دانلود پایان نامه ارشد:مقایسه سیستم‌های مختلف انتقال بار در پل‌ها در مقابل بارهای زلزله وارد بر یک پل دو دهانه بتنی

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته عمران

گرایش :زلزله

عنوان : مقایسه سیستم‌های مختلف انتقال بار در پل‌ها در مقابل بارهای زلزله وارد بر یک پل دو دهانه بتنی

دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرکرد

دانشکده فني و مهندسي

 

پايان نامه براي دريافت درجه كارشناسي ارشد

در رشته مهندسي عمران- زلزله

عنوان :

مقایسه سیستم‌های مختلف انتقال بار در پل‌ها در مقابل بارهای زلزله وارد بر یک پل دو دهانه بتنی

 

استاد راهنما :

دکتر محسن ابوطالبی اصفهانی

 

 

استاد مشاور :

دکتر مرتضی رئیسی دهکردی

 

شهریور    1390

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                صفحه

 

چکیده———————————————————————– 1

فصل اول «مطالعه انواع پلها و سيستمهاي انتقال‌بار در آنها »

1-1 مقدمه——————————————————————- 5

1-2 تاریخچه پل————————————————————— 5

1-2-1 تعریف پل————————————————————– 6

1-2-2 پل و نخستین نمونه‌های آن ———————————————–  7

1-2-3 قدیمی ترین پل جهان در دزفول——————————————– 9

1-2-4- طبقه بندی پلها——————————————————– 11

1-2-5- انواع پلها————————————————————– 12

1-3-  عبورگاه—————————————————————- 41

1-3-1-مقدمه—————————————————————– 41

1-4-  فرم های سازه ای——————————————————– 43

1-4-1- عبورگاه‌هاي تيري———————————————– 43

1-4-2- عبورگاه‌هاي شبكه‌اي——————————————— 43

1-4-3- عبورگاه‌هاي صفحه‌اي يا دال———————————————- 45

1-4-4- عبورگاه‌هاي دال و تير————————————————— 47

1-4-5- عبورگاه‌هاي مجوف (توخالي)———————————————- 50

1-5 تحليل تيرهاي ممتد——————————————————– 55

1-5-1- مقدمه—————————————————————- 55

1-5-2- انواع سازه ها———————————————————– 55

1-6- عبور‌گاه‌هاي صفحه‌اي – تحليل شبكه—————————————– 57

1-6-1- مقدمه—————————————————————- 57

1-6-2- انواع سازه ها———————————————————– 58

1-7- عبورگاه‌هاي دال و تير – تحليل شبكه —————————————- 59

1-7-1- مقدمه—————————————————————- 59

1-7-2- انواع سازه ها———————————————————– 59

1-7-3- عملكرد سازه اي——————————————————– 60

1-8- عبور‌گاه‌هاي مجوف، تحليل شبكه «انعطاف پذير برشي»————————– 61

1-8-1- مقدمه—————————————————————- 61

1-8-2- انواع سازه‌اي———————————————————– 62

1-8-3- حصيري شبكه——————————————————— 62

1-8-4- فرمهاي عملكرد سازه اي————————————————- 63

1-8-4-1- خمش طولي——————————————————– 63

1-9- عبور‌گاه‌هاي پل كليد پرشي————————————————- 64

1-9-1- مقدمه—————————————————————- 64

1-9-2- عملكرد سازه‌اي——————————————————— 64

فصل دوم «گردآوري تحقيقات در مورد اثر زلزله در پلها »

2-1- مقدمه—————————————————————— 67

2-2- بررسی اثر مؤلفه قائم زلزله و انعطاف‌پذیری پی در آسیب‌پذیری پل‌های بتنی——— 68

2-3- بررسی اثر طول نشیمنگاهها در طراحی لرزه‌ای پلها:—————————— 70

2-4- طراحي و مقاوم سازي پلها:————————————————– 71

2-5- معرفی مدل پل———————————————————– 74

2-6- شرح تجهیزات مستهلك كننده انرژی—————————————– 75

2-7- مشخصات زلزله‌های ورودی————————————————– 77

2-8- ارزیابی آسیب پذیری—————————————————— 77

2-9- نتایج حاصل از افزودن میراگر فلزی جاری شونده:——————————- 78

2-10- نتایج حاصل از افزودن میراگر ویسكوز:————————————— 80

2-11- نتایج حاصل از افزودن جداساز سربی- لاستیكی——————————- 82

2-12- جمع بندی و نتیجه گیری كلی——————————————— 83

2-13- مقايسه عملكرد نئوپرن با جداگر لرزه اي LRB ——————————- 84

2-14-انواع خرابیها ———————————————————— 91

فصل سوم «بررسي بارگذاري ترافيكي و لرزه‌اي پلها»

