دانلود پایان نامه ارشد:بررسی زیست شناسی و رفتار تخم گذاری روی کرم میوه خوار خرما

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته :حشره شناسی

عنوان : بررسی زیست شناسی و رفتار تخم گذاری روی کرم میوه   خوار خرما88

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد اراک

دانشکده کشاورزي و منابع طبيعي

 

پايان‌نامه براي دریافت درجه کارشناسي ارشد «M.Sc.»

رشته: حشره شناسی

عنوان :

بررسی زیست شناسی و رفتار تخم گذاری  (Hym.: Bethylidae)  Goniozus spp.

روی کرم میوه   خوار خرما    Batrachedra  amydraula  Meyrick

(Lep.: Cosmoptrygidae)  در شرایط آزمایشگاه.

استاد راهنما :

دکتر ولی اله بنی عامری

استاد مشاور :

مهندس عارف معروف      

پاییز 1388

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست

     عنوان                                                                                                                                                                 صفحه    

چکیده فارسی………………………………………………………………………………………………………… ز

چکیده انگلیسی…………………………………………………………………………………………………….. 62

فصل اول : مقدمه

مقدمه………………………………………………………………………………………………………………….. 1

فصل دوم : بررسی منابع و مروری بر  تحقیقات انجام شده……………………………………………. 3

2-1- خسارت و اهمیت اقتصادی کرم میوه خوار خرما…………………………………………………… 3

2-2- کرم میوه خوار خرما Batrachedra amydraula ……………………………………………. 4

2-2-1- ریخت شناسی………………………………………………………………………………………….. 4

تخم……………………………………………………………………………………………………………………. 5

لارو……………………………………………………………………………………………………………………. 5

شفیره………………………………………………………………………………………………………………….. 6

حشره …………………………………………………………………………………………………………………. 6

2-2-2- پراکنش…………………………………………………………………………………………………… 7

2-2-3- زیست شناسی………………………………………………………………………………………….. 9

2-2-4- تغذیه و خسارت………………………………………………………………………………………. 9

2-2-5- مبارزه بیولوژیک………………………………………………………………………………………. 10

2-2-5-1- عوامل موثر بر سازگاری و کارایی دشمنان طبیعی…………………………………………. 15

2-2-5-2- ثابت دمايي…………………………………………………………………………………………. 15

2-2-5-3- اثر دما بر واكنش‌هاي بيوشيميايي……………………………………………………………… 16

2-3- زنبورهای پارازیتوئید بالا خانواده Bethyloidea………………………………………………… 17

2-4- خانواده Bethylidae …………………………………………………………………………………. 17

2-4-1- مرفولوژی خانواده Bethylidae ……………………………………………………………….. 17

فصل سوم : مواد وروشها

3-1- جمع آوری و شناسایی Goniozus spp.………………………………………………………… 20

3-2- پرورش آزمایشگاهی پارازیتوئید Goniozus spp. و کرم میوه خوار خرما……………….. 21

3-2-1- پرورش کرم میوه خوار خرما……………………………………………………………………….. 21

3-2-2- پرورش زنبور پارازیتوئید……………………………………………………………………………. 22

3-3- بررسی زیست شناسی زنبورهای پارازیتوئید………………………………………………………… 24

3-3-1- طول عمر زنبورهای نر و ماده و طول دوره باروری ………………………………………….. 24

3-4- بررسی الگوی تخمگذاری زنبورهای پارازیتوئید……………………………………………………. 26

3-5- بررسی رابطه وزن میزبان و تعداد تخم گذاشته شده………………………………………………. 26

3-6-تجزیه وتحلیل داده ها…………………………………………………………………………………….. 26

فصل چهارم : نتایج

4-1- جمع آوری و شناسایی زنبورهای پارازیتوئید کرم میوه خوار خرما…………………………….. 27

4-2- شكل شناسي زنبور پارازيتوئيد Goniozus spp. (تخم، لارو، شفيره و حشره بالغ)……. 28

4-3- زیست شناسی زنبور پارازیتوئید Goniozus spp. ……………………………………………. 32

4-3-1- طول دوره زندگی (تخم، لارو، شفیره و حشره بالغ)………………………………………….. 34

4-3-2- رفتار تخم گذاری…………………………………………………………………………………….. 36

4-3-3- طول عمر زنبورهای نر و ماده………………………………………………………………………. 38

4-3-4- بررسی نسبت جنسی زنبورهای نر و ماده بر روی مراحل مختلف رشدی کرم ميوه خوار خرما       38

