به شمار می رود (Ghavami et al ,2000).

یک برنامه کودی متوازن از عناصر میکرو و ماکرو برای تولید بیشتر همراه با عملکرد وکیفیت لازم است (Sawan et al ., 2001). برای رشد و تولید کافی میکرو و مغذی ها در مقدار کم مورد نیاز می باشد. کمبود این عناصر باعث نقصان بزرگی در فرایندهای متابولیکی و فیزیولوژیکی گیاه می شود (Bacha et al .,1997).

خاک های آهکی بیش از30  % خاک های سطح زمین را می پوشانند و بیشتر در نواحی خشک و نیمه خشک قرار دارند. گیاهانی که در این خاک ها می رویند بدلیل pH بالا معمولا با کمبود عناصر میکرو روبرو هستند (Yen,p.y.,w,p  et al.1988).

یکی از مهمترین نقش های میکرو المنت توازن فعالیت های فیزیولوژی است بعلاوه این عناصر نقش حیاتی در بیرون کردن CO2 گیاه و در نهایت بهبود ویتامین A و فعالیتهای سیستم ایمنی دارند(Narimani et al., 2010). آنها همچنین نقش مهمی در تقسیم سلول و توسعه بافت های مریستمی، فتوسنتز، تنفس و افزایش سرعت رسیدن گیاه دارند  .(Zeidan et al ., 2010)

مشکل اساسی کاربرد خاکی میکرومغذی ها آلودگی خاک است و از آنجایی که مردم نگران محیط زیست هستند و برگ گیاهان بهتر از کاربرد خاکی میکرومغذی را جذب می کند روش برگ پاشی بنا نهاده شد(Bozorgi et al., 2011) تغذیه برگی به نسبت یک تکنیک و بحث جدیدی است که کودهای مایع بصورت مستقیم روی برگ گیاهان بکار برده می شوند (Bernal et al ., 2007). در سراسر دنیا میکرومغذی ها مانند آهن، مس، منگنز و روی در خاک های نواحی خشک و نیمه خشک به صورت محلول پاشی استفاده می گردد Kaya, M  et al ., 2005)).

بدلیل بعضی ویژگیهای خاک مانند pH بالا، آهک یا بافت سنگین ریشه های گیاهان قادر به جذب بعضی از مواد غذایی مهم مانند روی نیستند در چنین شرایطی محلول پاشی درمقایسه با کاربردخاکی بهتر است (Kinaci et al,2007).

Ghasemian et al., 2010)) دریافت اند که  بر اساس ویژگیهای خاک محلول پاشی 20-6 برابر از کاربرد خاکی موثرتر است. روی وآهن نقش های مختلفی را در گیاه عهده دار هستند از جمله شکل گیری، تمایز و بکار گیری اسیمیلات های فتوسنتز(Sawan et al.,2008).

روی یک نقش تخصصی در سنتز پروتئین ها, RNA,DNAدارد(Kobraee et al., 2011 ).نقش اصلی روی در گیاه مشخص نیست (Nasri et al.,2011). این نویسندگان نیز دریافتند گرچه روی یک عنصر مهم برای رشد است اما در میزان زیاد باعث مسمومیت می گردد.

فقدان روی در گیاهان بدلیل این واقعیت است که روی غیر قابل حل در خاک می باشد وکاهش رشد ونمو سلول یکی از علائم کمبود روی است(Ghasemian et al.,2010).عنصر آهن در فعالت های خیلی از آنزیمها مانند سیتوکروم ها، فردوکسین، سوپر اکسیدها، دیسموتاز (SOD)، کاتالاز(CAT) و پراکسیداز، نیترات ردوکتاز شرکت می کند (Kobraee et al., 2011) گزارش دادند که فقدان آهن وروی سبب محدودیت رشد، همزیستی، تشکیل گره ها، فتوسنتز، تولید ماده خشک واختلالات تغذیه ای می شود و واکنش های انتقال الکترون نیازمند روی و آهن هستند.

   آهکی بودن اکثر خاکهای ایران پایین بودن قابلیت جذب عناصر غذایی مورد نیاز گیاه ومقرون به صرفه نبودن استفاده از کلات های آهن و روی جهت رفع کمبود آنها در گیاهان وهمچنین ویژگیهای عناصر نانو از جمله افزايش قابليت جذب این عناصر توسط گياه وهمچنین افزایش تولیدات وکیفیت آنها در کنار حفظ محیط زیست ومنابع کره زمین باعث شده که این تحقیق در زمینه بررسی اثر محلول پاشی ذرات نانواکسید آهن وروی بر عملکرد و در صد پروتئین  ماش (Vigna radiate L.)رقم پرتو انجام گیرد.