3-1 آیین نامه ایران———————————————————— 123

3-1-1 بارگذاری پلها———————————————————– 123

3-1-1-1 مقدمه————————————————————— 123

3-1-1-2 بارگذاری پلها بر اساس ضوابط آیین نامه‌ی ایران—————————– 124

3-1-2- اثرات ضربه (ضریب بار) ————————————————- 127

3-1-3- اثر ترمز————————————————————— 128

3-1-4- نیروی گریز از مرکز—————————————————– 128

3-1-5- بارهای پیاده رو——————————————————— 129

3-1-6- بار باد —————————————————————- 129

3-1-7- نیروهای ناشی از حرارت————————————————- 130

3-1-8- نیروی ناشی از جریان آب بر پایه ها—————————————- 131

3-2- بارگذاري زلزله‌ی پلها براساس آیین نامه‌ی ایران (آیین نامه‌ی پلهای شوسه و راه آهن در برابر زلزله      131

3-3 – روش تحلیل استاتیکی معادل براساس آیین نامه‌ی زلزله‌ی پلهای ایران————– 132

3-4 آیین نامه بارگذاری ایران و فرانسه——————————————— 134

3-4-1- آیین نامه بارگذاری ایران ———————————————— 135

3-4-2- بارگذاری ————————————————————- 137

3-5 مسائل متفرقه طراحی——————————————————- 146

3-5-1- عرض خط عبور——————————————————– 146

3-5-2- نیروی ترمز———————————————————— 146

3-5-3- بارگذاری پیاده رو——————————————————- 146

3-5-4- بارهای وارد بر جان پناه یا نرده پل—————————————– 147

3-5-4- نیروی باد————————————————————- 148

3-5-5- نیروهای حاصل از زمین لرزه———————————————- 148

3-5-6- نیروهای گریز از مرکز—————————————————- 149

3-5-7- نیروهای برخورد——————————————————– 149

3-5-8- رانش خاک ها———————————————————- 149

3-5-9- نیروهای حاصل از انبساط و انقباض حرارت———————————- 150

3-6- ترکیب‌های بارگذاری و تنش‌ها و خستگیهای مجاز محاسباتی در پلهای جاده———- 150

3-6-1- ترکیب‌های بارگذاری—————————————————– 150

3-6-2- تنشهای مجاز———————————————————- 151

3-7- مقایسه بارگذاری آیین نامه ایران و آشو—————————————- 157

3-8 پايه‌هاي كناري وزنه‌اي و ديوار برگشت از بتون مسلح—————————— 164

3-8-1- محاسبه پايه وزنه‌اي كناري و ديوار برگشت از بتن مسلح———————– 165

3-9- پايه‌هاي كناري از بتن مسلح و ديوار برگشت از بتن مسلح————————- 170

3-10- پايه كناري نامرئي——————————————————– 171

3-11- پايه‌هاي كناري به وسيله شمع كوبي—————————————– 173

فصل چهارم « مدل سازی یک پل دو دهانه با سیستمهای مختلف انتقال بار در نرم افزار مناسب( 2000 SAP ) »

4-1 معرفی مدل پل———————————————————— 187

4-2فرضيات—————————————————————— 189

4-2-1مدل طراحي شد——————————————————— 190

4-2-2بارگذاري صورت پذيرفته————————————————— 191

4-2-3موارد در نظر گرفته شده و صرفنظر شده برای بارگذاری و دیگر موارد در این مدل—- 191

4-3مدل سازي—————————————————————- 192

4-3-1نوع برنامه————————————————————— 192

4-3-2موارد اعمال شده در مدل————————————————– 193

4-4مدل هاي طراحي شده——————————————————- 194

فصل پنجم «مقایسه سیستم‌های مختلف انتقال بار در مقابل بارهای زلزله بر یک پل دو دهانه بتنی »