4-4- تعیین الگوی تخمگذاری زنبورهای پارازیتوئید……………………………………………………..   39

4-5- بررسي رابطه وزن میزبان و تعداد تخم گذاشته شده………………………………………………. 42

فصل پنجم: بحث

پیوست ها……………………………………………………………………………………………………………. 59

فهرست منابع……………………………………………………………………………………………………….. 62

Abstract ………………………………………………………………………………………………………… 65

فهرست جداول

جدول شماره4-1- زيست شناسی زنبور پارازيتوئيد Goniozus spp. بر روی کرم ميوه خوار خرما

در شرايط آزمايشگاهی، دما 1±28 درجه سانتی گراد، رطوبت نسبی 5±60 درصد، 14ساعت روشنايی

و10 ساعت تاريکی……………………………………………………………………………………………… 36

جدول شماره 4-2- الگوی تخمگذاری در شرایط آزمایشگاهی 2±26 درجه سانتی گراد، رطوبت

نسبی60-70 درصد و 14 ساعت روشنایی و 10 ساعت تاریکی…………………………………….. 39

جدول شماره 4-3-تجزيه واريانس پراکنش تعداد تخم زنبور پارازيتوئيد Goniozus spp. روی

سطوح لاروی کرم ميوه خوار خرما بدون در نظر گرفتن قفسه سينه و شکم ………………………………………………………………………………………………………………………… 40

جدول شماره 4-4- تجزيه واريانس بين گروه ها و داخل گروه ها  41

جدول شماره4-5- جدول فراوانی تعداد تخم زنبور پارازيتوئيد Goniozus spp. روی سطوح لاروی

کرم ميوه خوار خرما …………………………………………………………………………. 41

جدول شماره4-6- جدول توصيفی بيشترين و کمترين تعداد تخم زنبور پارازيتوئيد spp.  Goniozus

روی سطوح لاروی کرم ميوه خوار خرما. ………………………………………. 42

جدول شماره 4-7- جدول تجزيه واريانس تعداد تخم زنبور پارازيتوئيد Goniozus spp. روی

بندهای لارو کرم ميوه خوار خرما…………………………………………………. 42

جدول شماره 4-8- جدول توصيفی بيشترين و کمترين تعداد تخم زنبور پارازيتوئيد      Gomiozus spp. روی قفسه سينه و شکم لارو کرم ميوه خوار خرما ……………………………………………………………………………………………………………… 43

جدول شماره 4-9- جدول توصيفی بيشترين و کمترين تعداد تخم زنبور پارازيتوئيد Gomiozus spp.

در نواحی مختلف بدن لارو کرم ميوه خوار خرما………………….. 43

جدول شماره4-10- جدول تجزيه واريانس تعداد تخم زنبور پارازيتوئيد Goniozus spp. روی

بندهای شکم و قفسه سينه لارو کرم ميوه خوار خرما………… 44

جدول شماره 4-11- جدول گروه بندی ميانگين تعداد تخم زنبور پارازيتوئيد Goniozus spp.

روی نواحی مختلف بدن لارو کرم ميوه خوار خرما (بر اساس قانون دانکن) ………………………………………………………………………………………………………………………… 45

جدول شماره 4-12- تعداد تخم گذاشته شده توسط زنبور پارازيتوئيد Goniozus spp. روی لارو