اهميت و خواص حبوبات

  دانه هاي خشک و خوراکي لگوم ها را حبوبات[1] مي گويند.  يکي ازمهم ترين منابع گياهي غني از پروتئين و دومين منبع مهم غذائي انسان به شمار مي روند و نقش بسيار موثري در کنار غلات در تغذيه انسان داشته و در کشورهائي که از نظر کمي و کيفي در فقر غذائي هستند حبوبات اهميت ويژه اي داشته و جزو اصلي رژيم غذائي مردم فقير جهان محسوب مي شوند.

  میزان انرژی در حبوبات معادل غلات بوده و از نظر اسيدهاي آمينه (به خصوص لايسين) غني هستند. با توجه به داشتن ريشه هاي عميق، لگوم ها، علاوه بر تحمل شرايط خشکي که جهت کشت در مناطق خشک توصيه مي شود از توانایی تثبيت نيتروژن نیز برخوردار هستند که موجب بهبود حاصلخيزي خاک اعم از خواص فيزيکي، شيميائي و زيستي شده و نقش مهمي را در پايداري نظام کشاورزي ايفا مي کنند. به همين خاطر حبوبات در تناوب زراعي جايگاه خاصي داشته و دامنه سازگاري وسيعي دارند. درعرض هاي جغرافيائي و دامنه هاي حرارتي مختلف اعم از مناطق گرمسيري و سردسيري قابل کشت مي باشند. اين محصولات هم به طور منفرد و هم به صورت کشت مخلوط با ساير محصولات قابل کشت هستند.

رشد جمعيت و توسعه اقتصادي و اجتماعي کشور در دو دهه اخير باعث شده تا مصرف مواد پروتئيني به خصوص گوشت قرمز افزايش چشمگيري يابد. بر اين اساس افزايش توليد مواد پروتئيني به ويژه پروتئين هاي گياهي که منابع ارزشمندتري در تغذيه هستند، اجتناب ناپذيراست. ازطرفي حبوبات منبع مناسبی براي تغذيه احشام و حيوانات محسوب مي شوند.

لگوم ها متعلق به تيره Fabaceae  و زير تيره Papilionoideae هستند. از نظر حجم توليد، غلات به دلیل توليد کربوهيدرات ها که بخش عمده رژيم غذايي انسان و دام را شامل ميشوند، مهم ترين گياهان هستند. از طرف ديگر بر اساس تعداد جنس و گونه مورد استفاده انسان، بقولات تا به حال پر مصرف ترين خانواده گياهي هستند. لگوم ها جهت توليد مواد شيميايي، مواد معطر، الوار سوخت، سر شاخه هاي علوفه اي، علوفه، گياهان پوششي،کود سبز، دانه و غذا استفاده مي شوند.

ميزان پروتئين در غذاهاي حيواني معمولاً کمتر از ميزان پروتئين در منابع گياهي است ولي پروتئين‌هاي موجود در غذاهاي حيواني به علت داشتن تعداد اسيد آمينه هاي بيشتر و مقدار بيشتر اسيدهاي آمينه، با ارزش‌تر از پروتئين هاي گياهي مي‌باشند(مجنون حسيني، 1375).

 با ترکيب پروتئين هاي گياهي و حيواني مي‌توان کمبود اسيدهاي آمينه را برطرف کرد. بنابراين در مواردي که پروتئين غلات و حبوبات با هم مصرف شوند توازن اسيدهاي آمينه و مخلوط پروتئين از نظر کيفيت بهتر از حالتي است که هر کدام به تنهائي مصرف شوند (کوچکي، 1368).

همچنين اين گياهان به عنوان گياهان جايگزين، با ارزش هستند اما در شيوه هاي زراعي و تحقيقات کشاورزي کمتر مورد توجه واقع شده اند (احمدي ،1387).