5-1مقدمه——————————————————————– 196

5-2 مقایسات—————————————————————– 196

5-3 فرضیات—————————————————————— 197

5-4ارائه و بررسی مدل های طراحی شده در محیط SAPبا تکیه گاه گیردار و نتیجه گیری– 198

فصل ششم « مقایسه نتایج مدل سازی »

6-1مقدمه——————————————————————– 203

6-2ارائه کل مدل های طراحی شده (شش حالت)———————————— 204

6-3 مقایسه بین دوحالت ——————————————————- 211

6-3-1- بدون تغيير در ابعاد شاهتير———————————————– 211

6-3-2-تغيير در ابعاد شاهتير،ارتفاع تير به 1.5 m  افزايش يافته———————– 212

6-3-3- بدون تغيير در فواصل تيركها———————————————- 213

6-3-4- تغيير در فواصل تيركها————————————————— 214

فصل هفتم « تجزیه و تحلیل اطلاعات حاصل از مدل سازی »

7-1 ايستايي خود سازه پل در برابر نيروهاي وارده———————————— 218

7-2 ارائه بهترين سيستم انتقال بار در زمان بهر ه برداري —————————– 218

7-3 ارائه بهترين نوع تكيه گاه در اتصال بين عرشه  و پايه هاي پل———————- 219

7-4 ارائه بهترين نوع سيستم پل هاي ارئه شده در اين تحقيق از لحاظ علمی و اجرائي—— 219

7-5ارائه بهترين نوع سيستم در مقايسات بين دو مدل تغيير در ابعاد شاهتير،تغيير در فواصل تيركها 220

منابع———————————————————————— 221

 

فهرست شکل‌ها

عنوان                                                                                                 صفحه

 

شكل (1-1) پل بريتانيا———————————————————- 42

شكل (1-2) جزئيات پل بريتانيا————————————————— 42

شكل (1-3) : عبورگاه از نوع تيري تحت اثر خمش و پيچش بدون تغيير شكل سطح مقطع– 43

شكل (1-4) : پل عابر پياده نروي از نوع عبورگاه تيري، مهندس طراح آن دكتر آس جكوبسن و آرشيتكت آن جوناس‌ها آن شوس بودند.——————————————————————- 44

شكل (1-5) پخش بار در عبورگاه شبكه‌اي توسط خمش و پيچش اعضاي—————– 44

شكل (1-6) پخش بار در عبورگاه توسط خمش و پيچش در دو جهت——————– 46

شكل (1-7) :‌عبورگاه دال: پل وسترن بانك، شفليد1969، طرح توسط شركت او آروپ و شركاء، لندن 46

شكل (1-8) : عبورگاه دال (الف) توپر، (ب) مركب متشكل از تيرهاي پيش ساخته و بتن درجا (ج) حفره‌اي (د) حفره‌اي متشكل از نيروهاي قوطي پيش ساخته پس تنيده به صورت عرضي.——————— 46

شكل (1-9) : تغيير شكل نسبي تيرهاي طولي، در عبورگاه با زائده برشي كه با پيچش تيرها مقاوم مي‌شود.   47

شكل (1-10) پل تامسن، استراليا (1964) عبورگاه دال و تير————————— 48

شکل (1-11)—————————————————————– 49

شكل (1-12) : عبورگاه‌ با تيرهاي طولي فاصله دار : الف)دال بتني ب) دال فولادي تقويت شده 49

شكل (1-13) :‌تغيير شكل غيريكنواخت چند موجي متشكل از تيرهاي طولي فاصله دار—— 50

شكل (1-14) : پل نوردرلبي، هامبورگ 1962، عبورگاه از نوع تركه‌اي متشكل از تيرهاي فولادي حمال I و قوطي     51

شكل (1-15) : پل ارسكين، گلاسكو (1961). عبورگاه تركه‌اي متشكل از تيرهاي حمال فولادي قوطي         52

شكل (1-16) : پل وستوي 6، لندن1970، عبورگاه چند خانه متشكل از تيرهاي طولي متصل به هم  53

شكل (1-17) : تغيير شكل حفره‌ها در عبورگاه‌هاي چند خانه‌اي (چند حفره‌اي)———— 53

شكل (18-1) : پل اوسترشلد هلند 1965——————————————- 54

شكل (1-19) :‌پلهاي معين استاتيكي (الف) معين در ارتباط با خمش و پيچش (ب) معين براي خمش فقط (ج) چند دهانه ساده معين خمشي (د) چند دهانه يكسره نامعين————————————- 56