کرم ميوه خوار خرما………………………….. 47

فهرست نمودار

نمودار شماره 4-1- نمودار تجمعي نتايج پيش بيني شده و نتايج مشاهدات…………………………. 47

فهرست اشكال

عکس2-1- مورفولوژي زنبورهاي خانواده Bethyloidea ……………………………………………. 19

عکس3- 1- انكوباتور حاوي ظروف پرورش زنبورهاي پارازيتوئيد…………………………………… 22

عکس3-2- اتاق پرورش بخش تحقيقات حشره شناسي كشاورزي…………………………………… 23

عکس3-3- ظروف بررسي رفتار زنبورهاي پارازيتوئيد در اتاق پرورش……………………………… 23

عکس 3-4- پتري ديشهاي بررسي نسبت جنسي زنبورهاي پارازيتوئيد………………………………. 25

عکس3-5- ظروف بررسي الگوي تخمگذاري……………………………………………………………… 26

عکس4 -1- رگبندی بال جلويی در Goniozus spp…………………………………………………. 27

عکس4 -2- تخم بيضی شکل، موازی محور طولی بدن………………………………………………….. 28

عکس 4-3- تخمگذاری به صورت دسته جمعی………………………………………………………….. 29

عکس 4-4- مراحل اوليه لاروی………………………………………………………………………………. 29

عکس 4-5- مرحله انتهای لاروی…………………………………………………………………………….. 30

عکس 4-6-  سوراخ دايره ای شکل، محل خروج حشره کامل از پيله ابريشمی سفيد…………….. 31

عکس 4-7- حشره بالغ زنبور پارازيتوئيد Goniozus spp………………………………………….. 32

عکس 4-8- سطح شکمی شفيره بدون پيله…………………………………………………………………. 33

عکس 4-9- سطح پشتی شفيره بدون پيله…………………………………………………………………… 34

عکس4-10- حشره بالغ زنبور پارازيتوئيد (نر)…………………………………………………………….. 35

عکس4-11- حشره بالغ زنبور پارازيتوئيد (ماده)………………………………………………………….. 35

عکس4-12- بررسی لارو توسط زنبور پارازيتوئيد قبل از تخمگذاری……………………………….. .38

عکس4-13- رابطه مستقيم بين اندازه لارو وتعداد تخم گذاشته شده………………………………….. 45

چکيده:

کرم ميوه خوار خرما Batrachedra amydraula يکی از عوامل مهم خسارت زای خرما پس از برداشت در تمام مناطق خرما خيز ايران می باشد. در ارتباط با زيست شناسی و رفتار تخم گذاری  زنبورهای پارازيتوئيد اين آفت در آزمايشگاه به منظور استفاده در کنترل غير شيميايی آن در انبار ها تا کنون در کشور مطالعه جدی انجام نشده است (معروف، بنی عامری 1385). زنبورهای پارازيتوئيد خانواده Bethylidae بخصوص جنس Goniozus spp. از توانايی بالايی جهت محدود ساختن جمعيت کرم ميوه خوار خرما برخوردار هستند که در سالهای اخير در دنيا استفاده های زيادی از گونه های مختلف آنها صورت گرفته است. اين خانواده در دنيا دارای 7 زير خانواده، 97 جنس و 2216 گونه است (Azevedo, 2006). از جمله خصوصيات مطلوب اين زنبورهای پارازيتوئيد خارجی، همه جايی بودن و تخمگذاری دسته جمعی آنها است. بررسی های سالهای 87-88 در استان کرمان و حومه نشان داد که در اين منطقه دو جنسGoniozus spp.  وHolepyris sp.  موجودند که جنسGoniozus spp.  جهت پرورش آزمايشگاهی و بررسی انتخاب شد. در اين بررسی خصوصيات زيستی، نسبت جنسی  و رفتار تخم گذاری اين زنبور پارازيتوئيد با تغذيه از پنبه آغشته به عسل رقيق شده و کرم ميوه خوار خرما به عنوان منبع غذايی تعدادی از زنبورها ماده و بستر تخم ريزی همه آنها در شرايط آزمايشگاه در 2±26 درجه سلسيوس، رطوبت نسبی 5±65 درصد و 14 ساعت روشنايی و 10 ساعت تاريکی مورد مطالعه قرار گرفت.

طول دوره نهفتگی تخم، طول دوره لاروی، مدت شفيرگی و ميانگين طول دوره رشد و نمو زنبورهای نر و ماده به طور متوسط به ترتيب 093/0±02/1، 141/0±58/3، 303/0±80/5، 142/0±53/12 و 144/0±81/13 روز تعيين گرديد.

همچنين و الگوی تخم گذاری زنبورهای پارازيتوئيد بررسی و مشخص شد که تخم ها موازی محور طولی بدن لارو ميزبان و اغلب در سطح پهلويی و پشتی گذاشته می شوند. بررسی بندهای حاوی تخم نشان می دهد که بيشترين تعداد تخم روی بندهای شکم وکمترين آن روی بندهای سينه گذاشته شده است. با بررسی رابطه وزن لارو ميزبان و تعداد تخم گذاشته شده مشاهده گرديد که زنبورهای پارازيتوئيد لاروهای با وزن کمتر از 1 ميلی گرم را برای تخم گذاری انتخاب نمی نمايند و تعداد تخم گذاشته شده رابطه مستقيم با وزن لارو آفت دارد. همچنين جنس Holepyris sp. متعلق به خانوادهBethylidae  به عنوان پارازيتوئيد گروهی و خارجیEphestia cautella برای اولين بار جمع آوری و گزارش می شود.