 زراعت حبوبات سريع ترين راه افزايش توليد پروتئين در کشورهاي در حال توسعه آسيا، آفريقا و آمريکاي لاتين است. پتانسيل عملکرد حبوبات بالا و به 3000 – 2500 کيلوگرم در هکتار مي رسد ولي بنا به دلايلی از جمله عوامل اکولوژيکي، فقدان فرصت و موقعيت براي توليد حبوبات، ضعف در تکنولوژي پس از برداشت کمبود تحقيقات بنيادي، محدوديت اجتماعي_ اقتصادي، فقدان مديريت زراعي مناسب و عدم دسترسی کافي به بذور اصلاح شده و باکتري هاي ريزوبيوم، ميزان عملکرد آنها در اکثر کشورها پايين است.

حبوبات در حاصلخيزي خاک مؤثر بوده و علاوه بر عدم نياز چندان به نيتروژن، هر ساله مقاديري نيتروژن از طریق فرایند تثبیت، به خاک مي‌افزايند. اين گياهان به دليل کوتاهي فصل رشد و لطافت بقاياي گياهي برجاي گذاشته، گياهان مناسبی براي قرار گرفتن قبل از محصولات پاييزه و پس از محصولات وجيني و ديررس هستند (باقري و همکاران، 1376).

شاخص برداشت پايين در اين گياهان باعث شده مواد توليد کمتري از بخش هاي رويشي به غلاف ها منتقل شوند. همچنين رشد نا محدود و ريزش گل ها و غلاف ها سبب کاهش عملکرد مي گردد.

هنوز مشخص نشده که آيا ريزش گل و غلاف مربوط به محدوديت دسترسي به مواد غذايي، عدم تعادل هورموني و يا اثر متقابل نور و دما است. در حقيقت تمامي اين عوامل بايستي همزمان جهت برطرف کردن محدوديت توليد در حبوبات بررسي شوند (صادقي پور،1380).

 دانه‌هاي ماش دارای پروتئينی در حدود (5/19تا 5/28 درصد) بوده و از نظر فسفر و ويتامين هاي A ،B1 ،B2 و نياسين غني مي‌باشند. علاوه بر اين ها حاوي مقدار زيادي پتاسيم و کلسيم است. پروتئين ماش از نظر اسيدهاي آمينه‌ي لوسين، آرژنين، ايزولوسين، والين و ليزين غني بوده ولي همانند ساير نيامدارن از نظر اسيد آمينه‌هاي سولفوره، مانند سيستئين و متيونين فقير مي‌باشد. البته لازم به ذکر است که مقدار  اين دو اسيد آمينه در ماش در مقايسه با ساير نيامدارها بيشتر است. ماش در مقايسه با ساير حبوبات به خصوص لوبياها و باقلا راحت‌تر هضم مي‌گردد، زيرا عاري از مواد نفخ ‌زا مي‌باشد. قابليت هضم، ارزش بيولوژيکي و پروتئين خالص قابل دسترس ماش تقريباً با سويا يکسان است (Singh, V.P,et al ,. 1988)  ماش، در کشورهاي پر جمعيتي نظير هندوستان با مصرف سرانه 7/11 کيلوگرم، سهم بیشتری در رژيم غذائي مردم نسبت به ساير کشورها دارند. در کشور ما مصرف سرانه ماش 8/4 کيلوگرم است. اگر چه مصرف آن از متوسط جهاني (1/6 کيلوگرم) پائين تر است ولي نقش مهمي در تغذيه افراد کم درآمد ايفا مي کند. لذا افزايش توليد حبوبات به عنوان مکمل منابع پروتئيني در برنامه هاي توسعه اقتصادي کشور مورد توجه قرارگرفته است.