شكل (1-20) ‌مثالهاي  بيشتري از درجه معين خمشي پلها (الف) معين (ب) نامعين——– 57

شكل (1-21) عبور‌گاه‌هاي صفحه‌اي (الف) توپر (ب) حفره‌اي (ج) توپر مركب (د) حفره‌اي مركب (مجوف)      59

شكل (1-22) انواع عبور‌گاه‌هاي دال و تير (الف) تيرهاي طولي چسبيده به هم (ب) تيرهاي طولي I شكل با فاصله (ج) تيرهاي طولي قوطي با فاصله (د) شطرنجي———————————————— 60

شكل (1-23) ‌عملكرد عبور‌گاه دال و تير در (الف)خمشي طولي به عنوان بال تيرهاي T شكل و (ب) خمشي عرضي همانند يك تير يكسره—————————————————————– 61

شكل (1-24) عبور‌گاه‌هاي حفره‌اي———————————————— 62

شكل (1-25) عبور‌گاه با كليد برشي———————————————– 64

شكل (1-26) پخش عرضي بار توسط برش قائم و مقاومت آن به وسيله پيچش تير———- 65

شكل (1-27) جزئي از تير يك عبور‌گاه با كليد برشي——————————— 65

شكل 2-1 كلید برشی بتنی در محدوده رفتار غیر خطی پیشنهاد شده توسط S. Megally (الف)، منحنی 73

شكل 2-2 نمای شماتیك از پلهای رایج و نحوه مقاوم سازی پیشنهادی——————– 73

شكل 2-3 مدل سه بعدی پل در نرم افزار Sap2000——————————– 75

شكل 2-4 منحنیهای هیسترزیس آزمایش شده میراگر فلزی جاری شونده—————– 76

شكل 2-5- (الف) نحوه تشكیل مفاصل پلاستیك در پایه میانی(ب)———————- 77

شكل 2-6- منحنی هیسترزیس میراگر فلزی در زلزله كوبه(طرح (الف)، زلزله طبس(ب)—— 79

شكل 2-7- تاریخچه زمانی تغییر مكان پایه میانی در حالت بدون میراگر و با میراگر در زلزله كوبه(طرح)       79

شكل 2-8- تاریخچه زمانی نیرو انتقال یافته از عرشه به پایه در زلزله كوبه—————- 79

شكل 2-9- منحنی هیسترزیس میراگر ویسكوز در زلزله كوبه(طرح (الف)، زلزله طبس(ب)— 81

شكل 2-10- تاریخچه زمانی نیرو انتقال یافته از عرشه به پایه در زلزله كوبه————— 81

شكل 2-11- منحنی هیسترزیس جداساز سربی- لاستیكی در زلزله كوبه(طرح (الف)، زلزله طبس(ب)         82

شكل 2-12- تاریخچه زمانی نیرو انتقال یافته از عرشه به پایه در زلزله كوبه————— 83

شكل 2-13- تاریخچه زمانی تغییر مكان نسبی عرشه نسبت به پایه در زلزله طبس——— 83

شکل 2-14) قطع پيوستگي آرماتور دورپيچ در ناحيه تشكيل مفصل خميري در پاي ستون‌هاي پل‌   86