کلمات کليدی: کرم ميوه خوار خرما، زنبور پارازيتوئيد، رفتار تخم گذاری، الگوی تخم گذاری، Holepyris sp.  ، Goniozus spp. و .Ephestia cautella

مقدمه

جمعيت کليدی ترين مفهوم در حشره شناسی است. تمام تلاش ها برای اين است که عملکرد محصول افزايش يابد و نرخ بقای جمعيت رو به افزايش انسان بالا رود. انسان برای رسيدن به اين هدف ساختار جمعيت بسياری از موجودات از جمله حشرات را تحت تأثير قرار داده است. شناخت جمعيت و مطالعه رفتارهای آن از اين ديدگاه، امری اجتناب ناپذير است (بنی عامری، 1382). جمعيت انسان در کره زمين بسيار زياد است و روند رو به افزايش نيز دارد. بشر برای تاٌمين نيازهای خودخواهانه اش و به خاطر ايجاد مزارع گسترده تر و بهره برداری بيشتر، اکوسيستمهای طبيعی را به سرعت بر هم زده و موجب تخريب جنگل ها، نابودی خاک و گياه خودرو و حيات وحش می گردد. روشهای بهره برداری و متکی بر تکنولوژی ماشينی و مواد شيميايی مصنوعی، ممکن است در کوتاه مدت پر بازده باشند اما مسلما پايدار نبوده و آلاينده محيط خواهند بود. امروزه ثابت شده است که بايد برای جانوران وحشی و گياهان خورو نيز حق حيات قائل شد ودر فضای موجود سهمی نيز برای آنها منظور نمود. بنابر اين توليد بيشتر و در عين حال حفظ محيط زيست دو موضوعی است که هماهنگی آنها در آغاز قرن بيست ويکم مورد توجه انسان خواهد بود. کنترل بيولوژيک آفات، پاسخی است طبيعی به بخشی از اين برنامه که کنترل پايدار را به ارمغان آورده و برای محيط زيست نيز ناآلاينده محسوب می گردد (موسوی، 1379).

شب پره کوچک خرما Batrachedra  amydraula   يکی از مهمترين آفات ميوه نارس خرما در نخلستان می باشد که با تغذيه از جنين، ارتباط بين ميوه و پايه آن را قطع می نمايد و موجب خشک شدن و ريزش ميوه خرما می گردد. خسارت اين آفت از نخلستان  آغاز  و با انتقال به انبار قادراست به سيکل زندگی خود ادامه دهد (اسماعيلی، 1375؛ دامغانی،1377؛ شايگان و همکاران، 1377و پژمان، 1380).

خسارت اين آفت در سالهای اخير در نخلستانهای کشور روند افزايشی داشته است، به طوريکه در بعضی درختان50 تا 70 درصد ميوه ها توسط لارو نسلهای مختلف آفت خسارت ديده و ريزش نموده است. به دليل شرايط نا مناسب نخلستانها ، باد بردگی سم، وضعيت چتری شکل تاج (Canopy) درخت خرما و عوامل جوی نامساعد مبارزه شيميايی بصورت زمينی يا هوايی به وسيله هواپيما، نه تنها در کنترل اين آفت موفقيت آميز نبوده بلکه موجب افزايش آلودگی محيط زيست و حذف جانوران مفيد نيز شده است (روحانی، 1367 و کرمپور، 1384). بنابراين استفاده از ساير روش های کنترل آفت از جمله کنترل بيولوژيک مورد تأکيد محققين می باشد.

زنبورهای خانواده Bethylidae  زنبورهايی با گسترش جهانی از مناطق گرمسيری تا مناطق زير آرتيک می باشند (فرازمند، 1386). اين خانواده در دنيا دارای 7 زير خانواده، 97 جنس و 2216 گونه است (Azevedo, 2006). اين زنبورها، اکتوپارازيت انفرادی يا گروهی کرم ميوه خوار خرما می باشند که بيش از 20 عدد تخم را روی ميزبان قرار می دهند. تعداد تخم در هر تخمگذاری متناسب با اندازه ميزبان می باشد. همچنين در شرايط آزمايشگاه ماده های درشت تر تعداد بيشتری تخم می گذارند و طول عمر بيشتری دارند (Hardy et al., 1992).

در بررسی های زيست شناسی، طول دوره يک نسل زنبور در شرايط طبيعی حدود 9 تا10 روز تعيين شده است. با توجه به طول دوره يک نسل آفت که حدود يک ماه می باشد، در مقابل هر نسل آفت، زنبور 3 نسل توليد می کند، به عبارت ديگر از اوايل ارديبهشت ماه تا اواخر خرداد ماه که آفت فعال است زنبور 8-9 نسل ايجاد می کند که بيانگر پتانسيل قابل توجه پارازيتوئيد است (شايگان، 1376)

نظر به کمبود اطلاعات درباره خصوصيات زيستی و رفتار جفتگيری اين زنبور پارازيتوئيد روی کرم ميوه خوار خرما، موضوع طرح حاضر به اين امر اختصاص يافت.

تعداد صفحه : 78

قیمت : 14700 تومان

———–

——-

پشتیبانی سایت :               serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

--  --