1-1-1-محتويات دانه ماش شامل

آب ۱۳ تا ۱۴ درصد

پروتئين ۲۷ تا ۲۹ درصد

کربوهيدرات ۴۰ تا ۴۶ درصد

چربي ۱ تا ۳ درصد

مواد معدني ۲ تا ۵ درصد

1-2- تاريخچه و پيدايش ماش

ماش با نام علمي (Vigna radiate L.) در انگليس با نام Green gram، Mung bean و يا Golden gram خوانده مي‌شود. نام علمي قديمي آنRoxb. Phaseolus aureus بوده است (کوچکي، 1368).  امروزه اين امر مشخص است که ماش زراعي از راسته‌ نيامداران، تيره‌ بقولات، زير‌تيره‌ پروانه آساها، قبيله‌ Phaseolus، جنس Vigna و گونه‌ Radiata مي‌باشد. جنس Phaseolus که توسط لينه معرفي گرديده بود در آن زمان بسيار بزرگ و ناهمگن بود و شامل گونه‌هايي مي‌گرديد که خامه‌ پيچ خورده‌ يا انحنا دار داشته و اين خصوصیت، آن را از جنس هاي Dolikhus و Vigna که داراي خامه‌ زاويه‌دار (کمتر يا بيشتر از90 درجه) مي‌باشند تفکيک مي نمود. گياه شناسان بعدي اين تصور را نادرست انگاشته و بعضي از گونه‌ها را به جنس هاي موجود ديگر و يا جنس هاي تازه شناسائي شده انتقال دادند. گام مهم در راه طبقه‌بندي طبيعي تر و واقعي مخلوط Phaseolus-Vigna توسط ويلزک[2] برداشته شد که ماش را به جنس Vigna منتقل کرد. بنا به تصور او جنس Vigna داراي دو مشخصه‌ برجسته است، اولاً گوشوارکها درست در زير محل خروج برگ و يا شاخه‌ها قرار دارند، ثانياً خامه‌ منقار مانند در طرف ديگر کلاله امتداد يافته است.

جنس Vigna شامل حدود 150 گونه بوده که در هفت زير جنس به نام هاي Vigna، Ceratotropis، Lasiospron، Plectotropis، Sigmoidotropia، Haydonis و Macrorhynchus تقسيم مي‌شوند (کوچکی، 1368).

اگر چه گياهان واقع در گروههاي مختلف متفاوت به نظر مي‌آيند، ولي پيوستگي مشخصی بين گونه‌هاي اين گروهها وجود دارد و آن بخاطر وجود فرمهاي حد واسط مي‌باشد. زير جنس سراتوتروپيس يک دسته‌ مشخص، همگن و يکنواخت با منشأ آسيايي است که تمام خصوصيات بارز و مشخصه‌ جنس ويگنا در آن به طرز مشهودي تظاهر يافته است (قوامي، 1376).

اين خصوصيات مهم به قرار زير مي‌باشد:

1- گوشوارک ها درست در زير محل خروج برگ و ساقه قرار دارند.

 2- ميان گره در روي محور گل آذين بسيار متراکم مي‌باشد.

 3- خامه در طرف ديگر کلاله امتداد يافته است.

 4- دانه‌ گرده سه سوراخه بوده و داراي سطح مشبک و غده‌اي مي‌باشد.

اين زير جنس شامل 16 يا 17 گونه بوده که عمدتاً آسيايي مي‌باشند و از آنها شش گونه‌ Aconitifolia، Angularis، Mungo، Radiata، Trilobata و Umbellata در مناطق مختلف قاره‌ آسيا با گستردگي متفاوت کشت و کار مي‌گردند. آنها توسط خصوصيات مختلفي نظير تعداد و چگونگي فرورفتگي برگچه‌ها شکل گوشوارکها، نحوه‌ي جوانه‌زني، کرکدار بودن يا بي کرک بودن گياه و غلافهاي آن و نهايتاً چگونگي چشم دانه از يکديگر به راحتي قابل تمييز مي باشند (قوامي، 1376). در اين ميان ماش معروف ترين گونه‌ زراعي است که به همراه ماش سياه در مناطق زيادي از آسيا مورد کشت قرار می گیرد.

1-3-فيزيولوژی ماش

ماش سبز گیاهی است دارای رشد نامحدود به همین دلیل برای جذب مواد پرورده بین مخازن رویشی و زایشی رقابت وجود دارد. محدودیت منابع (برگ ها) به خصوص در مراحل گل دهی و غلاف دهی دیده می شود. بنابراین به بهبود شاخص سطح برگ و طول دوام سطح برگ می باشد. ماش گیاهی است سه کربنه(C3) و میزان سرعت رشد  و سرعت رشد نسبی در آن مقایسه با غلات پایین تر است. تعداد غلاف، تعداد دانه در غلاف و وزن دانه اجزای اصلی عملکرد می باشد.

کمبود در رطوبت خاک باعث تسریع در گلدهی شده ولی طول دوره ی گلدهی و پر شدن غلاف ها را کاهش داده که منجر به کاهش تعداد غلاف وعملکرد می گردد. با این وجود ممکن است به دلیل کاهش تعداد غلاف وتعداد دانه در هر غلاف، اندازه دانه ها بزرگ تر شود. ماش سبز از طریق ریزش گل ها و غلاف های نارس (سازوکار اجتناب از تنش) به خشکی واکنش نشان می دهد. در این مواقع گیاه با بستن روزنه ها و همچنین کاهش پتانسیل آب برگ وخورشید گرائی آن که منجر به جذب کمتر تشعشع می شود از خروج آب جلوگیری می کند (شاهمرادی،1382).