شکل 2-15) وصله آرماتور طولي در ناحيه تشكيل مفصل خميري در پاي ستون‌هاي پل‌—— 87

شکل 2-16) عدم تامين طول لازم براي نشيمن تيرهاي بتن مسلح پيش ساخته عرشه پل‌— 88

شکل 2-17) عمل آوري نامناسب بتن عرشه و ايجاد ترك‌هاي انقباضي‌——————- 89

شکل 2-18) اجراي نامناسب درزهاي انبساط‌—————————————- 89

شکل 2-19) اجراي نامناسب نرده هاي پل‌—————————————— 90

شکل 3-1: وزن و ابعاد کامیون بر اساس آیین نامه‌ی ایران—————————— 125

شكل 3-2: بار معادل در آئين‌نامه ايران——————————————— 125

شکل 3-3: ابعاد یک تانک استاندارد در بارگذاری پل———————————- 126

شکل 3-4 : ابعاد و نیروهای محور چرخ تریلی تانک بر در بارگذاری پل——————– 127

شکل 3-5 موقعیت کامیون 45 تنی برای لنگر حداکثر و برای36/11 متر————- 138

شکل 3-6 موقعیت کامیون 45 تنی برای لنگر حداکثر و برای 36/11 <L متر————- 138

شکل 3-7 موقعیت کامیون 45 تنی برای برش حداکثر——————————– 138

شکل 3-8 موقعیت باریکنواخت بعلاوه بار منفرد برای لنگر حداکثر———————– 139

شکل 3-9 موقعیت بار یکنواخت بعلاوه بار منفرد برای برش حداکثر———————- 139

شکل 3-10 موقعیت تانک ارتشی برای لنگر حداکثر———————————- 140

شکل 3-11 موقعیت تانک ارتشی برای برش حداکثر———————————- 140

شکل 3-12 پل مرکب بتنی به دهانه 20 متر—————————————- 143

شکل3-13——————————————————————– 147

شکل 3-14——————————————————————- 159

شکل 3-15——————————————————————- 160

شکل 3-16——————————————————————- 161

شکل 3-17——————————————————————- 161

شکل 3-18——————————————————————- 162

شكل 3-19——————————————————————- 163

شكل 3-20——————————————————————- 164

شكل 3-21——————————————————————- 165

شكل 3-22——————————————————————- 166

شكل 3-23——————————————————————- 166

شكل 3-24——————————————————————- 167

شكل 3-25——————————————————————- 168

شكل 3-26——————————————————————- 170

شکل 3-27——————————————————————- 170

شكل 3-28——————————————————————- 170

شكل 3-29——————————————————————- 171

شكل 3-30——————————————————————- 171

شكل 3-31——————————————————————- 171

شكل 3-32——————————————————————- 172

شكل 3-33——————————————————————- 173

شكل 3-34——————————————————————- 174

شكل 3-35——————————————————————- 175

شكل 3-36——————————————————————- 176

شكل 3-37——————————————————————- 177

شكل 3-38——————————————————————- 177

شكل 3-39——————————————————————- 178

شكل 3-40——————————————————————- 179

شكل 3-41——————————————————————- 179

شكل 3-44——————————————————————- 180

شكل 3-45——————————————————————- 180

شكل 3-46——————————————————————- 181

شكل 3-47——————————————————————- 181

شكل 3-48——————————————————————- 182

شكل 3-49——————————————————————- 182

شكل 3-50 پايه پل پيش تنيده قافلانكوه——————————————- 183

شكل 3-51——————————————————————- 184

شكل 3-52 رفتار كاهنده‌ي يك تير ـ ستون بتوني———————————– 184

شكل 4-1 مدل سه بعدی پل در نرم افزار Sap2000——————————– 188

 

فهرست جداول

عنوان                                                                                                 صفحه

 

جدول 3-1: ضريب كاهش نيروهاي داخلي به علت عدم همزماني بارها——————–

جدول 3-2 : اختلاف دما در سطح فوقانی و تحتانی عرشه‌ی پل بر حسب درجه سانتیگراد—

جدول 3-3 : ضریب رفتار پل (R)————————————————-

 فصل اول

«مطالعه انواع پلها و سيستمهاي انتقال‌بار در آنها»

 

1-1 مقدمه

پل سازی، تاریخچه‌ای بیش و کم به اندازه راه سازی دارد. کاوش‌های باستان شناسان گواه از آن دارد که نخستین پل‌ها ساده و کم دوام اما کارآمد برای برقراری روابط بین جوامع نخستین بشری بوده است. هم چنان که پل سازی رو به تکامل نهاد، برقراری روابط نیز آسان تر شد. بر این اساس ایرانیان نیز که از پیشگامان عرصه ساخت و ساز بناهای ابتدایی تا شکوهمند بودند، در پل سازی توانمندی‌های قابلی را پیش روی جهانیان گذاشتند.

امروزه توسعه انواع عبورگاه‌هاي پل نسبت به هر زمان ديگر (از شروع انقلاب صنعتي) پيشرفت چشمگيري را نشان مي‌دهد. هر چند كه طرحهاي موفقي، همچون پل بريتانيا ساخت رابرات استفنسون، اندك هستند؛ اما به طور كلي تنوع محلهاي مختلف احداث پل، رقابت شديدي را در به‌ كارگيري نبوغ مهندسين براي طرح فرمهاي سازه‌اي جديدتر و مصالح بهتر ايجاد نموده است.

در اين فصل انواع مختلف اصلي عبورگاه‌هاي پل كه در حال حاضر مورد استفاده قرار مي‌گيرند بررسي و سپس طبقه‌بندي مي‌شوند و همچنين به روشهاي تحليلي عبورگاه‌ها در فصلهاي بعدي مورد بحث قرار خواهند گرفت، اشاره‌اي مي‌شود.

 

1-2 تاریخچه پل:

ایجاد گذرگاهها وپلها برای عبور از دره‌ها و رودخانه ها از قدیمی ترین فعالیتهای بشر است. پلهای قدیمی معمولا از مصالح موجود در طبیعت مثل چوب و سنگ والیاف گیاهی به صورت معلق یا با تیرهای حمال ساخته شده اند.پلهای معلق از کابلهایی از جنس الیاف گیاهی که از دو طرف به تخته سنگها و درختها بسته شده و پلهای با تیر حمال از تیرهای چوبی که روی آنها با مصالح سنگی پوشیده می‌شد، ساخته شده‌اند.

ساخت پلهای سنگی به دوران قبل از رومیها بر می‌گردد که در خاور میانه و چین پلهای زیادی بدین شکل برپا شده است. در اروپا نیز اولین پلهای طاقی را 800 سال قبل از میلاد مسیح، برای عبور از رودخانه‌ها از جنس مصالح سنگی ساخته اند. اغلب پلهای ساخته شده توسط رومیها از طاقهای سنگی دایره شکل با پایه‌های ضخیم تشکیل یافته است. در ایران نیز ساختن پلهای کوچک وبزرگ از زمانهای بسیار قدیم رواج داشته و پلهایی نظیر سی و سه پل، پل خواجو و پل کرخه بیش از 400 سال عمر دارند.

از قرن یازدهم به بعد روشهای ساختن پلها پیشرفت قابل توجهی نمود و به تدریج استفاده از دستگاههای فشاری از مصالح سنگی و آجر با ملاتهای مختلف و دستگاههای خمشی از چوب متداول گردیده و تا اوایل قرن بیستم ادامه یافت. شروع قرن بیستم همراه با استفاده وسیع از پلهای فلزی و سپس پلهای بتن مسلح می‌باشد.

از اوایل قرن نوزدهم ساخت پلهای معلق، قوسی یا با تیر حمال از آهن آغاز شد. اولین پل معلق از آهن در سال 1796 به دهانه 21 متر در آمریکا ساخته شد، همچنین در سال 1850 یکی از مهمترین پلهای با تیر حمال از جنس آهن متشکل از دو دهانه 140 متر و دو دهانه 70 متری در انگلستان ساخته شد.

طویل ترین پل معلق به طول تقریبی 7 کیلومتر در سانفرانسیسکو ساخته و بزرگترین دهانه معلق به طول تقریبی 17300 متر در انگلیس (روی رودخانه هامبر) طراحی شده اند. در سالهای اخیر طرح پلهای ترکه‌ای فلزی (با کابل مستقیم) نیز برای دهانه‌های بزرگ مورد توجه قرار گرفته و بعد از نخستین پل که در سال 1955 به دهانه 183 متر در سوئد ساخته شده، پلهای زیادی اجرا شده است.

در تعریف قدیمی چنین می‌گفتند که پل طاقی است بر روی رودخانه، دره، یا هر نوع گذرگاه که رفت‌و‌آمد را ممکن می‌سازد. اما امروزه در مبحث مدیریت شهری، پل را سازه‌ای برای عبور از موانع فیزیکی قلمداد می‌کنند تا ضمن استفاده از فضا (نه صرفا سطح زمین) بتواند عبورومرور و دسترسی به اماکن را تسهیل کند.

 

1-2-1 تعریف پل:

پل عبارت از سازه‌ای است  که روی يک جريان آب چه در راههای درون شهری جه در راههای برون شهری، بین دو نقطه یک دره در راههای مواصلاتی بین شهرها ساخته می‌شود تا از روی آن آمد و شد انجام شود. در حالی که آبرو عبارت از سازه‌ای است که جهت عبور آبهای سطحی از يک طرف راه به طرف ديگر آن احداث می‌شود. مرزبندی بين اين دو اختياری است اما معمولاً سازه هايي از اين قبيل که دهانه آن تا 6 متر است را آبرو و بيشتر از 6 متر را پل می‌نامند

 

1-2-2 پل و نخستین نمونه‌های آن

طاق و گذرگاهی برای عبور از رودخانه، دره، خندق و سایر عوارض طبیعی را پل می‌گویند.