ماش به تنش آبی حساس بوده و زمانی که پتانسیل آب برگ به 2/0- مگاپاسگال برسد سرعت فتوسنتز خالص کاهش می یابد. کوشش های زیادی جهت کنترل ریزش گل ها و غلاف ها انجام شده و برگ پاشی با تنظیم کننده های رشد مانند: ایندول استیک اسید، ایندول بوتیریک اسید، اسید سالیسیلیک و اترل قبل از گلدهی در این زمینه موفقیت آمیز بوده است. اما نتایج حاصل ثبات نداشته اند (شاهمرادی،1382).

1-4 -منشاء و پراکندگي جغرافيايي ماش

منشاء و پراکندگي برخي از گونه‌هاي زراعي چندان معلوم نيست، اما عموماً قضاوت ها و استنباط ها بر مبناي گونه‌هاي وحشي به عنوان جد احتمالي اين گونه ها استوار است. از اين  نظر Vigna sublobata و Vigna trilobata حایز اهمیت می باشد (قوامي، 1376).

اشکال وحشي ماش سبز در سطح وسيعي از مناطق گرمسير جنوب، جنوب شرقي و شرق آسيا و شمال استراليا پراکنده شده‌اند (مجنون حسيني، 1375).

اين احتمال که Vigna sublobata جد نهايي هر دو گونه‌ Vigna radiata و Vigna mungo مي‌باشد بسيار قوي بوده و توسط آزمايشات بسياری از جمله بررسي الگوهاي الکتروفورتيکي پروتئين دانه، چند شکلي طول قطعات برشي[3] و قطعات تکثير يافته‌ تصادفي[4] مورد تأييد قرار گرفته است (قوامي، 1376).

 اين گونه بسيار شبيه به Vigna radiata بوده، به طوري که برخي از متخصصان رده‌بندي ترجيح مي‌دهند آن را وارتيه‌ var. Sublobata  Vigna radiata  و نوع زراعي آن را Vigna radiata بنامند.

علاوه بر وجود فسیل ها و دست نوشته‌هايي دال بر زراعي شدن ماش در هند، مطالعات بعدي بر روي نمونه‌هاي زنده‌اي که جديداً يافت شده‌اند، حاکي از آن است که اين گونه در منطقه‌ وسيعي از قاره‌ هند تمرکز يافته و از آنجا به طرف غرب در مناطق ساحلي شرق آفريقا و ماداگاسکار توسعه ‌يافته است. پراکندگي ماش بيشتر به قسمت شرقي مناطق گرمسير آسيا محدود بوده و از هندوستان به اندونزي و جنوب چين گسترش یافته است. به اعتقاد واويلوف و گياه شناسان جديد ماش سبز از هندوستان و آسياي مرکزي منشأ يافته و هندوستان به احتمال قوي اولين منطقه‌ زراعي شدن ماش سبز بوده و داراي تنوع زيادي از فرم هاي زراعي، وحشي و نوع هرز اين گياه است (مجنون حسيني، 1375)

1 -5- سطح زيرکشت و ميزان توليد ماش درجهان

سطح زیر کشت ماش در دنیا حدود 0000/300/5 هکتار و تولید سالانه آن 000/300/2 تن است. 45% تولید این گیاه در هندوستان به دست می آید. امروزه ماش در تمامی نواحی هند، میانمار، پاکستان، تایلند، سریلانکا، هندوچین، اندونزی، چین و… کشت می شود. زراعت ماش در خاورمیانه، جزایر اقیانوس آفریقا، استرالیا، آمریکا و کارائیب نیز گسترش یافته است. مهم ترین کشورهای صادر کننده آن تایلند و استرالیا بوده، در حالی که ایالات متحده آمریکا وارد کننده ای بزرگ برای ماش محسوب می شود. در ایران نیز سطح زیر کشت این گیاه حدود 300/26 هکتار وتولید سالانه 600/26 تن می باشد (شاهمرادی،1382).

تعداد صفحه :94

قیمت : 14700تومان

———–

——-

پشتیبانی سایت :               serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  --