از این مختصر تعریف پیداست ؛ طاق‌های به هم پیوسته که بر رودخانه برای وصل کردن راه در محل بریده شدن آن توسط موانع طبیعی مانند رودخانه و دره، استوار می‌کرده اند را پل می‌گویند. معبر، جسر و قنطره معانی عربی پل هستند که در منابع تاریخی و ادبی بسیار دیده می‌شوند. از آن میان در تاریخ بیهقی آمده است:

واژه پل در زبان فارسی بر گرفته از پوهل پهلوی (پول) و بارزترین نشانه آن در نام دزفول (دژپول= قلعه نگهدارنده پل) قابل بررسی است.

 

به لحاظ تاریخی، نخستین پل ها، تیرهای ساده از جنس تخته سنگ یا چند تیر چوبی بود که روی پایه‌های سنگی احداث شده در کنار رودخانه می‌انداختند.

در دهانه‌های بزرگ برآوردن تیرها با استفاده از الیاف، سبب می‌شد تا پل‌ها به صورت معلق در آیند. اما ردپای واقعی تاریخی پل سازی را باید در پل‌های قوسی یک دهانه وپس از تکامل تدریجی آن در پل‌های قوسی چند دهانه روی رودهای عریض جست و جو کرد. در پژوهش‌های باستان شناسی، طاق به مثابه یک سازه در 4000 ق.م در خاورمیانه کاربرد داشته است و ایرانیان از پیشگامان این سازه معماری بوده اند.

 

شکوفایی مجدد هنر پل سازی در اروپا به قرن دوازدهم میلادی، می‌رسد. از پل‌های معروف این دوره می‌توان از پل طاقی سنگی سه دهانه اویگنان در فرانسه نام برد که طول هر دهانه آن حدود 33 متر است، این پل هنوز پابرجاست. ساخت پل‌های طاقی (قوسی) سنگی تا قرن نوزدهم میلادی ادامه داشت.

 

 

پس از ساختن مقاومت کشش چدن، ساخت طاق‌ها و خرپاهای چدنی ویا ترکیبی از چوب و چدن رواج پیدا کرد که این تکامل در پل سازی همزمان بود با ساخت لوکوموتیوهای بخاری و در نتیجه شروع ساخت پل‌های راه آهن.

از مشهوری ترین پل ساز‌های این دوره می‌توان جان رنه، توماس تلفورد و جرج استنفنس را نام برد که فرد اخیر مخترع لوکوموتیو بخاری نیز بود و پل سازی را نیز با ساخت پل‌های راه آهن ادامه می‌داد. اگر اروپاییان بنیان گذار پل‌های طاقی جدید و براساس پل‌های طاقی رومی دانسته شوند، باید اذعان کرد که افتخار ساخت پل‌های خرپایی از جنس چدن و یا از جنس چوب از آن آمریکا ییان است.

 

1-2-3 قدیمی ترین پل جهان در دزفول

قدیمی ترین پل جهان در دزفول با گذشت بیش از 10 قرن از ساخت آن همچنان سالم و با دوام محل تردد عابرین و خودروهای سواری است.

این پل در سال 260 میلادی به دستور شاپور اول ساسانی توسط 70 هزار اسیر رومی دربند ایرانیان احداث شد و در حالی كه بیش از 10 قرن از عمر آن می‌گذرد به عنوان باستانی ترین پل جهان اكنون نیز محل تردد خودروهای سواری دزفول و اندیمشك است. این پل دارای 14 دهانه است و آب رودخانه دز از زیر آن عبور می‌كند.

پل مزبور از سنگ ساروج و آهك بنا شده و در دوران حكومت عضدالدوله دیلمی، صفویان و پهلوی چندین بار بازسازی شده اما پایه‌های پل حكایت از دوران ساسانی دارد.

 تعداد صفحه :241

قیمت : 14700 تومان

———–

——-

پشتیبانی سایت :               [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  --